این مجموعه با هدف ارتقای فرهنگ مدیریت پسماند، تقویت سواد محیطزیستی و آموزش مهارت‌های علمی بازیافت، برای دانش‌آموزان و به‌خصوص پایه چهارم دبستان طراحی شده است؛ انتخابی که به گفته مسئولان و متخصصان حاضر در مراسم افتتاحیه، می‌تواند حلقه گمشده مدیریتپسماند در ایران یعنی کاهش تولید و تفکیک از مبدأ را از همان سنین پایه، به یک رفتار پایدار تبدیل کند.

در مراسم افتتاح این پروژه، از مدیران و متخصصان ملی حوزه پسماند تا مسئولان ارشد وزارت کشور، استاندار اصفهان و نماینده مجلس، همگی بر یک نکته مشترک تاکید داشتند: گردونه یک پروژه نمایشی نیست، بلکه یکزیرساخت آموزشی برای تغییر رفتار شهروندی است و می‌تواند به الگوییملی برای کشور تبدیل شود.

سرمایه‌گذاری ۱۵۰ میلیارد ریالی برای یک الگوی ملی

احسان قاسمی، مدیرعامل شرکت مدیریت پسماند شهرستان‌های مبارکه، شهرضا، دهاقان و سمیرم با اشاره به اینکه این طرح برای نخستین بار در کشور به‌صورت متمرکز و هدفمند طراحی و اجرا شده است، اظهار کرد: اینپروژه با سرمایه‌گذاری کامل شرکت مدیریت پسماند شهرستان‌های مبارکه،شهرضا، دهاقان و سمیرم با اعتبار ۱۵۰ میلیارد ریال به مساحت ۴ هزار مترمربع اجرا شده و زیرساخت و زمین آن نیز توسط شهرداری شهرضا در اختیار شرکت جهت اجرای پروژه قرار گرفت.

وی افزود: هدف اصلی از اجرای این طرح، ایجاد یک مرکز آموزشی دائمی و مستمر در حوزه مدیریت پسماند برای دانش‌آموزان مقطع دبستان است، چراکه آموزش در این مقطع پایه‌گذاری می‌شود و می‌تواند رفتارهای محیطزیستی را در آینده تثبیت کند.

قاسمی با اشاره به برنامه‌ریزی انجام‌شده برای اجرای اردوهای آموزشی،اظهار کرد: در قالب تفاهم‌نامه منعقدشده با آموزش و پرورش، امکان برگزاریاردوهای آموزشی در ۱۵۰ روز سال پیش‌بینی شده و در صورت احتساب روزهای مفید، روزانه ۴۰ دانش‌آموز می‌توانند از این پارک بازدید کنند که در مجموع ظرفیت آموزش مستقیم حدود ۸ هزار دانش‌آموز در سال را فراهم می‌کند.

وی با بیان اینکه این ظرفیت در گام‌های بعدی قابل توسعه است، ادامه داد: امکان برگزاری چند نوبت آموزشی در یک روز و همچنین طراحی برنامه‌هایخانواده‌محور در ایام تعطیلات و تابستان نیز وجود دارد.

آموزش مدیریت پسماند با بازی و تجربه، نه با نصیحت

مدیرعامل شرکت مدیریت پسماند شهرستان‌های مبارکه، شهرضا، دهاقان و سمیرم با اشاره به رویکرد تعاملی این پارک آموزشی و گردشگری اظهار کرد: در طراحی این مجموعه، مفاهیم اصلی مدیریت پسماند با روش‌هایبازی‌گونه، گیمیفیکیشن و فعالیت‌های مشارکتی آموزش داده می‌شود و هدفاین نیست که آموزش تنها به یک اردوی چند ساعته محدود شود، بلکه برنامه‌ریزی شده است که ارتباط با دانش‌آموزان و خانواده‌ها در طول سال حفظ شود و تولید محتوای آموزشی و فرهنگ‌سازی به‌صورت مستمر ادامه پیدا کند.

وی با اشاره به ساختار آموزشی پارک گردونه گفت: مسیر بازدیددانش‌آموزان حدود دو ساعت و نیم تا سه ساعت زمان می‌برد و شامل ایستگاه‌های متنوع آموزشی است که از جمله آن می‌توان به آموزش تفکیک از مبدأ، شناخت سرنوشت پسماند پس از جمع‌آوری، آموزش خرید هوشمندانه برای کاهش تولید پسماند، آشنایی با امکان استفاده مجدد از مواد و همچنین مسابقه‌های آموزشی اشاره کرد.

قاسمی افزود: در این مجموعه، دانش‌آموزان با سیستم امتیازدهی ویژه و با محوریت کار گروهی آموزش می‌بینند و در پایان، از گروه‌ها و افراد برتر تقدیرمی‌شود.

پارک آموزشی و گردشگری گردونه؛ پایلوت ملی آموزش بازیافت

مسعود احمدی، مدیرکل پیشین دفتر محیط زیست و خدمات شهری سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های کشور و مشاور امور پسماند دفتر شهریاستانداری اصفهان، با تأکید بر اینکه مدیریت پسماند یک زنجیره منسجم است، اظهار کرد: مدیریت پسماند در قالب یک زنجیره تعریف می‌شود که حلقه‌های آن به‌صورت پیوسته به یکدیگر متصل هستند و این ساختار در قانون مدیریت پسماند به‌طور مشخص تبیین شده است. نخستین حلقه اینزنجیره، کاهش تولید پسماند و تفکیک از مبدأ است.

وی افزود: این بخش از مدیریت پسماند، طی سالیان گذشته در کشور کمتر مورد توجه قرار گرفته است؛ در حالی که ارتباط مستقیم با مشارکت عمومیشهروندان دارد و گروه‌های مختلف جامعه به‌ویژه کودکان، نوجوانان و زنان در آن نقش تعیین‌کننده‌ای ایفا می‌کنند و از ارکان اصلی موفقیت نظام مدیریتپسماند محسوب می‌شوند.

مشاور امور پسماند دفتر شهری استانداری اصفهان با اشاره به ضرورت توسعه مراکز آموزشی در این حوزه گفت: یکی از مطالبات و آرزوهای دیرینهفعالان حوزه پسماند، ایجاد مراکز آموزشی تخصصی برای آموزش تفکیک از مبدأ به‌ویژه برای کودکان بوده است؛ مراکزی که نمونه‌های آن در کشورهایپیشرفته همچون ژاپن و برخی کشورهای اروپایی قابل مشاهده است. ویادامه داد: امروز خوشحالم که این اقدام در شهر شهرضا محقق شده و می‌توان گفت این پارک آموزشی و گردشگری از نظر ماهیت و رویکردآموزشی، نمونه مشابهی در کشور ندارد.

چراغ اول آموزش عملی در کشور روشن شد

حامد جعفرزاده، رئیس مرکز مطالعات راهبردی آموزشی شهری و روستاییسازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های کشور، افتتاح پارک گردونه را یک نوآوریضروری توصیف کرد و گفت: این کار یک حرکت برای اولین بار بود، یکنوآوری بود و نفس نوآوریش خیلی عالی است و ضرورت هم داشت.

وی افزود: ما باید از رویکرد نظری و تئوریک به سمت رویکرد تجربی برویم و امروزه در دنیا ثابت شده که اگر آموزش همراه با تجربه باشد و همراه با لمس عملی باشد اثرگذاریش خیلی بالاتر است.

جعفرزاده با تاکید بر انتخاب جامعه هدف اظهار کرد: اینکه جامعه هدفشان را از دوران کودکی گذاشتند اثرگذاری ذهنی برای کودکان ماناتر و پایدارتراست و هر آنچه که یک کودک در ابتدای سنینش یاد بگیرد در سال‌های آیندهبه عنوان یک الگو در ذهنش باقی می‌ماند.

وی با اشاره به ضرورت توسعه این تجربه افزود: من به دوستان پیشنهاد دادم حتما این موضوع را به صورت یک تجربه موفق به بقیه استان‌ها هم تسریبدهیم و خودم در نظر دارم اولین کاری که بکنم یک پل ارتباطی با استان گیلان و مازندران بزنیم.

رئیس مرکز مطالعات راهبردی آموزشی شهری و روستایی سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های کشور با اشاره به ضعف کشور در پویش‌هایفرهنگی اظهار کرد: ما جامعه‌مان فقر پویش‌های اجتماعی و فرهنگی دارد، شهر را مردم نگه می‌دارند و شهروندان نگه می‌دارند و این تغییر نگرش را باید در خودمان ایجاد کنیم.

وی افزود: مهم اینجا بود که هیچکس چراغ اول را روشن نکرده بود و به نظرم این دوستان چراغ اول را روشن کردند.

پارک«گرونه» اقدامی راهبردی، تخصصی و عملیاتی در حوزه مدیریت پسماند در کشور

سعیدرضا جندقیان، معاون سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های وزارت کشور نیز در این مراسم با تاکید بر اینکه نقطه آغاز ارزش‌آفرینی باید از آموزش باشد، گفت: شروع این نقطه برای اینکه ارزش آفرینی بکنیم از آموزش بایدشروع بشه و کاری که شرکت مدیریت پسماند شهرستان‌های مبارکه، شهرضا، دهاقان و سمیرم در شهرضا برای ایجاد پارک«گردونه» کردند یکیاز مهمترین کارهایی است که در عرصه فرهنگ و اجتماعی می‌شود انجام داد.

وی تاکید کرد: این پارک آموزشی و گردشگری در ایران تک است و مجموعه در کشور نمونه است و انشالله بتوانیم مجموعه‌های مشابه را در همه کشور و همه استان‌ها توسعه بدهیم.

معاون سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های وزارت کشور با اشاره به جایگاهشهرداری‌ها در پسماند گفت: ما متولیان امر پسماند در کشور شهرداری‌هاهستند و پارک «گرونه» اقدامی نمایشی نیست، کاملا راهبردی، تخصصی و عملیاتی است.

گردونه، گونه تازه گردشگری آموزشی در ایران

مهدی جمالی‌نژاد، استاندار اصفهان نیز افتتاح این پارک آموزشی و گردشگری را فراتر از یک پروژه محلی دانست و گفت: حقیقتش فکر می‌کنمدر حوزه فرهنگ‌سازی کار فرهنگی ارزشمند است و متاسفانه ما بعضیوقت‌ها زیرساخت‌ها را داریم ولی مسائل فرهنگی را کار نمی‌کنیم.

وی افزود: این کار هزینه نیست، سرمایه‌گذاری است برای بچه‌ها و جوان‌ها و می‌تواند کلی از هزینه‌های شهر را کم کند.

استاندار اصفهان با اشاره به اینکه این پروژه یک گونه جدید گردشگریایجاد می‌کند، اظهار کرد: گروه‌های مختلف گردشگر را در اصفهان داشتیماما اینکه اولین مجموعه گردشگری پسماند را داشته باشیم شاید خیلیارزشمند باشد، آموزشی هم باشد و می‌تواند برای استان اصفهان جریان‌ساز باشد و در تمام شهرهای استان تکثیر شود و همچنین در کشور اولین است.

جمالی‌نژاد با اشاره به اینکه تفکیک از مبدأ در کشور بارها ابلاغ شده اما اثرگذاری کافی نداشته است، گفت: ما این بحث تفکیک در مبدا را در کشور به عناوین مختلف بخشنامه کردیم دستورالعمل کردیم ابلاغ کردیم ولیمتاسفانه تاثیرگذار نبوده و شاید یک همچین پارک‌هایی که آموزشی هست بتواند از همان سنین کودکی بچه‌ها را با این کار آشنا کند.

لزوم الگوگیری از پارک گردونه و توسعه آن در کشور

حبیب قاسمی، نماینده مردم شهرضا و دهاقان در مجلس شورای اسلامی نیزبا اشاره به وضعیت پسماند در کشور اظهار کرد: میزان سرانه تولید زباله ما در کشور نسبت به میانگین جهانی بالاتر است و این با آموزه‌های دینی ما در تناقض است.

وی افزود: یکی از راه‌هایی که می‌شود این را تعدیل کرد بحث آموزش است و این مجموعه می‌تواند به کودکان، دانش‌آموزان، حتی دانشجویان فرایندتفکیک از مبدا و فرایند بازیافت را آموزش بدهد.

نماینده مردم شهرضا و دهاقان در مجلس شورای اسلامی با تاکید بر جایگاهپروژه پارک آموزشی و گردشگری«گردونه» در سطح ملی اظهار کرد: ایناقدام به نوعی در کشور بی‌نظیر است و امیدواریم با الگو قرار دادن اینمجموعه بتوانیم آن را در سایر استان‌ها و شهرهای کشور هم استفاده کنیم.