به انگیزه نودمین سال گشایش ساختمان مرکزی «بانک ملّی ایران»

عمارتِ خیابانِ علاءالدّوله





عمارتِ خیابانِ علاءالدّوله

۲۶ اردیبهشت ۱۴۰۵، ۱:۰۰

عمارت باشکوه بانک ملّی ایران، همین روزهای اردیبهشت امسال نودساله شد. در پی تصویب «قانون تأسیس بانک ملی ایران» در مجلس ششم شورای ملی «برای پیشرفت امر تجارت و فلاحت و زراعت و صناعت» به تاریخ ۱۴ اردیبهشت ۱۳۰۶ و آغازبه‌کار رسمی آن در ۲۰ شهریور ۱۳۰۷، کار ساخت ساختمان و شعبۀ مرکزی آن در ۲۵ تیر ۱۳۱۲ شروع شد و ساعت چهار بعدازظهر پنج‌شنبه، سوم اردیبهشت ۱۳۱۵ با حضور پهلوی اول در قلب خیابان فردوسی (علاءالدولۀ آن زمان) گشایش یافت که به گزارش روزنامۀ اطلاعات، «هیئت دولت، هیئت‌رئیسهٔ مجلس شورای ملی، رئیس دربار سلطنتی، رئیس‌دفتر مخصوص شاهنشاهی، رئیس ستاد ارتش، هیئت نظار بانک، هیئت نظارت ذخیرۀ اسکناس و رؤسای ادارات بانک» و نیز «سرهنگ رضاقلی امیرخسروی»، رئیس بانک ملی حضور داشتند. در همین مراسم مجسمۀ رضاشاه ساختۀ ابوالحسن صدیقی رونمایی شد و او از «خزانۀ بانک و ذخایر طلا و نقره و اسکناس‌ها» بازدید کرد.

طراحی این بنا را یک معمار آلمانی به نام «هانس هاینریش مولر» انجام داد و آن را شبیه به پاویون بروکسل بلژیک ساخت و کوشید اثرش تلفیقی از معماری ایرانی و اروپایی باشد؛ یک تالار با ستون‌های بلند که ده پله بالاآمده و سردر آن یک فروهر بزرگ است؛ دو شیر سنگی در ورودی و دو نقش‌برجستۀ سه‌متری از سربازِ هخامنشی در کناره‌های تالار که همگی به تخت‌جمشید و تاریخ باشکوه ایران اشاره می‌کنند.

دو مجسمۀ شیر در ورودی‌اش را هم «غلام‌رضا رحیم‌زاده ارژنگ» ساخت که در همان سال تندیس «نبرد گرشاسب با اژدها» در میدان حر (باغشاهِ آن زمان) و شش سال بعد نقش‌برجستۀ «انوشیروان دادگر» در کاخ دادگستری را پدید آورد.

در ساخت این بنا که هم یادآور ایرانِ هخامنشی و نیز تداعی‌گر عصر باروکِ اروپاست، با مصالحی چون سیمان و آهن ساخته شده است. شکل آن در ابتدا تی مانند بود؛ اما به استناد عکس هوایی سال ۱۳۲۷، دو بازو به انتهای شمالی و جنوبی‌اش اضافه شد. ورودی اصلی این مستحدث دوطبقه نسبت به کل نما، حجمی بیرون‌زده و کمی بلندتر است. همچنین درهای اصلی، چهار ستون عظیم سنگی با سرستون‌های گاو شاخ‌دار برگرفته از سرستون‌های تخت‌جمشید و کاخ شوش، از جمله اجزای چشمگیر این اثر است.

این ساختمان پس از هشت دهه خدمات‌رسانی، پس از دوره‌ای تعمیر و ترمیم، در ۲۱ تیر ۱۳۹۶ بدل به موزۀ بانک ملی ایران شد.
دراین‌بین شاید برایتان جالب باشد بدانید برج آب بانک ملی نیز در همان مراسم افتتاح شد که توسط آلمانی‌ها و با هدف استفاده از ذخیرۀ آب چاه‌ها برای آبیاری فضای سبز و همچنین فشار آب در لوله‌ها با ارتفاع هفت‌طبقه به شکل مستطیل احداث شده بود.

به اشتراک بگذارید:





نظر کاربران

نظری برای این پست ثبت نشده است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بیشترین نظر کاربران

بوم‌گردی در بحران هویت

بوم‌گردی در بحران هویت