لزوم ایجاد مرکز نوآوری گردشگری درکشور

دوشنبه 01 دی 1399

در وبینار تخصصی هوش‌مصنوعی در گردشگری مطرح شد:

لزوم ایجاد مرکز نوآوری گردشگری درکشور

یحیی تابش رئیس اسبق دانشکده ریاضی دانشگاه شریف: هوش‌مصنوعی ابزاری نو برای مدیریت اسناد در موزه‌ها است.

حدود یک سال پیش بود که موزه لوور اعلام کرد در نمایشگاهی قرار است امکان سفری مجازی به دل تابلوی مونالیزای داوینچی را فراهم کند. سفر به یک تابلوی پر رمز و راز نقاشی، تجربه‌ای است که نخستین بار در روزگار ما امکان‌پذیر شده است و کسی نمی‌داند پیشرفت تکنولوژی چه خوابی برای آینده ما دیده است. استفاده از هوش‌مصنوعی و فناوری‌های نو مدتها است که در موزه‌های دنیا مرسوم شده است. اما این ابزار قرار است در جهان پیش رو نقش موثرتری در عرصه موزه‌داری و دنیای گردشگری به عهده بگیرد. یحیی تابش رئیس اسبق دانشکده ریاضی دانشگاه شریف که این روزها به عنوان استاد مدعو در دانشگاه استنفورد در زمینه تکنولوژی‌های نوین آموزشی و هوش‌مصنوعی پژوهش می‌کند روز شنبه در وبیناری تخصصی از کاربرد این ابزار در گردشگری و مدیریت موزه گفت، تابش معتقد است این ابزار به خوبی می‌تواند مسائل موجود در بخش گردشگری را حل کند. او می‌گوید ما امروز توانایی تولید بسیاری از این فناوری‌ها را داریم و اگر از این فرصت استفاده نکنیم، به زودی تبدیل به مصرف‌کنندگان صرف این ابزار می‌شویم.

در دنیای امروز که بخشی از وظایف روزمره انسان به دوش ماشین‌ها و ابزار الکترونیک است، نمی‌توان در بخش پر مخاطبی مثل گردشگری، نقش این ابزار را نادیده گرفت. بسیاری از خدماتی که در دنیای امروز -پیش و پس از کرونا- در حوزه گردشگری ارائه می‌شود، وابسته به فناوری‌های نو و در مفهوم کلی‌تر «هوش‌مصنوعی» است. هر چند در کشور ما تنها برخی مراکز از جهان گسترده‌ای که هوش‌مصنوعی در آن در حال ارائه خدمات است، تنها به برگزاری تورهای مجازی بسنده شده است، اما کارشناسان و صاحب‌نظرانی مثل یحیی تابش معتقدند باید «بر پایه یک ایده صحیح و سنجیده‌، یک مرکز نوآوری گردشگری در کشور ایجاد شود» تابش که روز شنبه در وبیناری که توسط ایکوم ایران و جامعه تخصصی گردشگری الکترونیکی ایران برگزار شد، سخن می‌گفت با بیان این‌که: «گردشگری نقطه اتصال فرهنگ، اقتصاد و فناوری است. لازمه بقا در گردشگری این است که ما ضمن برقراری ارتباط بین فناوری و فرهنگ و اقتصاد، به نوآوری در چهارمین انقلاب صنعتی جهان هم توجه کنیم.» تابش می‌گوید نخستین انقلاب صنعتی در قرن هجدهم با ماشین‌بخار بود. دومین انقلاب صنعتی در قرن‌های نوزده و بیست با انرژی الکتریکی شکل گرفت. سومین انقلاب صنعتی در نیمه دوم قرن بیستم با اوج گرفتن فناوری اطلاعات، شبکه‌ها و کامپیوترهای شخصی رخ داد و حالا ما در آستانه چهارمین انقلاب صنعتی در قرن بیست‌و‌یکم هستیم که بر پایه هوش‌مصنوعی شکل گرفته است.

هوش‌مصنوعی به ما این امکان را می‌دهد که برای یک ماشین وظایفی تعریف کنیم تا بتواند با پردازش آن‌ها خدماتی مشخص را ارائه کند. در اماکن گردشگری بسیاری در دنیا ربات‌ها نقش راهنما را به عهده دارند. همچنین چت‌بات‌ها در ارائه بسیاری از خدمات گردشگری به کمک انسان‌ها می‌آیند و در تسهیل بخش عمده‌ای از امور نقشی تاثیرگذار دارند.

  هوش‌مصنوعی در موزه‌ها

زمانی که پاندمی کرونا موزه‌های دنیا را به تعطیلی کشاند، موزه‌های ایران به یک‌باره با خلاء بزرگی روبرو شدند و آن نداشتن بانک اطلاعاتی دیجیتال از اشیا و اسناد موجود در موزه بود. امری که سال‌هاست ایکوم (شورای بین‌المللی موزه‌ها) بر آن تاکید دارد. در حالی که با امکانات موجود در دنیای امروز نه تنها دیجیتالی کردن اطلاعات اشیا، که حتی دسته‌بندی آن نیز می‌تواند با کمک هوش‌مصنوعی در زمانی کوتاه انجام شود. تابش معتقد است: «یکی از کاربردهای مهم هوش‌مصنوعی در موزه‌ها مدیریت اسناد است. در موزه ها یا مجموعه‌های تاریخی و فرهنگی مجموعه‌ای از اسناد و اشیا وجود دارد. با کمک پردازش زبان طبیعی ما می‌توانیم اطلاعات اشیا را وارد سیستم کنیم، این به آن معنا نیست که یک پایگاه داده بزرگ ایجاد کنیم. بلکه به این معناست که فقط اطلاعات را وارد می‌کنیم و با کمک فناوری حاصل از هوش‌مصنوعی روابط بین اشیا را پیدا کنیم»

سید احمد محیط‌طباطبایی، رئیس ایکوم ایران در رابطه با ضرورت استفاده از هوش‌مصنوعی در موزه‌ها می‌گوید: «در پی بحران کرونا موزه‌ها به جایی رسیده‌اند که میخواهند فارغ از ماهیت فیزیکی خود فعالیت کنند. این بحران بسیاری از امکانات سنتی را از ما گرفته است. مشکلات ما در این زمینه حاد شده و هوش‌مصنوعی می تواند به عنوان یک عامل مهم برای پیشبرد مقاصد موزه‌ها تلقی شود. موزه‌ها همیشه در عین این‌که متوجه به گذشته و تاریخ طبیعی، فرهنگی و تاریخی هستند، باید از بالاترین حد فناوری هم بهره بگیرند. موزه جایی است که افراد باید در آن با فناوری‌های نوین روبه‌رو شوند چرا که موزه برای آینده تعریف شده است. 

از نظر ما نیاز موزه نه فقط در بخش‌های مربوط به راهنمایی یا معرفی اشیا بلکه در فعالیت‌های نمایشگاهی و مسائل مهم و پیچیده‌تری مثل مسایل حقوقی نیز هوش‌مصنوعی می‌تواند به مدد موزه‌ها بیاید و سطح فعلی موزه‌ها را بالاتر ببرد»

  گردشگری و هوش‌مصنوعی

تابش در حوزه گردشگری معتقد است: «اگر به دنبال ارتباطات جدید باشیم چه از نگاه یک گردشگر و چه از نگار یک محقق و یا دید کسی که می‌خواهد موزه‌ای را ساماندهی کند، استفاده از هوش‌مصنوعی بسیار ضروری است و فناوری بسیار ارزشمندی است که می‌توان به کار گرفت.

 در مسافرت و گردشگری، قبل از سفر در تهیه و رزرو بلیط و هتل و حین سفر خدمات هوشمند، راهنمای اماکن دیدنی و رستوران‌ها و پس از سفر نظرسنجی و پردازش آن‌ها به طور هوشمند، وبلاگ‌ها و لاگ‌هایی که تهیه می‌شوند می‌توان از فناوری هوش‌مصنوعی استفاده کرد. فواید هوش‌مصنوعی در گردشگری را میتوان افزایش بهره وری، افزایش دقت در تصمیم‌گیری‌ها، تصمیم‌گیری هوشمندانه‌، توانمندسازی کارکنان یک مجموعه، جلب رضایت کامل مشتریان، ایجاد ارزش بالا در کسب و کار، مزیت رقابتی در کسب‌و‌کار دانست»

حسن تقی‌زاده‌انصاری رئیس جامعه گردشگری الکترونیکی ایران نیز در این خصوص معتقد است: «در عصر حکم‌روایی دیجیتال نیازمند تفکر دیجیتال و تحول دیجیتال و سازوکارهایی هستیم که برای هوشمندسازی خدمات در آینده به آن‌ها نیاز داریم. بخشی از این مشکلاتی که امروز در حوزه موزه‌ها و میراث فرهنگی و گردشگری با آن مواجه‌هستیم، به دلیل سنتی بودن فضای کسب‌و‌کار ماست. هوش‌مصنوعی بازار هفتاد میلیارد دلاری را در اختیار دارد. در چنین فضایی شکل‌گیری زنجیره ارزش دیجیتال، چابک‌سازی سازمان، ارتقا و بهره‌وری و همچنین به کارگیری فناوری‌های نوین جزء شروط اصلی و اساسی برای کسب‌و‌کارهای گردشگری هستند. 

ما نیاز داریم با استفاده از هوش‌مصنوعی انواع داده‌های بزرگ، داده‌های مالی و تجاری خود را پردازش و ارزیابی کنیم. باید با تکیه بر این امکانات نسبت به تدوین استراتژی در کسب و کار و افزایش راندمان کاری اقدام کنیم. با استفاده از این ابزار قیمت‌دهی منعطف در حوزه پروازها و هتل‌ها و موزه‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد. 

ما امروز نیاز داریم دانش خود را در صنعت گردشگری برای استفاده از این ابزار و ارتقا جایگاه گردشگری کشور و استفاده از این ظرفیت بالا ببریم.»

در پایان این وبینار یحیی‌تابش به یکی از اصلی‌ترین دغدغه‌ها در حوزه هوش‌مصنوعی اشاره کرد و گفت: «یکی از سوالاتی که مطرح می شود این است که هوش‌مصنوعی شغل‌های جدید به وجود می‌آورد یا مشاغل را از بین می‌برد؟ باید بگویم همان‌طور که وقتی فناوری‌های اتوماسیون و تولید انبوه و کامپیوترهای شخصی شکل گرفت، همه فکر می‌کردیم شغل‌ها را از بین می‌برد اما دیدیم که در کنار این فناوری جدید، شغل‌های جدیدی هم به وجود آمد.

 در مورد هوش‌مصنوعی هم همینطور است. افراد در فضای جدید باید به نوع دیگری خدمتگزار باشند و خود را برای ارائه خدمات دیجیتالی آماده کنند. اما نکته مهم اینجاست که نهاد متولی تامین اجتماعی باید این موضوع را پشتیبانی کند تا این تغییر نسل اتفاق بیفتد.»

ما برای رسیدن به استانداردهای جهانی نیاز به استفاده از ابزارهای جهانی داریم. به گفته تابش ما جوانان و متخصصان کارآزموده‌ای برای طراحی و اجرای فناوری‌های مرتبط با هوش‌مصنوعی داریم: «هوش‌مصنوعی ارزش افزوده‌ زیادی برای ما ایجاد می‌کند که نباید از ‌آن غافل شویم.

 اگر از توانایی‌های هوش‌مصنوعی غافل شویم، ما مجبور می‌شویم تنها مصرف‌کننده باشیم. الان توانایی تولید بسیاری از این فناوری‌ها برای ما وجود دارد و با همکاری هم می‌توانیم این کارها را شروع کنیم.»

 

 

تکنولوژیمرکز نوآوریهوش مصنوعی
مطالب مرتبط

ارسال پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *