از سال 2006 به پیشنهاد سازمان بهداشت جهانی، سومین یکشنبه ماه نوامبر هر سال را روز جهانی سوانح ترافیکی می‌نامند، هفته منتهی به این روز را هفته ایمنی در حمل‌ونقل و هر روز آن را با عنوانی مرتبط نام‌گذاری می‌کنند.
هر کشور و شهری در این روز برنامه‌ای تدارک می‌بیند تا اهمیت این موضوع را به مدیران و مردم گوشزد کند. امسال این روز در تهران با همراهی پرشور دوچرخه‌سواران برگزار شد. برای اطلاع از نحوه برگزاری این روز و نقش دوچرخه‌ها در کاهش سوانح ترافیکی به این همایش سری زدیم.
استارت‌آپ‌های دوچرخه
همایش و گردهمایی خیابان بهار شیراز با همراهی استارت‌آپ‌های فعال در زمینه توسعه دوچرخه‌سواری شهری بود. استارت‌آپ‌هایی که در حال حاضر در زمینه ارائه دوچرخه‌های اشتراکی و در آینده اسکوتر و دوچرخه‌های برقی فعال خواهند بود.
در این همایش امکان امتحان اسکوتر و دوچرخه برقی برای حاضرین وجود داشت. یک استارت‌آپ هم در زمینه راه‌اندازی کسب و کارهای مبتنی بر دوچرخه در این همایش حضور داشت که به ارائه سه‌چرخه‌ها برای ارائه محصولات غذایی و نوشیدنی می‌پرداخت.
شهری برای دوچرخه‌ها
تهران را با ترافیک و خودروهایش می‌شناسیم اما در این سال‌ها دوچرخه‌سوار در این شهر شلوغ بیشتر دیده می‌شود.
یعقوب آزاده، مدیر واحد توسعه سیستم‌های حمل‌ونقل پاک سازمان حمل‌ونقل و ترافیک درباره میزان تصادفات دوچرخه‌سوران در تهران به «پیام‌ما» می‌گوید: «در چهار سال گذشته در تهران شاهد چهار حادثه منجر به فوت برای دوچرخه‌سوران بودیم و دو مورد در اتوبان‌ها بود که تردد دوچرخه در آنها ممنوع است.» او در مورد تدابیری که برای افزایش ایمنی دوچرخه‌سواران در تهران اندیشیده شده است هم می‌گوید: «ما تبلیغاتی مبنی بر وارد نشدن دوچرخه به اتوبان انجام دادیم و خوشبختانه دوچرخه‌سواران افراد قانون‌مندی هستند و بیشترشان از کلاه ایمنی استفاده می‌کنند. احداث مسیرهای دوچرخه و نصب علائم هشداردهنده هم در دستور کار بوده است.»
پویش خیابان‌هایی برای زندگی
در این برنامه پویشی به نام خیابان‌هایی برای زندگی آغاز به کار کرد. آزاده‌دل درباره این پویش توضیح می‌دهد: «در این پویش ما بر خیابان‌هایی با محدودیت سرعت 30 کیلومتر بر ساعت است تاکید داریم؛ یعنی خیابان‌های محلی یا خیابان‌های دارای مدرسه. اما متاسفانه منع سرعت در این خیابان‌ها رعایت نمی‌شود.
ما 30 تا 40 درصد تصادف ناشی به فوت کودکان در شهر تهران را در این خیابان‌ها داریم. در این پویش دنبال این هدف هستیم که بگوییم این خیابان‌ها فقط برای ماشین نیست و برای کاربردهای مختلفی است از جمله عابر پیاده و دوچرخه‌سواران هم هست. این پویش از خیابان بهار شیراز تهران شروع شد که در آن تابلو محدودیت سرعت، تابلو احتیاط دوچرخه، مسیر درجه سه دوچرخه‌سواری و کف‌نویس دوچرخه و سایر موارد دارد.
پویش خیابان‌هایی برای زندگی به مرور در سایر خیابان‌های شهر هم گسترش خواهد یافت. ما قصد داریم تا با کاهش سرعت تردد امکان استفاده برای سایر کاربران را در این خیابان‌ها بیشتر و همچنین میزان سوانح را کمتر کنیم.»
شهر انسان‌محور
حضور پررنگ دوچرخه‌سوارها در همایش دیروز اتفاق خوشایندی بود اما آیا افزایش دوچرخه‌سواران در شهر تهران می تواند باعث کاهش تلفات ترافیکی باشد؟ این سوالی است که آزاده‌دل با قطعیت جواب آن را مثبت می‌داند و می‌گوید: «هر چه تعداد دوچرخه‌سواران در معابر بیشتر شود می‌توان گفت که ایمنی آن معبر بیشتر خواهد بود. تهران شهری خودرومحور است و این ویژگی باعث می‌شود سرعت تردد زیاد باشد و به دنبال آن آمار وقوع سوانح بالا رود. هر چه شهر از خودرومحور بودن فاصله بگیرد و به سمت انسان‌محور شدن پیش برود سرعت تردد کمتر می‌شود و این باعث کاهش تعداد و شدت سوانح مخصوصا سوانح منجر به فوت می‌شود.» او با بیان این موارد اضافه می‌کند که یکی از عوامل مهم در انسان‌محور شدن یک شهر توسعه دوچرخه‌سواری در شهر است؛ اتفاقی که با حضور پررنگ دوچرخه سوارها در چنین همایش‌هایی می‌توان به آن امیدوار بود چرا که دوچرخه امروز یک راه حل پایدار برای توسعه پاک شهرها هست و باید برای توسعه آن در شهرها تلاش کنیم.