| پیام‌ما | هدررفت انرژی در ساختمان‌های ایران موضوعی نیست که کسی درباره آن تردید داشته باشد. فرقی نمی کند ساختمان مسکونی باشد و یا در اختیار یک نهاد و اداره، در هر دو حالت آنچه تلف می شود انرژی است. در همین رابطه برخی کارشناسان معتقدند باید برای ساختمان ها برچسب انرژی در نظر گرفت به طوری که در آن اطلاعات مرتبط با مصرف انرژی و انتشار آلاینده ذکر شود. سید حسن انجو دبیر انجمن صرفه‌جویی انرژی یکی از این کارشناسان است که با اشاره به بهره‌وری پایین ساختمان‌های اداری و مسکونی در بهینه‌سازی مصرف انرژی در گفت‌و‌گو با «فارس» تاکید کرد: برچسب انرژی ساختمان اطلاعات مربوط به مصرف انرژی و اطلاعات مربوط به انتشار آلاینده ساختمان را نشان می‌دهد و وجود آن ضروری است.

دبیر انجمن صرفه‌جویی انرژی با اشاره به اینکه مصرف حدود 40 درصد از سهم انرژی کل کشور به بخش ساختمان مرتبط است، بیان کرد: یکی از مهم‌ترین مشکلات این بخش را می‌توان ضعف آماری دانست، به طوری‌که هیچ آمار معتبری از وضعیت مصرف انرژی در ساختمان‌های کشور نداریم.
او افزود: آمار دقیقی از متوسط میزان مصرف انرژی هر ساختمان و یا میزان متوسط انرژی مورد نیاز برای گرمایش یک متر مربع از ساختمان مشخص نیست، در صورتی‌ که در کشورهای توسعه‌یافته این آمار کاملا مشخص و در دسترس است؛ در شرایطی که شناخت مناسبی از وضعیت فعلی وجود ندارد، حل این مشکل به صورت مطلوب اتفاق نخواهد افتاد.

یکی از راهکارهای موجود برای بررسی وضعیت بهره‌وری ساختمان‌ها برچسب انرژی ساختمان است که در کشورهای پیشرو در بهینه‌سازی مصرف انرژی، اجرای این طرح برای ساختمان‌ها الزامی است

دبیر انجمن صرفه‌جویی انرژی تاکید کرد: یکی از مشکلاتی که در زمینه بهینه‌سازی مصرف انرژی وجود دارد و تقریباً همه کارشناسان روی آن اتفاق نظر دارند، بهره‌وری پایین ساختمان‌های اداری و مسکونی است.
او ادامه داد: یکی از راهکارهای موجود برای بررسی وضعیت بهره‌وری ساختمان‌ها برچسب انرژی ساختمان است که در کشورهای پیشرو در بهینه‌سازی مصرف انرژی، اجرای این طرح برای ساختمان‌ها الزامی است.
انجو با بیان اینکه ساختمان یک برچسب انرژی (مانند برچسب انرژی لوازم خانگی) دارد که همه اطلاعات مصرف انرژی ساختمان در آن لحاظ شده است، گفت: برچسب انرژی ساختمان اطلاعات مربوط به مصرف انرژی ساختمان و اطلاعات مربوط به انتشار آلاینده ساختمان را نشان داده است.
انجو بیان کرد: طی چند سال گذشته بحث‌های بسیاری پیرامون اجرا شدن این طرح در ایران نیز وجود داشت ولی تاکنون فقط برای ساختمان‌های اداری، آن هم به صورت محدود اجرا شده است.
او ادامه داد: با این که طرح به صورت کامل در کشور اجرا نشده است ولی برخی کارشناسان معتقدند ساختمان‌های ایران به طور میانگین دارای برچسب رده G یا پایین‌تر خواهند بود.
این مقام انجمن صرفه‌جویی انرژی گفت: این وضعیت به هیچ عنوان وضعیت مطلوبی برای کشور نیست و باید هر چه زودتر برای بهبود آن اقداماتی صورت گیرد.
دبیر انجمن صرفه‌جویی انرژی اظهار داشت: اولین و ابتدایی‌ترین اقدام، اجرای کامل طرح برچسب انرژی ساختمان برای همه ساختمان‌ها است. پس از این مرحله و با به دست آمدن شناخت مطلوب از وضعیت، نوبت به اقدامات دیگر خواهد رسید در غیر این‌صورت، راه‌حل‌های اجرایی به درستی عمل نکرده و فقط هزینه اجرایی بیهوده‌­ای به کشور تحمیل خواهد شد.
علی محمدی، کارشناس انجمن صرفه‌جویی انرژی نیز گفت: 19 آبان ماه سال 1400 هیئت وزیران وقت به پیشنهاد مشترک وزارت‌خانه‌های راه و شهرسازی، کشور نفت، نیرو و سازمان برنامه و بودجه کشور، به استناد اصل 138 قانون اساسی جمهوری اسلامی ضوابط صرفه‌جویی انرژی در ساختمان را تصویب کردند.
او افزود: بر مبنای جزئیات ارائه شده در این تصویب‌نامه، ارائه گواهینامه پایان‌کار ساختمان‌های جدید از ابتدای سال 1402 منوط به رعایت مبحث 19 مقررات ملی ساختمان است.
محمدی با اشاره به این مسئله که اگر در فرآیند ساخت واحدهای مسکونی ضوابط مرتبط با مبحث 19 مقررات ملی ساختمان با نام صرفه جویی در مصرف انرژی رعایت نشود، گفت: در چنین شرایطی باید گواهینامه پایان‌کار واحدهای مسکونی صادر نشود.
او ادامه داد: بر اساس جزئیات مندرج در مبحث 19 مقررات ملی ساختمان، رعایت مواردی شامل عایق‌کاری دیوارهای خارجی ساختمان نظیر عایق‌کاری دیوارهایی که با محیط بیرون و یا فضاهایی که از نظر دمایی کنترل نمی‌شوند، نصب پنجره‌های دوجداره با قاب‌های فلزی ترمال‌بریک، چوبی و یا PVC استاندارد، عایق‌کاری کانال‌های هوارسانی به همراه عایق‌کاری لوله‌های تاسیسات و سیستم تولید آب‌گرم، نصب سیستم‌های کنترل کننده موضعی نظیر شیرهای ترموستاتیک بر روی رادیاتورها و نصب سیستم‌های کنترل مرکزی هوشمند و مجهز به سنسور اندازه‌گیری دمای هوای محیط در ساختمان‌ها الزامی است.
او تاکید کرد: هیئت وزیران در حالی بار دیگر بر اجرای مبحث 19 مقررات ملی ساختمان در واحدهای مسکونی کشور تاکید کرد که پیش از این در سال 1384 وزارت مسکن و شهرسازی نیز به عنوان ناظر عالی در زمینه ساخت‌وساز مکلف شد، در صورت مشاهده هرگونه تخلف از اجرای مبحث 19 مقررات ملی ساختمان، موارد را به مراجع صدور پروانه ساختمان و سازمان نظام مهندسی ساختمان استان اعلام کند.
محمدی در تشریح عملکرد وزارت راه در سال‌های گذشته گفت: در طول 16 سال گذشته متاسفانه هیچ توجهی به این مسئله نشده و تقریبا مبحث 19 مقررات ملی ساختمان به قانونی کاملا فرمایشی تبدیل شده است.
این کارشناس اضافه کرد: بر اساس آمارهای ارائه شده از سوی آژانس بین‌المللی انرژی، میزان مصرف گاز ایران طبق آمار‌های جهانی با مجموع 9 کشور رومانی، کویت، لهستان، تایوان، عمان، قطر، بنگلادش، بلاروس و ترکمنستان برابری می‌کند. علاوه بر این شاخص رشد مصرف گاز در کشور 10 برابر ایالات متحده آمریکا، 11 برابر روسیه و 4 برابر ژاپن است.
او افزود: به عبارت دیگر، میزان مصرف گاز خانگی در کشور با سرعت قابل توجهی رو به افزایش است و بخش عمده‌ای از این نعمت خدادادی به دلیل رعایت نکردن استانداردهای موجود در واحدهای مسکونی تلف می‌شود.
محمدی‌ گفت: بخش قابل توجهی از مسئله اتلاف انرژی در واحدهای مسکونی مرتبط با رعایت نکردن مبحث 19 مقررات ملی ساختمان است.