گروهی صلاح کار را در این می‌دانند که این شخص از میان سیاستمداران کشور انتخاب شود و بخشی می‌خواهند برای اولین‌بار مدیری را از بدنۀ سازمان بر صندلی ریاست بنشانند. هرکس به فراخور دغدغه‌ای که دارد، تلاش می‌کند، چانه‌زنی می‌کند، کارزار راه می‌اندازد و امضاء جمع می‌کند.

من می‌خواهم نگاهمان را کمی‌ نزدیک بیندازیم. آن بار مسئولیتی که بر دوش رئیس سازمان گذاشته می‌شود، باری است که باید مدیران و کارشناسان و محیط‌‌بانان این سازمان در قالب بخش‌های سازمانی مختلف، تا رسیدن به هدف آن را بر دوش ببرند. انتخاب متخصص‌ترین و ایده‌آل‌ترین گزینۀ پیشنهادی، بدون همراهی سازمانی قوی، کاری از پیش نخواهد برد. در حقیقت بخش عمده‌ای از موفقیت یا شکست در دستیابی به اهداف مورد نظر، ریشه در ساختارها و روابط سازمانی ما خواهد داشت. در مطالباتمان چقدر به این موضوع توجه کرده‌ایم، که آیا سازمان فعلی حفاظت محیط‌زیست، ظرفیت برآوردن این خواسته‌ها را دارد؟ برای رسیدن به آن مقصد عالی و چابک‌کردن این سازمان، به چه اصلاحاتی نیاز است؟

اگر صرفاً انتظار داشته باشیم، فرد منتخب چوب جادویش را بردارد و کوه مشکلات محیط‌زیست کشور را به تلی از خاک تبدیل کند، طولی نمی‌کشد که سرخورده می‌شویم. جمع‌شدن همۀ این شاخص‌ها در یک نفر امکان ندارد و می‌شود از الان برای ریاست بعدی سازمان که باید خیلی زود پاسخگوی این مطالبات و انتظارات باشد، دل‌نگران شد. جدا از جادۀ پردست‌انداز حکمرانی محیط‌زیست در کشور، ساختار سازمان حفاظت محیط‌زیست می‌تواند یکی از موانع بزرگ بر سر راه موفقیت رئیس آیندۀ آن باشد.

کارکنان سازمان حفاظت محیط‌زیست، رؤسای خود را میهمانان موقت پردیسان دیده‌اند که می‌آیند و می‌روند و به حق‌وحقوق صنفی آن‌ها توجه درخوری نداشته‌اند. بنابراین هیچ‌گاه آن‌ها را از جنس خود ندانسته و آن رابطۀ همدلانه که می‌تواند بهره‌وری یک سازمان را بالا ببرد، در این سازمان شکل نگرفته است. شاید این مهم‌ترین دلیلی باشد که آن‌ها در انتظار انتخاب فردی از میان مدیران همین سازمان هستند، به این امید که این نزدیکی و آشنایی به درک متقابلی برای رفع مشکلات بینجامد. علاوه‌بر این، ضعیف‌شدن نیروی‌ انسانی و بی‌توجهی به شایسته‌گزینی در استخدام‌ها، حس تبعیض، فرسودگی شغلی ناشی از فعالیت‌های اداری روزمره و غالباً بدون ‌نتیجۀ ملموس، ضعف تجهیزات و امکانات اولیۀ حفاظتی و نداشتن حس تعلق سازمانی آن‌طوری که در گذشته شاهدش بودیم، سازمان حفاظت محیط‌زیست را روزبه‌روز آسیب‌پذیرتر کرده و از پویایی آن کاسته است. در چند سال اخیر نیز، حذف مدیران باتجربه و متخصصان از بدنۀ سازمان، همراه با بی‌حرمتی به افرادی که در این خانه رشد کرده بودند و سرمایه‌های انسانی آن به شمار می‌رفتند، موجب دلسردی کارکنان شد و پیوند آن‌ها را با سازمان ضعیف کرد. مواردی که برشمرده شد، همه از عواملی است که می‌تواند این «اَبَرمرد» یا «اَبَرزن» ما را در همان ابتدای کار زمین‌گیر ‌کند.

مهم‌ترین ابزار رئیس سازمان و هر مدیری برای برآورده‌کردن مطالبات جامعه، داشتن تیم‌هایی از نیروی انسانی توانمند در حوزه‌هایی است که از او انتظار بهبود می‌رود. یک سازمان نمی‌تواند صرفاً با اتکا بر توان فردی و پراکندۀ افراد، سرانجامی‌ داشته باشد و به حیات خود ادامه دهد.  پیداکردن آن درِ باغ ِمخفی، برای به‌وجودآوردن حس تعلق سازمانی، افزایش اثربخشی با ایجاد همگرایی و همسویی بین کارکنان، از دفاتر سازمان مرکزی تا واحدهای استانی و حتی کوچک‌ترین محیط‌بانی در نقطه‌ای دورافتاده، از اولین مأموریت‌های رئیس سازمانی است که می‌خواهد طرحی نو دراندازد. همچنین اگر قرار است سازمان محیط‌زیست در آینده نیز به حیات تشکیلاتی خود ادامه دهد، به مدیری نیاز دارد که رفتار سازمانی آن را متحول کند، برای آیندۀ آن برنامه‌ریزی و با به‌کارگیری افراد متخصص و علاقه‌مند و به‌وجودآوردن زمینه‌ای برای رشد آن‌ها، بر روی منابع انسانی آن سرمایه‌گذاری کند.

ما می‌خواهیم یک‌باردیگر امید ببندیم به بهبود و اصلاح فرآیندهای مدیریتی که می‌تواند در مسیر پرپیچ‌وخم حل چالش‌های محیط‌زیست کشور، راهگشا باشد؛ گام اول اما از درون این خانه شروع می‌شود.