آلودگی هوا هیچ اهمیتی برای مرزهای بین‌المللی قائل نیست و تخریب محیط‌زیست در آینده به مهاجرت گسترده منجر می‌شود. این را یک وکیل دادگستری برجسته گفته است. همزمان، کارشناسان نیز هشدار داده‌اند که دولت‌ها باید دست به اقداماتی در رابطه با این موضوع اضطراری بزنند.

به گزارش گاردین، «سایلش مهتا»، یک وکیل دادگستری متخصص در زمینه زیست محیطی گفته است: «ارتباط میان مهاجرت و تخریب محیط‌زیست، کاملا واضح است. در عین حال که گرمای جهانی بخش‌هایی از سیاره ما را غیرقابل سکونت کرده است، مهاجرت‌های گسترده به زودی به یک قاعده و هنجار تبدیل می‌شود. آلودگی هوا و آب، هیچ اهمیتی به مرزهای بین‌المللی نمی‌دهد. ما می‌توانیم مانع از تبدیل بحران انسانی و سیاسی به یک بحران وجودی شویم اما رهبران جهانی هم‌اکنون باید دست به اقدام بزنند.»
او اضافه کرده است: «این حق ما است که هوای پاک تنفس کنیم. دولت‌ها و دادگاه‌ها تازه در آغاز راه برای به رسمیت شناختن این حق طبیعی انسانی هستند. این مشکل صرفا مربوط به بنگلادش و سایر کشورهای در حال توسعه نیست. آلودگی هوا سالانه باعث مرگ 200 هزار نفر در بریتانیا می‌شود. از هر چهار مرگ در جهان، یکی به آلودگی ارتباط دارد.»
اظهارات این وکیل محیط‌زیستی به دنبال تصمیم دادگاهی در فرانسه می‌آید؛ گفته می‌شود این اولین‌بار است که موضوع محیط‌زیست در جلسه استماع دادگاه مورد استناد قرار می‌گیرد. پرونده در مورد یک مرد بنگلادشی دچار آسم بود. او حکم دیپورت (اخراج) از فرانسه را نپذیرفته بود. وکیل او گفته بود که این مرد به دلیل سطح آلودگی شدید هوا در بنگلادش، در معرض وخامت شرایط بیماری و حتی مرگ زودهنگام قرار دارد.
دادگاه تجدیدنظر در شهر بوردو در فرانسه، به دلیل آن‌که این مرد 40 ساله با «بدتر شدن آسیب‌های تنفسی به خاطر آلودگی هوا» در کشورش روبه‌رو می‌شود، دستور اخراج او را لغو کرده است.
اخیرا دانشگاه‌های ییل و کلمبیا با در نظر گرفتن شاخص عملکرد زیست محیطی، بنگلادش را در رتبه 179 کشورهای جهان به لحاظ کیفیت هوا در سال 2020 قرار داده‌اند. در گزارش این دو دانشگاه آمده است که غلظت ذرات ریز در هوای بنگلادش، شش برابر حداکثر میزانی است که سازمان جهانی بهداشت به عنوان سقف آلودگی مجاز در نظر گرفته است.
«دکتر دیوید آر. بوید»، گزارشگر ویژه سازمان ملل در زمینه حقوق بشر و محیط‌زیست به گاردین گفته است: «آلودگی هوا در سراسر جهان سالانه باعث 7 میلیون مرگ زودهنگام می‌شود، بنابراین اگر افراد برای تنفس هوای پاک و به منظور حفاظت از سلامتی خود مجبور به مهاجرت شوند، کاملا قابل درک است. آلودگی هوا یک فاجعه سلامت عمومی جهانی است که توجه لازم به آن نشده است چرا که اغلب افرادی که به این دلیل جان خود را از دست می‌دهند، یا فقیر هستند یا آسیب‌پذیر.»
او توضیح داده است: «کار من واقعا معطوف به افزایش شناخت و اجرای حق همه افراد برای زندگی در یک محیط سالم است که قطعا شامل هوای پاک هم می‌شود. من در چند پرونده حقوقی بسیار مهم در آفریقای جنوبی و اندونزی وارد شده‌ام. خبر خوب این است که ما راه‌حل‌هایی داریم که به طور همزمان آلودگی هوا و تغییرات آب‌‌وهوایی را در درجه اول با حذف تدریجی سوخت‌های فسیلی برطرف می‌کند.»
«الکس رندال» هماهنگ‌کننده ائتلاف اقلیم و مهاجرت می‌گوید که مسیرهای ایمن و قانونی برای مردمی که به دلایل زیست محیطی مجبور به مهاجرت هستند، باید ایجاد شود.
او می‌گوید: «مواردی مثل مورد این مرد 40 ساله بنگلادشی که موضوع آلودگی هوا یا سایر آلودگی‌ها دلیلی برای ممانعت از اخراج از یک کشور می‌شود، گام‌های موثر و مهمی به منظور قدم برداشتن در این مسیر است. احتمالا رای دادگاه‌ها در چنین مواردی در آینده باعث می‌شود که موارد بالقوه دیگری که مربوط به موضوع تغییرات اقلیمی است، زمینه اقامت پناهندگان را فراهم کند. در حقیقت موارد دیگری هم که عمدتا مربوط به افراد آسیب‌پذیر به مخاطرات محیطی است، در دست اجرا است. با این حال اینم موارد سابقه قانونی ندارند و افرادی که به دلیل تغییرات آب‌وهوایی از مرزها عبور می‌کنند، همچنان در یک وضعیت خاکستری نامشخص باقی‌می‌مانند.»
بر اساس گزارش بنیاد «عدالت محیط‌زیست»، هر 1.3 ثانیه، یک نفر به خاطر بحران آب‌وهوا مجبور به ترک خانه و اجتماع خود می‌شود اما میلیون‌ها نفر از حمایت قانونی در این زمینه برخوردار نیستند. بنیاد عدالت محیط‌زیست از همه کشورها خواسته تا به سرعت به توافق‌نامه پاریس بپیوندند و به طور کامل آن را اجرا کنند. سال گذشته حکمی در کمیته حقوق بشر سازمان ملل متحد منتشر شد که اخراج پناهندگان را که بحران آب‌وهوایی در کشور محل زندگی آن‌ها، جانشان را تهدید می‌کند، از سوی دولت‌ها ممنوع می‌کرد. پیش‌بینی‌ها حاکی از آن است که در یک دهه آینده، میلیون‌ها نفر در سراسر جهان به دلیل گرمای جهانی، مجبور به مهاجرت می‌شوند.

فرصت زیادی برای تغییر وجود ندارد

رسانه‌ها، بنگاه‌های تضارب آرا، محققان و گروه‌های محیط‌زیستی بیش از پیش در حال هشدار در مورد تغییرات آب‌وهوایی هستند. به گفته آن‌ها، جهان به دلیل تغییرات گسترده آب‌وهوایی شاهد مهاجرت گسترده مردم جهان از کشورهای خود به کشورهای دیگر خواهد بود. تاثیر تغییرات آب‌وهوایی بر روی کشاورزی، منابع آب و زیرساخت‌ها به ویژه در کشورهای در حال توسعه خواهد بود.
تا پیش از این، جنگ، شرایط نامساعد کار و زندگی، فقر و گسترش بیماری‌ها دلیل مهاجرت افراد مختلف در سراسر جهان بوده است. گرچه در گذشته‌های بسیار دور، آب‌وهوا و کشاورزی مهم‌ترین دلیل برای مهاجرت مردمان یک سرزمین به شمار ‌آمده است. در قرن 21، به دنبال صنعتی شدن و افزایش جمعیت و به دنبال آن، افزایش بی‌سابقه استفاده از سوخت‌های فسیلی، نگرانی‌هایی بسیار جدی در زمینه تغییرات آب‌وهوایی و گرمایش زمین به‌وجود آمده است. به گفته برخی از کارشناسان، ساکنان این کره خاکی که مسئولیت ایجاد این وضعیت بر عهده آنها است، فرصت زیادی برای تغییر مسیر خود ندارند. کارشناسان پیش‌بینی کرده‌اند که اگر اقدامی سریع و شدید برای جلوگیری از این مسیر خطرناکی که در آن گام برمی‌داریم، صورت نگیرد، در سال 2100، کره زمین با خشکسالی شدید، گرمای‌سوزان و طوفان‌های وحشتناک و مخربی روبه‌رو می‌شود که نه تنها حیات موجودات و حیوانات را تهدید می‌کند بلکه حیات انسان‌ها را نیز به خطر خواهد انداخت. برخی از گزارش‌های منتشر شده حاکی از آن است که حتی در صورت عملی شدن توافق پاریس تا پایان قرن 21 میلادی، مهاجرت‌ها به خاطر تغییرات آب‌وهوایی تا 30 درصد افزایش خواهدیافت.
گرم شدن کره زمین و آب‌شدن یخ‌های قطبی، باعث بالا آمدن سطح دریاها و اقیانوس‌ها می‌شود. موضوعی که در نهایت می‌تواند میلیون‌ها انسان را که در شهرهای ساحلی در سراسر جهان زندگی می‌کنند را به خطر بیاندازد. پیش‌تر کارشناسان هشدار داده بودند که این اتفاق می‌تواند باعث آواره شدن 200میلیون نفر از این افراد شود.