مفهوم شناسی ایثار و شهادت

مژگان مددی/قسمت سوم
آن چه بر تاریخ اسلام گذشته است از ابتدا تا امروز بازتابش در شعر شاعران دیده می‌شود.
و باور کنیم انگشتان را
که انگشتری عقیق داشت
به یغمایش برده‌اند
چرا بپرسم نامش چیست قاتل:
هیتلر،
لامل،
هوبر؟ برمو؟ بلر؟ بریا؟ بوش؟ سنان؟ شمر؟ حرمله؟ ابن ملجم؟ صدام؟ خلیفه اموی؟ خلیفه عباسی؟ متوکل؟ شارون؟ بن لادن؟
و نام دیگرش چیست قاتل؟
حالا شانه‌ات را کجا بجویم؟
سیداحمد امیراحسان (ایران)
و بدین شکل الگوها، نمادها و اسطوره‌ها، با بهره‌گیری از ظرفیت زبانی ادبیات هر زبان شکل می-گیرد،
و حماسه‌ی سودان کربلای شهادت
نوشته حماسه‌ی تاریخ در جریده خونین
به قله‌های فطزخطبه‌ی رسول زمانه
بشارتی است در این صبح نو دمیده‌ی خونین
که انفجار دگر دارد و این سپیده‌ی خونین
نصرالله یزدانی (ایران)

تاریخ ایران همیشه مورد هجوم اقوام متعددی قرار می‌گرفت که مقاومت و مبارزه را می‌طلبیده این است که برگ‌های نوشته‌ی ادبیات شعرای ما خونین است، چه‌ عارفان که بردار شدند، چه مبارزان که تا آخرین قطره‌ی خون جنگیدند و چه جنگ افروزان که خواسته یا ناخواسته معنایی برای شهادت ساخته معنایی که در قلب تمام فرزندان سرزمینشان نقش بسته است،
بسیاری از حوادث تاریخی می‌تواند نمود و برابری برای جنگ تحمیلی هم محسوب گردد، تاریخ شهادت مداری و ایثار مردان این سرزمین به گذشته‌های بسیار دور باز می‌گردد.
منصور سر بریده‌ی ما با زبان سرخ
ناخوانده گفت قصه‌ی بی انتهای خون
هر لحظه بر منازه‌ی بودن و سوگ عشق
آید هنوز بانک اناالحق ز نای خون
شعر از: نصرالله مردانی
کنار چوبه دارم بیار که چون حلاج
شهید عشق نمی‌ترسد از نظاره‌ی خون
همان
نماز سرخ شهادت بخوان که می‌آید
هنوز قهقه‌ی تیهو از مناره‌ی خون
همان
با مرکب ستاره و شمشیر و آفتاب
باز آید از کرانه ایران کلیم خون
جنگ جنگ است بیا تا صف دشمن شکنیم
صف این دشمن دیوانه‌ی میهن شکنیم
در افسانه‌ی قلعه‌ی شیطان بزرگ
چون علی فاتح خیبر شکن تن شکنیم
روح حقیقت و باور دینی در شعر شاعران و اثر نویسندگان پیداست، تنها در نمود رفتارهای انسانی می‌توان ارزش‌های والای ایثار و شهادت را مشاهده کرد. در این کوتاه سعی شد ساختار ایجاد و پیدایش این مفهوم مورد بررسی قرار گیرد و شواهد و مثال‌هایی ارایه گردد که بتواند آیینه‌ی دورنمای ادبیات ایثار و شهادت محسوب گردد، آثار بزرگ جهان و نمونه‌های والای نوشتار در این خرم به چشم می‌خورد. اشاره به حماسه‌ی کربلا می‌تواند به عنوان والاترین نمونه‌ی شهادت و انسان مداری محسوب گردد که سال‌ها ادبیات جهان را متأثر کرده است.