«طرح‌ها و نقش‌های ایرانی از دوران پیش‌از تاریخ تا پایان دورۀ ساسانی»،‌ «اصفهان میراث اهورایی»،‌ «جادۀ ابریشم»، «اهمیت و اصول طراحی محفظۀ نگه‌داری از البسۀ تاریخی موزۀ سعدآباد»،‌ «نگاهی اجمالی به مسائل و مشکلات صنایع‌دستی ایران» و «کتاب‌شناسی حفاظت و مرمت آثار» و بسیاری پژوهش‌های دیگر، بخشی از کارنامۀ حرفه‌ای «محمدرضا ریاضی» است؛ اما شاید مهم‌ترین توصیف دربارۀ ریاضی را باید از زبان «احسان یغمایی»، باستان‌شناس شنید.

او سال ۱۳۹۳ در گفت‌وگویی که «مرکز دائره‌المعارف» منتشر شده بود، درخلال صحبت دربارۀ اینکه آیا تهران شهر ۷ هزار ساله است یا خیر، به یکی از اقدامات مهم «محمدرضا ریاضی»‌ اشاره کرده و گفته بود: «افرادی که امروز سینه به تنور می‌چسبانند و یقه می‌درانند و خود را وارث مطلق فلات مرکزی می‌دانند، وقتی تپه‌حصار دامغان را در طول ۳۰۰ متر و به بنای ۸ متر دو تکه کردند، کجا بودند؟ چرا آن‌موقع سکوت کردند؟ همین‌ها زیر ورقه‌ای که جلوی‌شان گذاشتند امضا کردند که مانعی ندارد تا راه‌آهن سراسری تپه‌حصار را ویران کند. در آن‌موقع که همه به فکر منافع مالی و حفظ موقعیت خود بودند، تنها یک نفر از میان این همه باستان‌شناسان با من هم‌صدا شد که آن‌هم در آن زمان باستان‌شناس نبود. مهندس محمدرضا ریاضی، مدیر آن‌موقع کتابخانۀ موزه، در دانشکدۀ هنرهای زیبا درس می‌داد. متنی‌ برای مقام معظم رهبری نوشت و بسیاری از دانشجویان هنرهای زیبا(نه باستان‌شناس) زیر آن را امضا کردند و خودش به دفتر مقام معظم برد و ایشان دستور دادند فعلاً در این مورد تأمل کنید.»

یک‌عمر مطالعه

توصیف‌ها دربارۀ «محمدرضا ریاضی» ساده است؛ مثل خود او؛ شوخ‌طبعی، تخصص، اخلاق خوش و تعهد به دانش؛ اما شاید دوست‌ها بهتر بتوانند یک‌دیگر را توصیف کنند. «رجبعلی لباف خانیکی»‌ همکلاسی دوران دانشجویی «آرمان شیشه‌گر» و دوست نزدیک «محمدرضا ریاضی» هم دربارۀ او به «پیام ما» می‌گوید:‌ «از درگذشت ایشان خیلی ناراحت شدم. ما از گذشته‌های خیلی دور هم را می‌شناختیم. با همسر ایشان هم‌کلاس بودم که همین‌جا بهشان تسلیت می‌گویم. با خود ایشان هم از گذشته‌های دور دوستی داشتم.»

این باستان‌شناس بابیان‌اینکه شخصیت «محمدرضا ریاضی» قابل‌توجه و خاص بود، می‌افزاید: «ایشان علاوه‌بر خوش‌رویی که همیشه داشتند، در زمینۀ کتاب، کتاب‌شناسی و فراهم‌کردن نیاز پژوهشگران در کتابخانۀ مرکز باستان‌شناسی هم تلاش زیادی داشتند. تسلط ایشان بر کتاب‌های کتابخانه هم بسیار زیاد بود.»

لباف ‌خانیکی ریاضی را فردی مبتکر توصیف می‌کند و توضیح می‌دهد: «او علاوه‌بر علم کتاب‌داری که موجب درخشش در کتابخانۀ مرکز باستان‌شناسی شده بود، در امر هنر هم تخصص داشت؛ هم از نظر شناخت اسناد و مدارک هنری و هم خود هنر و هم‌وغم خود را در این زمینه گذاشته بودند.»

به‌گفتۀ این باستان‌شناس، آثار برجای‌مانده از این پیشکسوت دربارۀ شناخت نمادهای هنری و دیگر پژوهش‌های هنری‌شان بسیار ارزشمند است.

لباف‌ خانیکی در ادامه می‌گوید: «تاجایی‌که اطلاع داشتم و از همکاران‌شان می‌شنیدم، آقای ریاضی کارمند صادق و پرتوان میراث‌فرهنگی کشور بود و همین‌طور در چند دانشگاه هم که تدریس می‌کردند، به‌گفتۀ دانشجویان‌شان نحوۀ تدریس و تسلط‌‌شان بر دانش‌ زبانزد شده بود. فکر می‌کنم تفاوت ایشان با دیگران این بود که مرتب درحال مطالعه و به‌روزکردن خودشان بودند.»

او ضمن اظهارتأسف از فقدان «محمدرضا ریاضی» به‌عنوان یکی‌از متخصصان عرصۀ تاریخ و باستان‌‌شناسی و هنر اظهار می‌کند: «گرچه تخصص ایشان باستان‌شناسی نبود، اما از گذشته نام دیگر باستان‌شناسی را تاریخ و هنر می‌گفتند و هنوز هم می‌گویند و ایشان هم که در زمینۀ هنر قلم می‌زدند و مطالعه می‌کردند، گرایش به باستان‌شناسی و تاریخ هم داشتند. کما‌اینکه یکی‌از کارهای خوبی که کردند، انتشار تاریخ فعالیت‌های باستان‌شناسی در ایران و نیشابور بود.»