|پیام ما| حدود سه سال پیش بنا بر آمارهای موجود اصفهان در رتبه دهم فرونشست کشور قرار داشت، اما پایش‌های جدید طی این مدت کوتاه، حکایت از وضعیت وخیم فرونشست زمین در این استان دارد تا جایی که امروز اصفهان در رتبه نخست فرونشست کشور قرار گرفته است. بنابر اعلام آمارهای رسمی در حال حاضر نرخ فرونشست زمین در برخی کلانشهرها از جمله اصفهان سه برابر شده و اکنون این بمب ساعتی به چالش بزرگ نصف جهان تبدیل شده است.
به گزارش روابط عمومی سازمان زمین شناسی، حسین حجتی مدیر دفتر منطقه‌ای مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی اصفهان در این‌باره توضیح می‌دهد: در چند سال اخیر همواره تمام دشت‌های استان اصفهان را پایش کرده‌ایم. امروزه از مجموع ۳۵ دشت استان ۲۷ دشت ممنوعه و یا ممنوعه بحرانی هستند، اما با توجه به اینکه مسئولان کشوری شناخت درستی از اصفهان نداشتند بنابر آمارهای موجود اعلام می‌کردند که تنها ۲ درصد مساحت استان اصفهان درگیر فرونشست است، اما در سال ۹۸ در جلسه بحران وزارت راه و شهرسازی زمانی که تصاویر پایش های جدید از استان را منتشر کردیم، رفته‌رفته به وضعیت بحرانی فرونشست زمین در استان واقف شدند.
رضا اسلامی مدیرکل سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات‌معدنی اصفهان نیز با توضیح کاملتری، ادامه می‌دهد: سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات‌معدنی کشور حدود یک میلیون و ۶۴۸ هزار کیلومتر از مساحت کشور را از لحاظ فرونشست پایش می‌کند. در سال ۹۵ در اطلس ملی مدون فرونشست کل کشور، ۲۹۵۰ کیلومتر استان اصفهان درگیر فرونشست زمین شده بود و اصفهان در رتبه دهم فرونشست کشور قرار داشت، اما در سال ۹۷ در جلسه بحران راه و شهرسازی شرایط وخیم اصفهان تشریح شد و در ادامه آبان سال ۹۸ آقای رضا شهبازی- مدیرکل دفتر بررسی مخاطرات زمین‌شناسی و زیست‌محیطی سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات‌معدنی کشور را به اصفهان دعوت کردیم که بعد از بازدید از کاشان، قرار شد تا بر اطلس فرونشست دشت‌های استان کار و مطالعه شود و براساس آن برخی کارشناسان در دشت های کاشان، برخوار، دولت آباد و برخی در دشت مهیار برای مطالعه به صورت ویژه مستقر شدند و در نهایت با مدون شدن سه اطلس فرونشست از اصفهان در اسفند سال ۹۸، عمق فاجعه فرونشست زمین در استان اصفهان مشخص شد تا جایی که اکنون تمام استان اصفهان دچار بحران فرونشست زمین شده‌اند.
مدیرکل سازمان زمین‌شناسی واکتشافات‌معدنی اصفهان با اشاره به اینکه هنوز نرخ بررسی‌ها به طور دقیق مشخص نشده و تمام اعدادی که امروز بررسی می‌شود مربوط به تصاویر ماهواره‌ای سازمان نقشه‌برداری و یا سازمان زمین‌شناسی کشور است، می‌گوید: مطابق اعلام سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات‌معدنی کشور طی بازه زمانی ۱۸ ماهه از سال ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۱ و براساس تصاویر رادار نرخ فرونشست زمین در منطقه رهنان اصفهان ۱۸.۵ سانتی‌متر، حبیب آباد ۱۶ سانتی‌متر، ورزشگاه نقش جهان ۱۲ سانتی‌متر، خوراسگان ۱۷ سانتی‌مترو… است.اسلامی تصریح می‌کند: امروز در دنیا با نرخ ۷ میلیمتر فرونشست زمین، شرایط بحرانی اعلام می‌شود، در حالیکه در ایران و اصفهان حرف از سانتی‌متر می‌زنیم و ما در اصفهان حدود ۳۰ برابر بحران جهانی فرونشست زمین داریم.او تاکید می کند: امروز حتی اگر بارش داشته باشیم آب دیگر به راحتی به زمین نفوذ پیدا نمی‌کند. ما آب‌های سفره‌های زیرزمینی را پیش خور و تمام کرده‌ایم و در حالیکه آب بسیاری از سفره‌های زیرزمینی مربوط به هزاران سال قبل است را با برنامه‌ریزی و تصمیمات اشتباه این منابع را در مدت ۴۰ سال گذشته تمام کرده‌ایم.مدیرکل سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات‌معدنی اصفهان نیز با اعتقاد بر اینکه هنوز زاینده‌رود می‌تواند زایش کند و تا زمانی که این توان است می‌توان اندکی بر آثار فرونشست زمین مقابله کرد، تاکید می‌کند: فرونشست زمین مخاطره‌ای بدون برگشت‌پذیر است و زمانی که فضای بین ذرات خاک از بین رفت، دیگر نمی‌توان با مکش‌و… این فضا را برگرداند، اما با جریان زاینده‌رود تنها می‌توان سرعت فرونشست را کمتر کرد.او ادامه می‌دهد: تا زمانی که زاینده‌رود حالت زایندگی دارد کمک به آبخوان دشت اصفهان می‌کند، اما خدا نکند زمانی زاینده‌رود جاری شود و زمین آن با آسفالت خیابان هیچ تفاوتی نداشته باشد و آب دیگر در زمین نفوذ نکند.او البته تاکید می‌کند: باز و بسته شدن جریان زاینده‌رود همانند یک شوک و تنش به زمین است و خود تبعاتی برای آبخوان و زمین به دنبال دارد، با این وجود معتقدم که زاینده‌رود باید جاری باشد، اما نه برای کشاورزی و یا برای شادی مردم، بلکه برای تغذیه آبخوان و تالاب گاوخونی و همچنین کُند شدن روند فرونشست زمین در اصفهان.