گفت‌وگو با یکی از تسهیلگران «خانه هدی» در زابلتلاش جمعیِ زنان زابل در راه توسعهدر یک دهه گذشته، تلاش زنان زاهدانی در ایجاد کسب‌وکاری جمعی منجر به موفقیت در احداث خانه هدی شد

پنج‌شنبه 14 بهمن 1400

نام بنیاد توسعه کارآفرینی با طرح‌های توسعه به ویژه تسهیل‌گری به منظور شکل‌گیری ایده‌های توسعه بر پایه رهیافت‌های محلی گره خورده است. تشکلی مردم نهاد که مبنای کار را نه بر اجرای طرح‌های خیریه و دستوری، بلکه بر توانمندسازی زنان بومی مناطق حاشیه و کم برخوردار در حوزه اندیشه و اجرای ایده‌هایی برخاسته از جامعه قرار داده‌ است.
شاید یکی از موفق‌ترین طرح‌های این مجموعه در زاهدان مرکز استان سیستان و بلوچستان باشد. با مشارکت زنان بلوچ، «خانه هدی» راه‌اندازی شد. محصولات این مجموعه روانه بازار شد و سری در سرای صنایع‌دستی ایران باز کرد.
اکنون این تجربه موفق انگیزه‌ای برای ورود این تشکل به شهر زابل و منطقه سیستان نیز شده است تا انگیزه‌های تلاش برای توسعه، در زنان این منطقه نیز افزایش پیدا کند.
ساناز قربانی یکی از تسهیل‌گران این مجموعه است که اکنون در زابل تلاش می‌کند که با ایجاد خودباوری، بالابردن اعتمادبه‌نفس و حس مشارکت‌جویی در این شهر و تیم «توسعه جامعه محلی» تکرار تجربه خانه هدی را تسهیل کند.
قربانی در مورد فعالیت بنیاد توسعه کارآفرینی در زابل می‌گوید: برنامه‌های بنیاد توسعه کارآفرینی با رویکرد ایجاد کسب‌وکارهای جمعی دنبال می‌شود. در حقیقت تنها نقشی که ما ایفا می‌کنیم تسهیل‌گری در رسیدن جامعه زنان در مکان‌های فعالیت ما، برای رسیدن به راه‌حل محلی و از سوی خود اهالی بومی، کمک به نیازسنجی و تحقق و اجرای زمینه‌ای از فعالیت اقتصادی و اجتماعی است که خود جامعه محلی آن را انتخاب کرده است.
او ادامه می‌دهد: نمونه موفق ما در شهر زاهدان مسیر شد. ما فعالیت در سیستان و بلوچستان را با شهر زاهدان و از سال 88 آغاز کردیم. در سال 93 جمعی از زنانی که حالا در تولید محصولات صنایع دستی این منطقه فعالیت می‌کنند، نهادی با نام خانه هدی را تشکیل دادند که آن را به شکل رسمی از طریق استانداری این استان ثبت کردند. طی این سال‌ها خانه هدی موفق شد به محصولات خود تنوع قابل توجهی دهد و حدود 500 نفر از زنان این منطقه را جذب کند. به همین دلیل ما هم تصمیم گرفتیم این تجربه را در مورد منطقه سیستان نیز تکرار کنیم و طی 5 ماه گذشته با حضور مستمر در زابل و نشست با معتمدان محلی و گفت‌وگو با گروهی از زنان جامعه هدف، فعالیتمان را دنبال می‌کنیم.
قربانی می‌گوید: تاکید ما بر ایجاد کسب‌وکار جمعی است. عبارتی که ممکن است برای برخی ناآشنا باشد. کسب‌وکار جمعی به این معناست که ما به عنوان تسهیل‌گر در جامعه محلی هدف، تلاش می‌کنیم تا زنان، بر پایه دانش، مهارت و داشته‌ها و توان بومی منطقه خود مسیر و نوع کسب‌وکار خود را انتخاب کنند. ما می‌توانیم ظرفیت‌ها، امکانات و مسیر راه را به آنان نشان دهیم اما این خرد جمعی آنان است که تعیین کننده راه اندازی یک کسب‌وکار خواهد بود. پس از این انتخاب تسهیلگران ما گام‌به‌گام تا تحقق طرح همراه آنان خواهند بود.
او در مورد اقداماتی که طی 5 ماه گذشته در زابل انجام شده است توضیح می‌دهد: ما وارد محله‌های حاشیه‌ای شهر با 4 پهنه مشخص شده‌ایم. در این بازه زمانی با حدود 300 نفر از زنان ساکن این محلات نشست و گفت‌وگو داشتیم. مانند بیشتر جوامع محلی برای جلب اعتماد با معتمدان جامعه رایزنی کردیم. یکی از مشکلاتی که وجود دارد این است که به شکل عمومی مردم به رویه‌های دیگرِ فعالیت تشکل‌های مردمی عادت کرده‌اند. به عنوان مثال تشکل‌های زیادی طرح‌هایی را مدون و آن را اجرا می‌کنند یا نهادهای خیریه به مردم پول می‌دهند. بسیاری از این طرح‌ها هم ابتر و نیمه‌کاره می‌ماند یا به این دلیل که نیاز سنجی درستی ندارند با شکست روبه‌رو می‌شوند و همه این‌ها زمینه اعتماد اجتماعی نسبت به تحول را از بین می‌برد.
قربانی همچنین درباره میزان استقبال زنان زابلی از فعالیت این نهاد می‌گوید: خوشبختانه طی همین چند ماه شاهد استقبال خوبی بودیم. البته دشواری‌های کار نیز کم نیست. نکته جالب این است که بسیاری از این زنان مهارت‌های خود را به‌خوبی می‌شناسند. مثلا می‌دانند که در درست‌کردن ادویه‌های محلی بسیار توانا هستند یا مهارت خوبی در سیاه‌دوزی دارند اما شیوه ایجاد یک کسب‌وکار از مهارتشان را بلد نیستند و متقاعد کردن این افراد مبنی بر اینکه این مهارت‌ها می‌توانند بزرگترین سرمایه‌های آنان باشد دشوار است. در حقیقت بخش بزرگی از کار ما تغییر همین نگاه است.
او تاکید می‌کند: بدون شک از میان زنانی که با آنان در ارتباط هستیم شاهد ریزش قابل توجهی خواهیم بود اما تجربه زاهدان به ما نشان داد که اگر موفق به ایجاد یک گروه متشکل و پرتلاش شویم، به مرور زمان این گروه کم کم زیاد می‌شود و من در مورد زابل نیز به این موضوع بسیار امیدوارم.

توسعهزابلزنان
مطالب مرتبط
چارسوق
2119
گفت‌و‌گو با سید اویس ترابی؛ رئیس اندیشکده زیست‌پذیری شهری:توسعه ایران نباید آب محور باشد
توسعه ایران نباید آب محور باشد
بوم و بر
2089
گزارش پیام ما از سرنوشت کودکان افغانستانی در گفت‌وگو با فعالان حقوق کودک و پدر و مادرهاجنگ چهره کودکانه ندارد
مریم کریمی، فعال حقوق کودکان افغانستان: مردم از ترس جان به میدان هوایی آمدند، چند نفر از هواپیما پرت شدند و عده‌ای زیر دست و پا ماندند، ۳ نفرشان کودک بودند، کودکان در جمعیت له شدند
پیام خبر
2216
۸۳۹ روز بعد از بازی ایران و کامبوج درهای «آزادی» دوباره به روی «برخی از زنان» باز شدحضور گزینشی زنان در آزادی
حضور گزینشی زنان در آزادی
بوم و بَر
1968
شنایی با زنان و دختران فعال محیط زیست که هدفی مشترک دارندمبارزه زنانه با تغییر اقلیم
مبارزه زنانه با تغییر اقلیم

ارسال پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.