چه کسی مسئول حوادث اتوبوس خبرنگاران و سربازان است؟

جمعه 04 تیر 1400

بر اثر دو حادثه جاده‌ای برای اتوبوس خبرنگاران محیط زیست (در بازدید از طرح‌های ستاد احیای دریاچه ارومیه) و اتوبوس سرباز معلمان که از زاهدان سربازان برای برای دوره آموزشی به شیراز برده می‌شدند در کمتر از 24 ساعت در دوم و سوم تیر‌ماه جمعا 7 نفر کشته شدند. همگی جوانان با سنین کمتر از سی سال. جان‌باختگان زندگی‌شان در سال‌هایی گذشته که مدیران کنونی در کشور مسئولیت‌ داشته‌اند. بیشتر اتوبوس‌هایی که در جاده های ایران تردد می کنند در همین بازه زمانی ساخته شده و مورد استفاده قرار گرفته‌اند. هر دو اتوبوس سانحه دیده مشکل ترمز داشتنند.

اتوبوس خبرنگاران سال 1385 ساخته شده بود و برای جا‌به‌جایی کارگران کارخانه سیمان به کار گرفته می‌شد. حادثه و واژگونی آن هم به این دلیل به صورت گسترده مورد توجه رسانه‌ای قرار گرفت که حامل «خبرنگاران» بود. می‌توان فرض کرد که اگر غیر از خبرنگاران در آن اتوبوس بودند و دچار سانحه می‌شد، مانند اتوبوسی که سرباز معلمان را از زاهدان به شیراز می‌برد، در اخبار کمتر به آن پرداخته می‌شد.
هر دو این اتفاقات در سایه نادیده‌‌انگاری روال «سلامت، ایمنی و محیط زیست»، حتی در سازمانی که نام آن محیط زیست است؛ در کشور ما رخ داد. چنین فرآیندی اگرچه ریشه در ملاحظات ایمنی در محیط کار و از ابتدای سده نوزدهم (اوایل انقلاب صنعتی) در اروپا دارد، ولی بیشتر از نیمه دهه هفتاد میلادی در دنیا جدی گرفته شده و کمابیش سابقه‌ای 45 ساله ثبت شده حداقل در تاریخ اروپا با عنوان «سلامت و ایمنی در محیط کار» دارد.
10 ژوئیه 1976 ترکیدگی در راکتور شیمیایی سوسو ایتالیا در 20 کیلومتری میلان موجب آلودگی در محیط شد. پرسنل تعمیر و نگهداری صدای سوت را شنیدند و ابر بخار از دریچه روی سقف رآکتور منتشر شد. ابر سفید متراکم تا ارتفاع قابل توجهی جا‌به‌جا شد. در مواد موجود در ابر سفید ، اندکی از ماده‌ای بسیار سمی TCDD وجود داشت. طی چند روز پس از انتشار، به دلیل عدم ارتباط بین شرکت و مقامات برای مقابله با این نوع شرایط، در شهر نزدیک سِوِسو با حدود 17000 نفر سکونت داشتند بسیاری از افراد بیمار شده اند. 26 زن باردار که در معرض آزادی بودند سقط جنین کردند. هزاران حیوان در منطقه آلوده مردند و هزاران حیوان دیگر نیز برای جلوگیری از ورود سم TCDD به زنجیره غذایی ذبح شدند. اطلاعات مربوط به مواد شیمیایی آزاد شده و خطرات مربوط به آنها در دسترس نبود. ارتباطات ضعیف بین شرکت و مقامات محلی و مقامات نظارتی موجب گسترش فاجعه شد. این یکی از مهمترین اتفاقات دنیای مدرن بود که به توسعه حوزه تخصصی «سلامت، ایمنی و در محیط کار» منجر شد. به تدریج این حوزه با عنوان «سلامت، ایمنی و محیط زیست» شناخته شد، که شامل تلاش‌ها و رویه‌های سازمان یافته‌ای برای شناسایی مخاطرات محیط کار و کاهش حوادث و اجتناب از قرار گرفتن در معرض شرایط و مواد مضر است. آموزش پرسنل در زمینه پیشگیری از حوادث، پاسخگویی در حوادث، آمادگی در موارد اضطراری و استفاده از لباس و تجهیزات حفاظتی نیز در همین فرآیند تعریف می‌شود.
قانون سلامت و ایمنی در محیط کار در سال 1974 اول بار در انگلستان اجرایی شد. این قانون یک سامانه جدید مبتنی بر مقررات معرفی کرد که با راهنمایی و آیین‌نامه‌های عملی مشخص پشتیبانی می‌شد. این قانون کمیسیون سلامت و ایمنی (HSC) را نیز برای وضع مقررات جدید و انجام مشاوره و پژوهش‌های جدید پیشنهاد کرد. به تدریج و در دهه‌های 80 و 90 میلادی مفهوم «محیط زیست» در این حوزه تخصصی عمده شد. سلامت بهتر باید دارای فرآیندهای ایمن، با کیفیت بالا و سازگار با محیط زیست، با اقدامات عملی و فعالیت‌های سامان یافته باشد تا از آسیب به افراد در محیط جلوگیری کند یا آن را کاهش دهد. ایجاد یک رویکرد محیط زیستی سامان‌یافته برای انطباق با مقرراتی برای کاهش کربن در محیط مانند مدیریت زباله است.
الزامات نظارتی نقش مهمی در «سلامت، ایمنی و محیط زیست» دارد و مدیران باید مقررات مربوط به آن را بشناسند و درک کنند. این‌ها مفاهیمی هستند که باید به مدیریت اجرایی اطلاع داده شود تا سازمان مربوطه دقیقا بر اساس آن‌ها اقدامات مناسب را انجام دهند. ستاد احیای دریاچه ارومیه که در سال‌های اخیر بودجه‌ قابل توجهی صرف طرح‌هایش کرده آیا نمی‌توانست که خودرویی ایمن را برای برنامه خبرنگاران هماهنگ کند؟ بی‌توجهی به «سلامت ، ایمنی و محیط زیست» حاصلش همین فجایعی است که رخ داد.

اتوبوسحادثهحادثه اتوبوسخبرنگاران محیط زیست
مطالب مرتبط
فاطمه علی‌اصغرفاطمه علی‌اصغر
گزارش «پیام ما» درباره وضعیت خبرنگاران محیط زیست، ۱۲ روز پس از واژگونی اتوبوسآخرین احوال خبرنگاران مصدوم و روایت چند تناقض
فاطمه باباخانیفاطمه باباخانی
پیام جامعه
حادثهحداثه اتوبوس
اتوبوس خبرنگاران محیط زیست در محور ارومیه – نقده واژگون شدروز تلخ رسانه

ارسال پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *