ناترازی صندوق های بازنشستگی موجب شد تا برای کنترل بیشتر منابع خروجی این صندوق‌ها، سرانجام سن بازنشستگی را افزایش دهند. در چندروز گذشته کارشناسان مختلف از زوایای گوناگون این مصوبه را بررسی و تحلیل کردند.

نظرات مختلفی منتشر شد؛ از مدیریت‌ فاقد ابتکار در صندوق‌ها تا عملکرد بسیار بد دولت‌ها در بازپرداخت بدهی‌ صندوق‌ تأمین اجتماعی و ایجاد تعهدات عجیب برای این صندوق در ادوار مختلف. کارشناسان می‌گویند مردم و بیمه‌شدگان نبایستی تاوان ضعف مدیریت‌ها را بپردازند و مقصر وضع موجود، مدیریت‌ها و فشار سیاسی دولت‌ها و نمایندگان مجلس بوده‌اند .اما دولت و مجلس اعلام کرده‌اند که در بیشتر کشورهای دنیا سن بازنشستگی بیشتر از ایران است و از طرفی چون امید به زندگی در ایران افزایش یافته پس این افزایش، کار درستی است.

اما واقعیت این است که امید به زندگی در ایران از سال ۱۹۵۰ سیر صعودی داشته و این افزایش مطابق روندهای جهانی life expectancy است و فقط شامل ایران نمی‌شود. اصولاً امید به زندگی در پی ارتقای الگوهای زیستی و تقویت pmc در همهٔ نقاط دنیا افزایش داشته است. ایران در منطقهٔ خاورمیانه با میانگین ۷۷ سال رتبهٔ پنجم و در سطح جهان رتبهٔ ۷۱ امید به زندگی را دارد. البته کشورهایی مانند عمان، کویت، بحرین و ترکیه شاخص بالاتری در منطقه دارند؛ امید به زندگی در ایتالیا، سوئد، فرانسه، ژاپن و ده‌ها کشور دیگر حداقل ۷ سال از ما بیشتر است، اما سن بازنشستگی آنها مشابه سنی است که اکنون در ایران مصوب شده است؛ یعنی اگر ملاک شاخص امید به زندگی باشد، پس کشورهایی که شاخص بالاتری دارند قاعدتاً باید سن بازنشستگی بالاتری داشته باشند، اما این‌طور نیست. در بحث پیشگیری از بیماری‌های واگیردار هرچند نظام مراقبت و پایش ما موفقیت‌های چشمگیری داشته است، اما آن هم در راستای تقویت بهداشت عمومی و برگرفته از الگوهای جهانی است و موفقیت منحصربه‌فردی محسوب نمی‌شود. 

 در این مقوله آنچه برای کشورها اهمیت دارد، کاهش بیماری‌های غیرواگیر و افزایش سلامت عمومی شهروندان است که ما عملکرد مناسبی نداریم و همین به‌تنهایی کفایت می‌کند که این مصوبه با مؤلفه‌های سلامت در تضاد است. برخلاف دنیا که میانگین سن سکتهٔ مغزی ۷۰ سال است، این میانگین برای ایرانی‌ها به ۶۰ سال رسیده است، یعنی معادل سن بازنشستگی یک فرد. فاکتورهای متنوعی از رژیم غذایی تحت‌تأثیر تحریم‌های بین‌المللی و اقتصاد آسیب‌دیده تا افزایش اختلالات سلامت روان که براساس آمار who تا ۲۰ درصد رسیده (و قطعاً در چند سال اخیر افزایش داشته) در کاهش سن سکتهٔ مغزی تأثیرگذار بوده است، یا مثلاً آلودگی هوا که سومین عامل مرگ‌ومیر در جهان است و یکی از علل اصلی بار بیماری‌های غیرواگیر را به خود اختصاص می‌دهد، یکی دیگر از مؤلفه‌های مهم سلامت است، یا چاقی که باعث شده است نیمی از ایرانیان قبل از ۷۰سالگی بمیرند؛ همهٔ این عوامل باعث کاهش کیفیت زندگی و افزایش سال‌های ازدست‌رفتهٔ ناشی از ناتوانی می‌شوند که در متون سلامت به مجموع آنها YLDs گویند. اکثر کشورهایی که سن بازنشستگی بالاتری دارند به این علت است که امید به زندگی بالا و شاخص‌های سلامت بهتر و DALYs کمتری دارند و مقایسه با این کشورها برای افزایش سن بازنشستگی از اساس اشتباه است. لذا اعلام این آمارها به‌تنهایی بازی با اعداد است و افزایش سن بر این مبنا تجاوز آشکار به سال‌های باقیماندهٔ دوران بازنشستگی‌ است که در ایران خیلی زود ممکن است به‌دلایل پیش‌گفته به پایان رسد.