هفت گام برای آمادگی در برابر مخاطرات طبیعیآمادگی پیش از وقوع حادثه نیاز عموم مردم و تمامی افراد جامعه است

2048 شماره 2048 | 00/04/09
چهارشنبه 09 تیر 1400

بلایای طبیعی، به مجموعه‌ای از حوادث زیان‌بار گفته می‌شود، که منشاء انسانی ندارند. زلزله، سیل، توفان، گردباد، سونامی، تگرگ، بهمن، رعد و برق، تغییرات شدید درجه حرارت، خشکسالی و آتشفشان نمونه‌هایی از این بلایای طبیعی هستند. یک فاجعه رویدادی خطرناک است که تأثیر منفی قابل توجهی بر یک جامعه یا یک کشور دارد، و ممکن است منجر به مرگ، جراحت، تخریب اموال، دام و کشاورزی و …. شود. اگر از آن پیشگیری کنید، دیگر مانند یک فاجعه نیست. کاهش خطر بلایای طبیعی راهی برای حمایت از مردم و افراد جامعه است، راهی که می‌تواند ضرر ناشی از خطرات سوانح طبیعی را کاهش دهد. برای کاهش آسیب این بلایای طبیعی هفت گام ساده و آسان وجود دارد.

نخستین آن آشنایی مردم با سوانح طبیعی محل سکونتشان است. برای مثال روی گسل تبریز حدود ۴۰۰ هزار و در نزدیکی گسل «گیو» و در نزدیکی بیرجند حدود ۲۰۰ هزار نفر زندگی می‌کنند و آنها را خطر زمین لرزه تهدید می‌کند بنابراین افراد حاضر در این شهر باید با زمین لرزه و اقدامات قبل، حین و بعد از آشنا باشند و نحوه پاسخگویی به زلزله را در حد مقدماتی یاد داشته باشند. دومین گام آشنایی مردم با مکان‌های بهداشتی،‌ درمانی و اضطراری در شهر و شناسایی راه‌های نزدیک به درمانگاه و راه‌هایی است که حجم ترافیک کمتری داشته باشد. (زیرا ممکن است در صورت بروز سانحه‌ای طبیعی مثلاً مانند زلزله خیابان‌ها به علت اینکه مردم از خانه‌های‌شان به علت ترس بیرون آماده‌اند شلوغ باشد و شما برای عضوی از خانواده‌تان مشکلی پیش آمده باشد و ناچار شوید او را به بیمارستان منتقل کنید.)
صندوقچه اضطراری، لازمه انبار اضطراری
سومین گام، داشتن صندوقچه اضطراری در انبار اضطراری خانه‌هاست. تعریفی که از انبار اضطراری در خانه می‌توانیم داشته باشیم مکانی است که از آسیب‌های سوانح طبیعی مانند سیل و زلزله محفوظ باشد و صندوقچه هم شامل اقلام ضروری برای تمام افراد خانه باشد مثلاً اگر خانواده شما چهارنفره است، باید چهار آب معدنی، چسب زخم، چراغ قوه، مدارک شناسایی افراد خانواده و… در صندوقچه باشد تا در هنگام بحران استفاده شود. چهارمین گام شناسایی مکان‌های خطرناک و پرریسک منزل شخصی است. مکان‌هایی مانند کنار پنجره‌ها، زیر لوسترهای بزرگ و محکم سازی‌ آن‌ها در جای خود که هنگام رخداد حادثه طبیعی مانند زلزله باعث آسیب زدن به افراد خانواده نشود. برای مثال: در کابینت‌ها که خوب چفت نشده باشند در هنگام زلزله به شدت باز شده و باعث ریختن ظروف شیشه‌ای و چینی روی زمین می‌شوند. بهتر است برای آن‌ها از قفل‌های مناسب (قفل بچه‌ها، قلابدار) برای جلوگیری از این اتفاق استفاده شود. برای جلوگیری از آتش‌سوزی، وسایل گازی باید رابط‌های نرم داشته باشند. یخچال و وسایل بزرگ را با بستن آنها به‌ وسیله تسمه به دیوار ایمن کنید. پنجمین گام برنامه‌ریزی برای مواجهه با سوانح است به عبارت دیگر باید برنامه‌ای برای مواجهه با خطر تنظیم شود. لازمه نگارش این برنامه این است که افراد آمادگی رویایی با زلزله بزرگ را داشته باشند و قبل از وقوع زلزله همه افراد خانواده باید با یکدیگر برنامه ریزی کنند تا هر فرد بداند قبل و بعد و هنگام زلزله چه کاری باید انجام دهد. همچنین پس از پایان زلزله نیز باید آماده آتش‌سوزی‌های بعدی، قطع سرویس‌های عمومی و ارتباطی و همچنین پس لرزه‌های بزرگ باشند. این برنامه‌ریزی می‌تواند برای مواقع اضطراری ضروری و مفید باشد. بیشتر مراکز دولتی، مدارس و مراکز تجاری برنامه‌ریزی‌هایی برای مقابله با انواع حوادث و موارد اضطراری دارند.
هشدار برای ساکنان خانه‌های در حریم سیل
بر اساس آمار موجود هم اکنون 365 مرکز پرجمعیت در حریم یا بستر رودخانه‌ها احداث شده است به همین لحاظ گسترش ساخت‌و‌ساز در این مناطق روزانه افزایش چشمگیری داشته به‌طوری که در مناطق شمالی کشورمان مثل استان گلستان در این چند سال اخیر به دلیل تخریب گسترده جنگل‌ها و افزایش ساخت‌و‌ساز، خطر بروز سیل در هر سال افزایش زیادی پیدا کرده است. حال باید توجه داشت کسانی که در مناطق در معرض خطر سیل زندگی می‌کنند باید مواردی را که برای پیشگیری و مقابله با خطرات ناشی از وقوع سیل رعایت کرده و همواره گوش به زنگ پیش‌بینی‌های سازمان هواشناسی کشور باشند. به این ترتیب توصیه می‌شود ساکنان مناطق سیل‌خیز، قبل از وقوع سیل همواره تعداد زیادی آجر و گونی و به مقدار کافی شن و ماسه در خانه داشته باشند. همچنین اسناد و کاغذها و اسکناس‌های خود را در کیسه‌های پلاستیکی و در مکانی امن نگهداری کرده و چنانچه ورودی‌های منازل یا پنجره‌ها در این مناطق در معرض خطر ورود آب است لبه‌های آنها را با کیسه‌های شن و ماسه بپوشانند. همچنین ساکنان این مناطق باید از آجرهایی که از قبل جمع‌آوری شده برای بالا بردن سطح اثاث منزل استفاده کرده و به عبارت ساده‌تر با کمک آجر ارتفاع درست کنند و اشیای گران‌قیمت را به طبقات بالاتر یا سطوح مرتفع انتقال دهند. براساس تجربیات کسب‌شده در این راه بهتر است در هنگام شروع سیل تمام افراد در منزل خود بمانند و بیرون نروند چون خطر بیرون رفتن از ماندن در خانه بیشتر است. البته این در صورتی است که افراد نسبت به استحکام ساختمانی که در آن زندگی می‌کنند یقین حاصل کرده باشند. علاوه بر این توصیه می‌شود هنگام هشدارهای هواشناسی به اندازه کافی غذا، آب و لوازم ضروری بهداشتی در منازل خود نگهداری کرده و برای گذران زندگی از طبقات بالای ساختمان‌ها استفاده کنند.
علاوه بر این، در صورتی که سیل و طوفان بسیار شدید وجود داشت یا احتمال تخریب سقف می‌رفت، از رفتن به قسمت‌های میانی پشت بام و نیز پشت بام‌های شیب دار خودداری شود. ذکر این نکته را نباید از خاطر برد که سیل می‌تواند زیر سازی ساختمان‌ها را ضعیف کرده و ساختمان‌های تضعیف شده را بسیار زود ویران کند به همین دلیل همواره تاکید می‌شود، ساکنان این مناطق از استحکام منزل خود یقین داشته باشند. همچنین توصیه می‌شود افرادی که در هنگام بروز سیل بیرون از خانه‌اند،‌ هنگام عبور از آب توجه کافی داشته باشند چرا که حتی ارتفاع 15 سانتی متری آب با جریان شدید کافی است تعادل انسان را بر هم زند. بنابراین می‌توان در صورت امکان، از یک تکه چوب جهت تخمین مسیر پیرامون خود و سطح زیر آب استفاده کرد. همچنین همواره تاکید می‌شود از تردد در نزدیک سدها و آب بندها باید جدا خودداری شود. همچنین باید تماس خود را با آب باقی‌مانده از سیل به حداقل رساند زیرا احتمال آلودگی شدید آب‌های روان ناشی از سیل زیاد است و سهل‌انگاری در این زمینه می‌تواند عواقب بسیار بدی را به دنبال داشته باشند. گام هفتمی که می‌تواند باعث کاهش آسیب سانحه دیده شود، موضوع بیمه حوادث است. در هنگام وقوع و بروز حادثه شرکت بیمه متعهد می‌شود چنان‌چه بیمه‌شده در اثر وقوع حوادث تحت پوشش بیمه‌نامه، فوت کند، سرمایه بیمه را به ذی‌نفعان پرداخت کند همچنین اگر او دچار نقص عضو و ازکارافتادگی شود تعهد شرکت بیمه پرداخت غرامت تعیین‌شده به شخص بیمه‌شده است. جبران هزینه‌های پزشکی بیمه‌شده، غرامت روزانه عمومی و غرامت روزانه بستری شدن در اثر حادثه هم جزء پوشش‌های فرعی بیمه حوادث است. بعضی از مهم‌ترین حوادثی که تحت پوشش بیمه حوادث هستند عبارتند از: غرق شدن، برق‌گرفتگی، سوختگی، تأثیر گاز، بخار و یا مواد خورنده مانند اسید، ابتلا به بیماری‌هایی مثل هاری، کزاز و سیاه‌زخم، گزیدگی، اقدام به نجات اشخاص و اموال از خطر و حادثه، سوانح رانندگی، مسمومیت، سقوط از ارتفاع و حمله حیوانات. همین طور که می‌بینید جبران خسارت‌های جانی حوادث طبیعی به طور معمول جزء پوشش‌های بیمه حوادث نیست اما افراد می‌توانند با پرداخت حق بیمه اضافی و موافقت شرکت بیمه خسارت‌های زمین‌لرزه و آتشفشان را تحت پوشش بیمه حوادث قرار دهند. به طور مثال بیمه آتش‌سوزی، خسارت‌های مالی ناشی از آتش‌سوزی را جبران می‌کند و تعهدی در برابر جان انسان‌ها ندارد. آتش، انفجار و صاعقه خطرات اصلی این بیمه‌نامه هستند. اما افراد می‌توانند حق بیمه اضافی پرداخت کنند و حوادث طبیعی را هم تحت پوشش بیمه آتش‌سوزی خود قرار دهند. بنابراین افراد نمی‌توانند برای حوادثی مانند زلزله، آتشفشان، سیل و طغیان آب دریا و رودخانه، توفان و گردباد و تندباد بیمه‌نامه جداگانه‌ای خریداری کنند اما می‌توانند این موارد را به پوشش‌های فرعی بیمه‌نامه آتش‌سوزی خود اضافه کنند.
این هفت اقدام ساده و در عین حال بسیار کاربردی می‌تواند شما را در برابر بلایای طبیعی تضمین کند و گامی موثر در جهت جامعه ایمن در برابر بلایای طبیعی بردارد.

بلایای طبیعیتوفانخشکسالیزلزلهسیلگردبادمخاطرات طبیعی
مطالب مرتبط

ارسال پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

2 دیدگاه برای “ هفت گام برای آمادگی در برابر مخاطرات طبیعی

باسلام، لطفا مطالبی که در ان تخصصی ندارید ننویسید و یا حداقل به یک نفر که متخصص ان زمینه خاص هست ارائه شود تا چنین مطالبی نوشته نشود. دوست گرامی مخاطرات با بلایا فرق دارد. کلا متن شما فاقد وجهات علمی در زمینه علم مخاطرات اب و هوایی می باشد و پر است از ایراد که بیان انها خودش میشود، یک مقاله.
باتشکر
دکترحسین صارمی،
دکترا مخاطرات اب و هوایی.