|پیام ما| مدتی است که ایده احداث «LRT» یا همان قطار سبک شهری در شهر تهران مطرح شده است. وسیله حمل‌و‌نقل شهری که شاید برای تهران تازگی داشته باشد اما پیش‌تر در شهرهایی اروپایی احداث شده است. مدیران عمرانی تهران همواره به سبب ترافیک‌های سرسام‌آور پایتخت به دنبال راهی برای عبور و مرور سهل و ارزان مردم شهر بودند. در راستای این اهداف اینبار صحبت احداث این مد تازه حمل‌و‌نقلی جدی شده است. قطارهای سبک شهری متشکل از یک، دو یا سه واگن است که با نیروی برق در مسیری کاملاً حفاظت شده یا نیمه حفاظت شده بصورت عموماً هم‌سطح، زیرزمین یا بالاتر از سطح زمین حرکت می‌کند.

ال‌آرتی‌ها از دوره مدیریت شهری قبلی قرار بود، در تهران راه‌اندازی شوند. یکبار بحث هزینه کم احداث آن‌ها نسبت به مترو مطرح شده بود و بار دیگر از مسیرهایی نام برده شد که می‌توانند پذیرای این قطارهای روی زمینی باشند. محسن پورسیدآقایی، معاون سابق حمل‌و‌نقل ترافیک شهرداری تهران در گفت‌وگویی با یکی از رسانه‌ها درباره مسیرهای احداث ال‌آر‌تی گفته بود: «سه مسیر از گذشته در مطالعات اولیه مدیریت شهری مطرح شده بود که شامل خط BRT تجریش – ولیعصر، خط BRT جمهوری – بهارستان و محدوده اطراف بازار تهران است. این گزینه‌ها و سایر موارد احتمالی که پتانسیل ایجاد LRT را دارند، اکنون در دست مطالعه مشاور قرار دارد و به زودی درباره آنها تعیین تکلیف می‌شود. به نظر می‌رسد خط جمهوری – بهارستان به‌عنوان اولین مسیر احداث LRT انتخاب مناسبی باشد، چرا که از یک سو طول این مسیر کمتر از ۵ کیلومتر است و از طرفی خط BRT موجود میان این دو میدان، اکنون بیشترین حجم جابه‌جایی مسافر در میان خطوط BRT را دارد. بنابراین جایگزین کردن یک مدل حمل‌و‌نقلی مثل LRT که گنجایش مسافر بیشتری دارد، کاملا توجیه‌پذیر است.» نگاه پورسیدآقایی برای ایجاد خطوط ال‌آر‌تی به گشایش‌های اقتصادی بود که قرار بود بعد از اجرای برجام در کشور ایجاد شود. او اعلام کرده بود که در دوره قبلی مدیریت شهری امکان ایجاد یک خط ال‌آر‌تی در شهر وجود دارد. پیروز حناچی، شهردار سابق تهران نیز در گفت‌وگوی دیگری دو سال بعد از امکان ایجاد ال‌آر‌تی در خیابان ولیعصر تهران خبر داده بود، نگاه حناچی به این مد حمل‌و‌نقل اما وسیله‌ای برای جابه‌جایی مسافر نبود: «می‌توانیم حمل‌و‌نقل عمومی را به صورت ال‌آر‌تی به وسط خیابان بیاوریم و با این کار تفاوت قیمت مذکور هم تغییر می‌کند. شاید خیابان هم دو طرفه شود. البته این طرح هم اکنون در حال مطالعه است. خیابان‌های دیگری مثل خیابان جمهوری و انقلاب هم این ظرفیت را دارند. اما ولیعصر یک خیابان تاریخی و منحصر به فرد است و عرض پیاده رو‌های آن هم قابل قبول است. شما می‌توانید این خیابان را با LRT در ساعاتی پیاده رو کنید.» در تازه‌ترین اظهار نظر، علیرضا زاکانی، شهردار تهران از ایجاد خطوط ال‌آر‌تی در شهر تهران در دوران مدیریت شهری خودش خبر داده است. او به خبرگزاری فارس گفته است: «پروژه‌ای طراحی شده که از شرق تهران تا وردآورد LRT زده شود که هزینه‌اش دوسوم هزینه مترو است و دوسوم مترو هم امکان باربری دارد و شهر را هم بسیار زیبا می‌کند و دو جایش هم دوطبقه می‌شود.»
نگاه شورای شهر به مد تازه حمل و نقل
با این حال به نظر می‌رسد که اعضای کمیسیون عمران و شهرسازی شورای شهر تهران در اینباره نظرات دیگری دارند و دست کم با قطعیت درباره احداث قطار سبک شهری در شهر تهران خبر نمی‌دهد. حجت‌الاسلام آقامیری، نایب رئیس کمیسیون حمل‌و‌نقل شورای شهر تهران به روزنامه پیام ما می‌گوید نیاز به ایجاد ال‌آر‌تی در شهر تهران دیده شده است و احداث آن در دست مطالعه است: «ما دو خط اکسپرس ای و بی را داریم در بالای و پایین تهران یعنی شمال و جنوب تهران که در مترو دیده شده است. می‌شود در قالب طرح‌های ال آرتی در شرق و غرب اجرا کرد.» او می‌گوید طرح‌های در دست بررسی از قبل هم بوده اما قابلیت اجرایی نداشته است: «اگر طرح مطالعاتی ال‌آر‌تی کامل شود، بلکه بتواند 4 سال آینده اجرایی شود.» علی اصغر قائمی، عضو دیگر کمیسیون نیز به پیام ما می‌گوید در اجرای تصمیمات این چنینی مانند احداث قطار سبک شهری، چند فاکتور موثر است: «یک اینکه، هزینه فایده این کارها برای ما روشن و مشخص شود، مساله ما سهولت حوزه حمل‌و‌نقل عمومی در شهر تهران و کاهش هزینه‌های مربوطه و کاهش هزینه سرانه‌ای است که مردم باید پرداخت کنند. اگر تصمیم ما این فاکتورها را تامین کند، هیچ حساسیتی در اجرای آن نیست.» او می‌گوید هزینه ایجاد ال‌آر‌تی در شهر از بی‌آرتی بیشتر است زیرا: «برای احداث بی.آر.تی شما زیرساخت خاصی نیاز ندارید. برای بی‌آرتی فقط یک مسیر ویژه برای اتوبوس که روی چهار چرخ خودش راه می‌رفته، ایجاد می‌کنید. درحالیکه برای ال‌آر‌تی،‌ باید یک ریل ایجاد کنید که هزینه ایجاد آن بیشتر از مسیر ویژه است.»
مطالعات قبلی درباره قطار سبک شهری
جعفر تشکری هاشمی، رئیس کمیسیون عمران و حمل‌و‌نقل شورای ششم شهر تهران هم به «پیام ما» می‌گوید، مدهای حمل‌و‌نقل در دنیا با پیشرفت تکنولوژی متحول شدند. به گفته او اگر بنا به اجرای مدهایی چون تراموا و ال‌آر‌تی در تهران باشد باید متناسب با تحولات تکنولوژی آن‌ها را اجرایی کرد. او درباره ایجاد خطوط ال‌آر‌تی در شهر تهران تاکید می‌کند: «باید ببینیم کجا تقاضایی برای ایجاد ال‌آر‌تی، وجود دارد، باید بررسی کنیم اگر جایی نیاز به این طرح بود، اشکالی ندارد اما اگر نیاز نبود، نمی‌توانیم بگوییم که می‌خواهیم تنوع زیست حمل‌و‌نقلی داشته باشیم. تاکید می‌کنم که ال‌آرتی‌های سابق تکنولوژی‌شان به سمتی رفته است که به سمت اتوبوس و قطارهای قدیمی نزدیک شدند، این یعنی اگر زمانی هم نیاز به ورود به این عرصه بود بایستی با شناخت به تکنولوژی روز آن را انجام دهیم.» او درباره امکان ایجاد ال‌آر‌تی در شهر تهران نیز می‌گوید: «مطالعات گذشته ما نشان می‌دهد که به جز یک یا دو خط کوتاه که به عنوان مترو اتصال بودند و در واقع لینک‌های ارتباطی بودند، نیاز به احداث ال‌آر‌تی دیده نشد.» تشکری هاشمی درباره هزینه‌های ایجاد قطار سبک شهری نیز می‌گوید: «در گذشته قیمت این ال‌آرتی‌ یک سوم قیمت مترو بود اما ظرفیت آن هم حدود یک چهارم یا پنجم مترو بود، در واقع می‌توان گفت به نسبت به سرانه مسافر مقداری پرهزینه است اما به نسبت خالص طول ارزان‌تر است اما در میان همه مدهای حمل‌و‌نقلی اتوبوس از همه ارزان‌تر است.»