نگاه سطحی به حیات‌وحش در گزارش‌های ارزیابی

تنوع ‌زیستی دربرگیرنده تمامی اشکال حیات بر روی کره‌زمین است و اگر بخواهیم خیلی ساده بیان کنیم هر آنچه امروزه ما به عنوان حیات می‌شناسیم وام‌دار وجود تنوع‌ زیستی است. تنوع ژنتیکی، تنوع گونه‌ای و تنوع زیستگاهی نمودهای اصلی آن بر روی کره‌زمین‌ هستند، که امروزه تنوع فرهنگی نیز به عنوان یکی از نمودهای دیگر آن مطرح است. بنابراین ارزش و اهمیت تنوع زیستی بسیار ساده و به راحتی قابل درک و فهم است. ولی آیا ما توانسته‌ایم تا کنون اقدامات اصولی را در راستای حفاظت از تنوع زیستی انجام دهیم؟ با وجود انتقادات فراوان در این حوزه، اما در حال حاضر مطالعات و طرح‌های بسیاری در جهت حفاظت از محیط زیست که بخشی از آن‌هم با هدف حفاظت از تنوع زیستی و کارکردهای آن است انجام می‌شود اما نکته اصلی و قابل تامل در این مطالعات توجه نکردن به هسته اصلی تنوع زیستی یعنی حیات‌وحش است. اگر نگاهی گذرا به مطالعات ارزیابی اثرات محیط زیست در کشور داشته باشیم، می‌توان دید که داده‌ها و اطلاعات بخش حیات‌وحش بسیار سطحی و با اشتباهات فاحش گزارش و منتشر می‌شوند. در واقع به ندرت در مطالعات محیط زیستی در کشور از کارشناسان متخصص اکولوژی و تنوع زیستی بهره گرفته می‌شود. نتایج عمده این مطالعات برای جلوگیری از تاثیرات منفی بر تنوع زیستی انجام می‌گیرد، به خاطر استفاده از داده‌های غیر مستند قابل اتکا نیستند.

تنوع ‌زیستی دربرگیرنده تمامی اشکال حیات بر روی کره‌زمین است و اگر بخواهیم خیلی ساده بیان کنیم هر آنچه امروزه ما به عنوان حیات می‌شناسیم وام‌دار وجود تنوع‌ زیستی است. تنوع ژنتیکی، تنوع گونه‌ای و تنوع زیستگاهی نمودهای اصلی آن بر روی کره‌زمین‌ هستند، که امروزه تنوع فرهنگی نیز به عنوان یکی از نمودهای دیگر آن مطرح است. بنابراین ارزش و اهمیت تنوع زیستی بسیار ساده و به راحتی قابل درک و فهم است. ولی آیا ما توانسته‌ایم تا کنون اقدامات اصولی را در راستای حفاظت از تنوع زیستی انجام دهیم؟ با وجود انتقادات فراوان در این حوزه، اما در حال حاضر مطالعات و طرح‌های بسیاری در جهت حفاظت از محیط زیست که بخشی از آن‌هم با هدف حفاظت از تنوع زیستی و کارکردهای آن است انجام می‌شود اما نکته اصلی و قابل تامل در این مطالعات توجه نکردن به هسته اصلی تنوع زیستی یعنی حیات‌وحش است. اگر نگاهی گذرا به مطالعات ارزیابی اثرات محیط زیست در کشور داشته باشیم، می‌توان دید که داده‌ها و اطلاعات بخش حیات‌وحش بسیار سطحی و با اشتباهات فاحش گزارش و منتشر می‌شوند. در واقع به ندرت در مطالعات محیط زیستی در کشور از کارشناسان متخصص اکولوژی و تنوع زیستی بهره گرفته می‌شود. نتایج عمده این مطالعات برای جلوگیری از تاثیرات منفی بر تنوع زیستی انجام می‌گیرد، به خاطر استفاده از داده‌های غیر مستند قابل اتکا نیستند.

متاسفانه در بخش آموزش نیز اطلاعات منتشر شده توسط بخش‌های مختلف فعال در حوزه محیط زیست اطلاعات نادرستی را به مخاطب انتقال می‌دهند. این آموزش‌های اشتباه در آینده خود مشکلات زیادی برای تنوع زیستی خواهند شد، چنان‌که نتیجه اشتباهات مشابه را امروزه می‌توان در جامعه و در قالب‌های مختلف مشاهده کرد.
بنابراین برای اینکه طرح‌های ارزیابی محیط زیست، گزارش و مطالعات مرتبط با تنوع زیستی در کشور اثرگذاری مطلوب خود را داشته باشند و نتایج منتشر شده مستند و قابل برنامه‌ریزی باشد، باید ارزیابی درستی در حوزه تنوع زیستی و توسط متخصصان اکولوژی و تنوع زیستی انجام گیرد. هزینه‌های انجام شده بیشتر بر روی فعالیت‌های ارزیابی و آزمایشگاهی است و فعالیت‌های میدانی و نمونه‌برداری‌های قابل قبول از تنوع زیستی در مطالعات محیط زیست باید به صورت جدی‌تر مورد توجه قرار گیرند. استفاده از کارشناسان اکولوژی و تنوع زیستی در بخش آموزش‌های مرتبط با تنوع زیستی به عنوان مشاور می‌تواند به میزان قابل توجهی از انتشار آموزش‌های اشتباه و گمراه کننده جلوگیری نماید.امیدواریم سازمان‌های متولی در آینده توجه بیشتری را به حوزه به تنوع زیستی داشته باشند و در ارزیابی‌ها و فعالیت‌های نظارتی خود به مقوله تنوع زیستی بهای بیشتر بدهند. در واقع استفاده از کارشناسان و مشاوران حوزه اکولوژی و تنوع زیستی حداقل کاری است که می‌توانیم در مطالعات و ارزیابی‌های محیط زیست داشته باشیم. متاسفانه ما برای حفاظت از بستری در تلاش هستیم که اطلاعات ما از این بستر بسیار بسیار محدود است و حداقل شناخت موجود نیز به دلیل نادیده گرفتن متخصصان و کارشناسان حوزه اکولوژی و تنوع زیستی در اکثر مواقع جای بحث و تامل دارد.

مطالب مرتبط
دریاخواری در کُنارک
ستاره حجتیستاره حجتی «پیام‌ ما» از دیوارکشی در ساحل خلیج چابهار گزارش می‌دهد
بلوچ قلابش را محکم نگه می‌دارد. دریا آرم نیست اما گویی خیال ناآرامش مثل دریا، او را به اینجا کشانده. تاریک است و در شبی چنین طوفانی بعید است صیادها به آب بزند. سوسوی چراغ خانه‌های لب ساحل، «کُنَرَک» شب را زیبا کرده است. تا نماز عشا بخوانند ساعت از 9 می‌گذرد،‌ آن وقت است […]
وعده بیش از 100 کشور برای حفاظت از جانوران
یاسمن طاهریانیاسمن طاهریان نشست ۵ روزه حفاظت از تنوع زیستی در چین پایان یافت
قسمت اول پانزدهمین کنوانسیون تنوع زیستی سازمان ملل یا COP15 با محور «تمدن اکولوژیکی: ساخت آینده‌ای مشترک برای تمام جان‌های روی کره‌زمین» در طول ۵ روز به میزبانی چین برگزار شد. همه‌گیری بیماری کووید-۱۹ که تاریخ برگزاری این نشست را دو بار عقب انداخته بود و در نهایت برگزارکنندگان آن تصمیم گرفتند تا این دوره […]
عملکرد نزولی محیط زیست ایران نادیده گرفته نشود
فاطمه شفیعیفاطمه شفیعی مقایسه امور مربوط به محیط زیست در سیاست‌های برنامه‌های ششم و هفتم توسعه
|پیام ما| نقد و بررسی سیاست‌های کلی برنامه هفتم توسعه از سوی کارشناسان مستقل می‌تواند به برنامه‌نویسان این فرصت را بدهد که با نگاهی دقیق‌تر و واقع‌بینانه برنامه هفتم را نهایی کنند. در ادامه انعکاس دیدگاه‌های کارشناسان، یکی دیگر از مطالب رسیده به «پیام ما» پیش روی مخاطبان گرامی است.   سیاست‌های کلی برنامه ششم […]
به بهانه روز تنوع زیستی
بیست و دوم ماه مه مصادف با اول خرداد ماه روز جهانی تنوع زیستی نام‌گذاری شده است. یک کارشناس ارشد تنوع زیستی می‌گوید: «حفاظت بدون مشارکت جوامع محلی و بعد اقتصادی ‌پایدار نخواهد بود و سازمان حفاظت محیط زیست باید بر تصمیماتی که بر پایه اصول علمی می‌گیرد، ‌پافشاری کند.» مهدی‌نبی‌یان با اشاره به اینکه […]
دیگر مطالب شماره 2025
مدیر عامل شرکت توزیع برق استان فارس خبر داد:افزایش 50 درصدی مصرف برق در فارس
به منظور ایمنی در برابر سرقت انجام می‌شودردیابی ۱۱۰ قطعه در هر محصول ایران‌خودرو
چه قانونی از مستاجران حمایت می‌­کند؟نرخ دلبخواه اجاره بهاهیچ قانون و مقرراتی درباره مهمترین بخش از رابطۀ مالک و مستأجر یعنی اجاره بها وجود ندارد
تمایل به طبیعت گردی بعد از پاندمی کرونا افزایش یافته‌ است تمایل به طبیعت گردی بعد از پاندمی کرونا افزایش یافته‌ استاکوتوریسم فرصتی برای احیای گردشگریرئیس انجمن علمی طبیعت‌گردی ایران: اکوتوریسم قطعا بعد از کرونا رشد بیشتری نسبت به سایر انواع گردشگری خواهد داشت
معاون محیط زیست انسانی سازمان حفاظت محیط زیست مطرح کرد40 درصد تالاب‌ها کانون غبار شده‌اندمسعود تجریشی: وسعت کانون‌های بحرانی گرد و غبار در ایران حدود ۲ میلیون هکتار است رئیس مرکز ملی هوا و تغییر اقلیم: ازن هم به آلودگی‌های ۶ ماه اول سال در تهران اضافه شده است
پژوهش‌های جدید از سهم ۳۷ درصدی فعالیت‌های انسانی در مرگ و میر ناشی از گرما حکایت داردگرمایش مرگبار زمینبیشترین مرگ ناشی از تغییرات آب و هوایی در ایران، کویت، فلیپین، تایلند و آمریکای جنوبی و مرکزی بوده است

ارسال پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.