طغیان آفات برگخوار بلوط در منطقه رویشی زاگرس

در سال‌های اخیر جمعیت حشرات برگخوار بلوط به شدت افزایش یافته‌اند. در بعضی از مناطق رویش زاگرس در اثر تغییرات بوم‌شناختی و در نتیجه به هم خوردن تعادل بیولوژیکی به‌ویژه ابتدای فصل بهار این حشرات شکل آفت و طغیانی گرفته و منجر به برگخواری شدید 100 درصدی روی درختان میزبان خود می‌­شوند. این آفات مهاجم که ترکیبی از 23 گونه مختلف لارو شب­‌پره و تعدادی سوسک برگخوار هستند، سالانه بیش از صدها هکتار از اراضی جنگلی بلوط را تحت تاثیر خود قرار داده و هر ساله گزارشاتی از خسارت سنگین آنها ارائه می‌شود.
بیشترین فراوانی جمعیت لاروهای برگخوار و در نتیجه شدت برگ‌خواری، مرتبط با شب‌پره سبز جوانه‌خوار بلوط است. اغلب آفات برگخوار بلوط منوفاژ بوده و میزبان انحصاری آنها فقط بلوط است. البته پروانه ابریشم باف ناجور یک مورد خاص است که دامنه میزبانی وسیعی دارد. کانون‌­های آلودگی این حشرات در استان­‌های آذربایجان غربی، کردستان، کرمانشاه، لرستان، خوزستان، چهارمحال وبختیاری، کهگیلویه و بویراحمد و فارس واقع شده­اند و اغلب آلودگی‌­ها در حاشیه رودخانه‌ها، آبراهه‌­ها و سدها اتفاق می‌­افتد.
براساس تحقیقات شدت برگخواری از 20 تا 100 درصد است ضمن اینکه دامنه پراکنش این آفات در مقایسه با سال­‌های قبل در حال افزایش است. لاروهای برگخوار عموما جذب برگ‌­های ظریف و شاداب می‌شوند و شیوه تغذیه آنها هم به این صورت است که ضمن تغذیه از جوانه‌­ها سبب عاری شدن درختان از برگ شده و گروهی از آنها با تنیدن تار روی تنه و شاخه درختان مناظر خاصی را ایجاد می‌­کنند. درختان آلوده و آسیب‌دیده پس از 20 روز تجدید حیات کرده و تولید برگ جدید می­‌کنند، اما مهم‌ترین پیامد این اتفاق معمولاً کاهش ناگهانی در رشد درختان و توان تولیدی جنگل (کوتاه مدت)، افزایش مرگ ومیر یا زوال درختان، تغییر در ترکیب گونه‌ای، افزایش آب‌شوئی عناصر غذایی (بلندمدت) و کاهش تنوع زیستی است. لذا پیشنهاد می‌شود سازمان متولی جنگل‌­ها و مراتع کشور، ضمن شناسایی این حشرات آفت برگخوار بلوط و…، مطالعه‌ی زیست‌شناسی و دشمنان طبیعی آن‌ها، یک برنامه واحد، کنترل تلفیقی سازگار با محیط زیست جنگل، برای مدیریت جمعیت آفات در کل جنگل‌های زاگرس داشته باشد.