اعتراض‌هایی که از یکی، دو هفته پیش در پی دستگیری و درگذشت مهسا امینی، در پلیس گشت ارشاد، آغاز شد این روزها در فضاهای دانشگاهی ادامه دارد. اعتراض‌هایی که نه‌تنها مهمترین موضوع بحث نمایندگان در نشست غیرعلنی و علنی روز گذشته مجلس بود و برخی مسئولان ارشد دولتی و انتظامی را نیز به ساختمان میدان بهارستان کشاند، بلکه بیرون پارلمان نیز واکنش‌های گسترده‌ای را برانگیخت. تا جایی که نشست روز گذشته سران قوای سه‌گانه را نیز تحت‌الشعاع قرار داد. آن هم در حالی که شاهد ادامه اعتراض‌های دانشجویی در چندین دانشگاه کشور بودیم. دانشجویانی که به دستگیری شماری از همکلاسی‌‌هایشان و بی‌خبری از وضعیت برخی از آنان معترضند. وضعیتی که در مجموع باعث شد مطبوعات و فضای رسانه‌ای کشور از زوایای گوناگون به این موضوع بپردازند و از دلایل بالا گرفتن نارضایتی عمومی بنویسند و بگویند.

نمایندگان مجلس که پس از چند روز تعطیلی، صبح دیروز در صحن پارلمان گرد هم آمده بودند، با دعوت از چند مقام ارشد دولتی و انتظامی، از آنان در خصوص آن‌چه این روزها در کشور می‌گذرد، پرس‌وجو کردند و به استماع گزارش‌هایی نشستند که وزیر کشور و فرمانده فراجا در اختیار مجلس گذاشتند. گزارشی که البته در جریان نشست غیرعلنی مجلس ارائه شد و آن‌چه از محتوایشان می‌دانیم، محدود است به توضیحاتی که سخنگوی هیات رئیسه و برخی از دیگر نمایندگان پس از اتمام نشست غیرعلنی در اختیار رسانه‌ها و افکار عمومی قرار دادند. در این میان البته نمایندگان انتقادهایی را خطاب به صداوسیما نیز مطرح کردند. انتقادهایی که معمولاً در این چنین اوضاع و احوالی مسبوق به سابقه است. البته آن‌چه نمایندگان مجلس دیروز در نقد عملکرد صداوسیما بیان کردند، هیچ شباهتی به آن‌چه معمولاً در چنین شرایطی در خصوص عملکرد این رسانه دولتی می‌شنویم، نداشت. چه آن‌که معمولاً این دست انتقادها نسبت‌ به عملکرد صداوسیما به این دلیل مطرح می‌شود که این رسانه دولتی اغلب از تریبون دادن به صداها و نگاه‌های مختلف در فضای سیاسی اجتناب می‌کند و به قول معروف یک‌طرفه به قاضی می‌رود. حال آن‌که برخی نمایندگان مجلس در بیان انتقاداتشان نسبت‌به عملکرد صداوسیما، این رسانه دولتی را به این دلیل مورد انتقاد قرار دادند که چرا به چند چهره اصلاح‌طلب نیز تریبون داده و این بار تا حدودی متفاوت از اغلب اوقات رفتار کرده است. انتقادهایی که از جمله نماینده اردبیل مطرح کرد و با بیان این‌که برخی از نهادها و مسئولان با اقدامات خودشان به زخم مردم نمک می‌پاشند، گفت: جناب آقای کرباسچی ۲۵ سال قبل از ریل خارج شده، اما صداوسیما که به‌عنوان یک نهاد مقدس و مربوط به نهاد رهبری است، از او استفاده می‌کند؛ در حالی که استفاده از این افراد نه‌ تنها مشکلی از جامعه حل نخواهد کرد، بلکه بیشتر بر زخم مردم نمک می‌پاشد. سید کاظم موسوی در تذکری شفاهی روز گذشته خود، همچنین از مسئولان صداوسیما خواست که «افراد کارشناس انقلابی و ولایی» را که به‌ گفته او، «به فکر مردم، نظام و شهدا هستند، به‌عنوان کارشناس به برنامه‌های خود دعوت کرده و از نقطه‌نظرات آنها استفاده کند.»

یک عضو هیات رئیسه مجلس در جریان نشست علنی روز گذشته، بیانیه ۲۳۳ نماینده در حمایت از نیروهای انتظامی و فرماندهی فراجا با توجه به اتفاقات اخیر در کشور را قرائت کرد

تذکر شفاهی این نماینده مجلس البته پس از اتمام نشست غیرعلنی و در انتهای نشست علنی روز گذشته مطرح شد. حال آن‌که سخنگوی هیات رئیسه مجلس در روایتی که از نشست غیرعلنی روز گذشته در اختیار رسانه‌ها قرار داده، سعی کرد شرحی از آن‌چه که پشت درهای بسته پارلمان مطرح شد، به دست دهد. سیدنظام‌الدین موسوی که با اشاره به حضور وزیر کشور و فرمانده فراجا در این نشست غیرعلنی، ابتدا به شرح بخش‌هایی از گزارش این دو مقام ارشد دولتی و انتظامی پرداخت، در بخشی از سخنانش گفت: «گزارش فرماندهی فراجا دو وجه داشت؛ یکی درباره پیگیری‌های رخ داده در خصوص فوت مرحوم مهسا امینی و دیگری اعتراضات و اغتشاشات.» او گفت: «همچنین رئیس کمیسیون امنیت ملی مجلس از منظر این کمیسیون تحلیل‌هایی از بعد شرایط منطقه‌ای و بین‌المللی ارائه کرد و رئیس کمیسیون شوراها نیز به‌عنوان مامور از جانب رئیس مجلس گزارشی درباره فوت مرحوم مهسا امینی بیان کرد و قول داد تا آخر هفته گزارش آماده شده و به اطلاع مردم ایران برسد.» سخنگوی هیات رئیسه مجلس با بیان این‌که «نمایندگان و همه مسئولان بر اجرای احکام اسلام و شریعت مصر هستند و بر آن تاکید دارند»، گفت: «رئیس جمهور هم تاکید داشت که ارزش‌ها و اصول از جمله حجاب برای ما در جمهوری اسلامی ایران اصل، قانون و تکلیف شرعی است و باید نسبت به آن احساس مسئولیت داشت.» او گفت: «نیروی انتظامی هم براساس قانون موظف به اجرای تکالیف است؛ منتهی ما نسبت به جان انسان‌ها تقید داریم و برای ما جان انسان‌ها مهم و دارای اهمیت است.» او همچنین گفت: «بنابر گزارش وزیر کشور در اوج تحرکات بیشتر از ۴۵ هزار نفر در همه شهرها نبودند.» به‌گفته موسوی، «فرماندهی ناجا و معاون عملیات سپاه نیز تاکید کردند که بسیاری از سرشاخه‌های آشوب و اغتشاشات معلوم شده‌اند.» سخنگوی هیات رئیسه مجلس همچنین با اشاره به جمع‌بندی رئیس مجلس در دقایق پایانی نشست غیرعلنی روز گذشته از تفکیکی سخن گفت که رئیس مجلس میان اعتراضات و اغتشاشات قائل شده و اضافه کرد: «مجلس شورای اسلامی و همه مسئولان کشور به این امر تاکید دارند که باید ساز و کار بیان انتقادات و اعتراضات مشخص و در قانون ترسیم شود. مجلس بنا دارد فضای بیان اعتراضات را قانون‌مند کند تا به صورت روشن‌تر و صریح‌تر مرز اعتراض و اغتشاش مشخص شود؛ کما اینکه در گذشته هم در مقابل مجلس اعتراضاتی از سوی گروه‌های کارگری، صنفی، بازنشستگان و طیف‌های مختلف بیان می‌شد و کم‌کم تبدیل به اغتشاش می‌شد.» او اضافه کرد: «رئیس مجلس همچنین به کمیسیون‌های فرهنگی، اجتماعی و آموزش و تحقیقات ماموریت داد که گزارشی درباره اقدامات صورت گرفته ارائه کند.» او درباره رفع فیلتر برخی اپلیکیشن‌ها همچون واتساپ و اینستاگرام نیز گفت: «تاکید بر این بود که بخش عمده‌ای از کسانی که در این اغتشاشات حضور داشتند، از بستر شبکه‌های مجازی تاثیر گرفتند تا زمانی که اغتشاش و آشوب وجود داشته باشد، براساس مصوبات مقامات، این وضعیت ادامه پیدا می‌کند اما طبیعتا تصمیم قطعی در این باره به قانون نیاز دارد که مجلس براساس واقعیات جامعه تصمیم می‌گیرد. مردم باید از این فضا استفاده کنند و در عین حال بستر مورد استفاده دشمنان قرار نگیرد.» موسوی در مورد مطالب مطرح شده درباره آزادی بازداشتی‌ها در جریان و ناآرامی‌های اخیر نیز گفت: «دسته‌بندی درباره بازداشتی‌ها صورت گرفته، بخشی از آنها جوانانی بودند که بر اثر فضای عاطفی و هیجانی آمده بودند که حضور آنها در روزهای اولیه بوده، خیلی از آنها آزاد شده و به خانواده‌ها تحویل داده شده‌اند.» او تصریح کرد: «بنابر بررسی‌های صورت گرفته اگر آنها عقبه تشکیلاتی نداشته باشند، با آنها مدارا می‌شود و احتمالا آزاد می‌شوند.»

رئیس مجلس با تاکید بر لزوم روشن شدن چرایی و چگونگی جان باختن مهسا امینی گفت: همانطور که در نطق پیشین یعنی پیش از آغاز اغتشاشات هم تاکید کردم ما باید ساختارها و شیوه‌های اجرای گشت امنیت اخلاقی را به گونه‌ای اصلاح کنیم تا این قبیل اتفاقات دوباره تکرار نشود

اما در ادامه روز، با پایان نشست غیرعلنی و آغاز نشست علنی مجلس، نمایندگان مجلس در مقابل جایگاه هیات رئیسه مجلس تجمع کرده و با مشت‌هایی گره کرده شعار «مرگ برآمریکا»، «مرگ براسرائیل»، «مرگ بر منافق»، «مرگ بر فتنه گر»، «ای رهبر آزاده، آماده‌ایم آماده»، «خونی که در رگ ماست هدیه به رهبرماست»، «سپاه انقلابی، زنده باد زنده باد» و «نیروی انتظامی تشکر تشکر» سر دادند. این در حالی بود که محمدباقر قالیباف در نطق پیش از دستور خود با بیان اینکه توطئه‌های دشمن باعث نمی‌شود مجلس وظایف خود را نسبت به شهروندان فراموش کند، گفت: «اولین مسئله چرایی و چگونگی جان باختن خانم امینی است. در این باره همانطور که در هر سه قوه مطرح شده موضوع باید پیگیری شود و با هر تقصیر و قصور احتمالی برخورد شود.» او در ادامه با اشاره به این مطلب که البته برخورد مقتدرانه با کسانی که امنیت مردم را به خطر می‌اندازند به این معنی نیست که اشکالات موجود را برطرف نکنیم، تصریح کرد: «همانطور که در نطق پیشین یعنی پیش از آغاز اغتشاشات هم تاکید کردم ما باید ساختارها و شیوه‌های اجرای گشت امنیت اخلاقی را به گونه‌ای اصلاح کنیم تا این قبیل اتفاقات دوباره تکرار نشود.» این در حالی بود که یک عضو هیات رئیسه مجلس نیز در ادامه بیانیه ۲۳۳ نماینده در حمایت از نیروهای انتظامی و فرماندهی فراجا با توجه به اتفاقات اخیر در کشور را قرائت کرد.
اما چنان‌که اشاره شد، بیرون مجلس نیز همچنان مهمترین خبر، همین خبر اعتراضات بود. اعتراضاتی که روز گذشته به‌خصوص در شماری از دانشگاه‌ها ادامه یافت و در حالی که مهمترین شعار و مطالبه این دانشجویان معترض در دانشگاه‌های مختلف، آزادی دیگر دانشجویانی بود که در روزهای گذشته بازداشت شده‌اند، روز گذشته خبرگزاری‌ها و منابع خبری در خبری دیگر به نقل از سخنگوی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، از پیگیری‌ها برای آزادی این دانشجویان خبر دادند. آن‌طور که ایرنا به نقل از علی شمسی‌پور آورده، این مقام وزارت علوم با بیان اینکه اکثر دانشجویان دستگیر شده با پیگیری‌های وزارت علوم و دستگاه‌های امنیتی آزاد شدند، گفته است: «کلاس‌های درس در دانشگاه‌های کشور به صورت حضوری برگزار شده است و به همین شکل ادامه خواهد یافت.» سخنگوی وزارت علوم که در حساب کاربری‌اش در توییتر در این رابطه اطلاع‌رسانی کرده، همچنین گفته است: «رایزنی برای آزادی مابقی دانشجویان ادامه دارد.» او همچنین نوشت: «کلاس‌های درس در دانشگاه‌های کشور به صورت حضوری برگزار شده و به همین شکل ادامه خواهد یافت.» حال باید دید وعده‌ آزادی دانشجویان بازداشتی که از مهمترین مطالبات دانشجویان معترض در این چند روز گذشته است، در روزهای پیش‌رو تا چه اندازه محقق خواهد شد.