«هومن جوکار»، امید محیط‌زیست ایران





«هومن جوکار»، امید محیط‌زیست ایران

۲۱ مهر ۱۴۰۴، ۱۶:۳۱

تابستان سال ۱۳۷۲ برای دیدن دوست عزیز و کارشناس برجسته آبزیان کشورمان آقای کریم جاذبی‌زاده که به تازگی از سازمان حفاظت محیط‌زیست اخراج و در ماهی‌سرایی در جاجرود مشغول به کار شده بود، رفتم. سرگرم صحبت با او بودم که چشمم به جوانی افتاد که با فرغونی پر از ضایعات سلاخ‌خانه به‌همراه کارگران ماهی‌سرا مشغول غذا دادن ‌به ماهی‌ها بود. پس از مدتی این جوان فرغون را رها کرد و دوان‌دوان به‌سمت ما آمد و با حالتی هیجان‌زده از من پرسید شما مهندس ضیایی هستید؟ من هومن جوکار هستم، همه نوشته‌های شما را در روزنامه‌ها و فصلنامه‌های سازمان حفاظت محیط‌زیست خوانده‌ام. چهره جذاب و طرز رفتار و ادب او من را تحت‌تأثیر قرار داد. از کریم جدا شدیم و قدم‌زنان در کنار کانالی که حالت تالابی داشت، راه افتادیم. او گفت دانشجوی سال اول رشته محیط‌زیست دانشگاه آزاد واحد شمال است. از بچگی عاشق حیوانات بوده و حالا برای آشنایی با پرورش ماهی قزل‌آلا داوطلبانه آنجا آمده است. گرم صحبت بودیم که ناگهان یک پاشلک با همان پای آویزانش از میان کانال پرواز کرد. از او پرسیدم آیا این پرنده را می‌شناسی و او فوراً گفت اسم فارسی این پرنده پاشلک معمولی و نام انگلیسی‌اش snipe است، با تعجب از او پرسیدم آیا شما واقعاً دانشجوی سال اول هستید. او گفت بله.

از آن تاریخ به‌بعد در اغلب مأموریت‌ها و مسافرت‌ها هومن من را همراهی می‌کرد؛ از سفر به جزایر دریاچه ارومیه برای بررسی وضعیت فلامینگوها، پلیکان‌ها، قوچ‌ومیش‌ها وگوزن‌های زرد تا باقی برنامه‌ها و پروژه‌ها. چند روز در جزیره کبودان به‌علت طوفانی شدن و امواج دریاچه ارومیه با هم بودیم، به جزایر خلیج‌فارس برای آماربرداری از پرندگان و لاک‌پشت‌های جزیره شیدور سفر کردیم. در برنامه معالجه یوز زخمی ‌در پارک ملی کویر با هم بودیم و در یک کومه دو متری برای مشاهده یوز در پناهگاه حیات‌وحش نایبندان اقامت شبانه داشتیم. پایان‌نامه کارشناسی هومن در مورد پراکندگی و رفتار‌های یوز را می‌توان مهم‌ترین تحقیقات انجام‌شده در مورد این حیوان باارزش در آن زمان به‌شمار آورد. سرپرستی پروژه زنده‌گیری و نصب ردیاب ماهواره‌ای روی دو قلاده یوز و دو قلاده پلنگ با همکاری چند کارشناس خارجی در منطقه حفاظت‌شده بافق یزد برای اولین‌بار در کشور از دیگر کارهای اوست. هومن مدیریت پروژه حفاظت از یوز پلنگ آسیایی را هم برعهده داشت. در زمان مدیریت او اقدامات زیربنایی بسیار مفیدی از قبیل خرید برخی سامانه‌های عرفی موجود در ذخیره‌گاه زیستکره توران و اخراج دام‌ها، دعوت از کارشناسان خارجی به‌منظور انجام مطالعات و اقدامات لازم در زمینه اسپرم‌گیری از یوزهای نر و تلقیح مصنوعی یوز‌های ماده، برنامه‌ریزی و اجرای فنس‌کشی در مکان‌های عبور یوز در جاده تهران-مشهد، جلب مشارکت جوامع محلی و همکاری برخی از هنرمندان برای حمایت از برنامه‌های حفاظت از یوز انجام گرفت. همکاری با مدیریت محیط‌زیست منطقه آزاد قشم، به‌ویژه در زمینه شناسایی و حفاظت از گونه‌های حیات‌وحش، همکاری با پروژه تکثیر و رهاسازی لاک‌پشت‌های دریایی،‌ همکاری در راه‌اندازی مؤسسه آموزشی و طبیعت‌گردی اکوتور ایران به‌عنوان اولین مؤسسه طبیعت‌گردی در کشورمان، انجام اقداماتی از قبیل شناسایی جاذبه‌های گردشگری و برنامه‌ریزی و اجرای تورهای طبیعت‌گردی در داخل و خارج از کشور برای گردشگران ایرانی خارجی، از دیگر فعالیت‌های اوست.

او همچنین در راه‌اندازی اولین دوره آموزش راهنمایان طبیعت‌گردی در کشور و انجام اقداماتی از قبیل همکاری در تهیه سرفصل‌های دروس و تدریس در این دوره‌ها هم نقش مؤثری داشت.

آقای مهندس اسکندر فیروز، بنیانگذار و ریاست اسبق سازمان حفاظت محیط‌زیست، پس از آشنایی با هومن جوکار و چندین دفعه رفتن به طبیعت به‌همراه او، بارها در حضور اساتید دانشگاه‌ها و برخی از مدیران سازمان حفاظت محیط‌زیست که به دیدن ایشان می‌آمدند، از هومن جوکار به‌عنوان یک پدیده و یکی از امید‌های آتیه حفاظت محیط‌زیست کشورمان نام می‌برد.

به‌عقیده این‌جانب نیز هومن جوکار گوهری بی‌نظیر در عرصه محیط‌زیست رو به قهقرای کشورمان است. باید قدر ایشان را بدانیم. او علاوه‌بر اینکه در زمره یکی از کارشناسان طراز اول و منحصربه‌فرد کشورمان محسوب می‌شود، از نظر خصوصیات انسانی و عاطفی نیز بی‌نظیر است.

همه کسانی که با خانواده جوکار آشنایی دارند، یکی از عوامل موفقیت او را مرهون تربیت خانوادگی و داشتن همسری مهربان، توانا و بردبار می‌دانند که در همه سختی‌ها و نامهربانی‌ها همیشه در کنار او بوده و است.

به اشتراک بگذارید:





نظر کاربران

نظری برای این پست ثبت نشده است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بیشترین نظر کاربران

زندگی در تعلیق

زندگی در تعلیق