لودر تخریب‌ها به شوشترِ جهانی رسید

رییس میراث فرهنگی شوشتر: مجوز تخریب با نظریه شورای فنیِ پایگاه سازه‌های آبی صادر شده است

چند متر مانده به ورودی سازه‌های آبی شوشتر، در میدانی کوچک قبل از ورودی این مجموعه جهانی، مغازه‌های قدیمی با شغل‌های نسبتا سنتی تا همین چند روز هنوز فعالیت‌ داشتند، اما حالا تصاویر منتشر شده از ۶ باب مغازه قدیمی در راسته مهمترین نقطه شوشتر، با گودبرداری‌های انجام شده، بوی فاجعه‌ای جدید می‌دهد!

سازه‌های آبی شوشتر به عنوان مجموعه‌ای به‌هم پیوسته از پل‌ها، بندها، آسیاب‌ها، آبشارها، کانال‌ها و تونل‌های عظیم هدایت آب، در دوران هخامنشیان تا ساسانیان، برای بهره‌گیری بیشتر از آب ساخته شدند، حتی«مادام ژان دیولافوآ» باستان‌شناس فرانسوی هم از این محوطه به عنوان بزرگ‌ترین مجموعه صنعتی پیش از انقلاب صنعتی یاد کرده و در نهایت پنجم تیر ۱۳۸۸ در فهرست میراث جهانی به ثبت رسید، اما مدتی است که انقلاب بزرگتری یعنی تخریب و نوسازی چه در عرصه و چه در حریم مجموعه‌های جهانی، گریبان آثار تاریخی را گرفته است…

هر چند برخی دوستداران میراث فرهنگی شنیده بودند که نخستین بهانه‌ی مالک ۶ دهانه مغازه قرارگرفته در عرصه‌ی این محوطه‌ی جهانی، بارش بارانی بوده که هر ۶ مغازه را با یکدیگر از بیخ و بن از بین می‌برد، بارانی که سه‌شنبه ۱۱ دی هر ۶ مغازه را با یکدیگر تخریب کرده، اما رئیس اداره میراث فرهنگی شوشتر، حتی این بهانه را رد می‌کند و از مجوزی خبر می‌دهد که شورای فنی پایگاه میراث جهانی شوشتر برای این ساخت‌وساز صادر کرده است. علی‌محمد چهارمحالی، رئیس اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان شوشتر به ایسنا می‌گوید: از در ورودی تا اول کوچه «اوراز» که این مغازه‌ها قرار گرفته‌اند، فاصله‌ای حدود ۶۰ متر وجود دارد، بنابراین محوطه‌ی تخریب‌شده، در حریم سازه‌های آبی شوشتر است که بنا بر نظریه شورای فنی پایگاه میراث جهانی به آن مجوز یک طبقه داده شده است.

او با بیان این‌که از ابتدای کوچه آن به مرور رو به پایین است، ادامه می‌دهد: می‌خواهند آن هم‌طراز و هم‌سو با کوچه باشد، این کوچه حالت شیب دارد، اگر مجوز ساخت برای انتهای کوچه چهار متر بدهند، به دلیل شیب موجود، چون انتهای کوچه یک متر اختلاف ارتفاع دارد، آن سه متر می‌شود، با این اقدام، بخشی که برداشته‌اند، با پایین رفتن مغازه‌ها به مرور جبران مافات می‌کند.

او با بیان این‌که اقدام انجام‌شده، تخلف محسوب نمی‌شود، ادامه می‌دهد: مجوز تخریب برای این محوطه که تقریبا قدیمی هم نبوده، با نظریه شورای فنیِ پایگاه سازه‌های آبی صادر شده است، بنابراین از نظر قانونی، هیچ تخلفی انجام نشده است.

به گفته‌ی وی، بنای جدید بر اساس ضوابط اعلام‌شده، به همان روش قدیم و دقیقا با نمای سنگ با ارتفاع چهار متر و به اندازه ارتفاعِ رواق میدان ساخته می‌شود.

همین چندی پیش بود که مدیر کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خوزستان نسبت به خطر رانش در دیواره غربی سازه‌های آبی شوشتر هشدار داده بود. وضعیت بحرانی دیواره غربی سازه های آبی تاریخی شوشتر محور جلسه شورای گردشگری شامگاه دوشنبه در استانداری خوزستان بود و در همین رابطه مدیر کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری این استان با اشاره به اینکه احتمال رانش این دیواره باید از سوی دستگاه های مرتبط مورد توجه قرار بگیرد،افزود: سازه های آبی تاریخی شوشتر یک بنای تاریخی است که به ثبت جهانی رسیده و ارتباط عملکردی در حوزه رودخانه های گرگر و شطیط به لحاظ ساختار فنی واجد اهمیت و ارزش جهانی است.سید حکمت الله موسوی با اشاره به اینکه حفاظت از آثار تاریخی و میراثی بخصوص اگر به ثبت جهانی رسیده باشد یک ضرورت است، بیان داشت: اتفاقات حداقلی نیز در سازه ها و بناهای جهانی از درجه اهمیت بسیار بالایی برخوردار است کوچکترین اتفاقی واکنش های استانی، ملی و جهانی در پی دارد.وی خاطرنشان کرد: در چند روز گذشته هم در محوطه تاریخی شوش یک گودبرداری اتفاق افتاد و دیدیم که این اقدام تا چه اندازه سیستم مدیریتی استان را بعد از حساسیت های به وجود آمده به تلاطم انداخت ولی این بار سازه های آبی تاریخی شوشتر در معرض خطر قرار دارد.