وابستگی معیشت به اینترنت

تحریریه پیام ما

وابستگی معیشت بیش از نیمی از کاربران به فضای مجازی

سهم ۸۹ درصدی اینترنت در زندگی ایرانیان

۱۱ مرداد ۱۴۰۵، ۱۱:۴۵

یافته‌های جدیدترین نظرسنجی ملی ایسپا نشان می‌دهد که ضریب نفوذ اینترنت در میان جامعه بالای ۱۵ سال ایران به ۸۹.۳ درصد رسیده است. بر اساس این پیمایش، معیشت و درآمد بیش از ۵۵ درصد از کاربران ایرانی به پایداری شبکه و ابزارهای ارتباطی وابستگی مستقیم، متوسط یا غیرمستقیم دارد که این امر نشان‌دهنده نقش کلیدی اقتصاد دیجیتال در زندگی روزمره مردم است.

مرکز افکارسنجی دانشجویان ایران (ایسپا) در اواخر خردادماه سال جاری، طرح سنجش نگرش کاربران درباره شبکه‌های اجتماعی و فناوری‌های ارتباطی را اجرا کرد. این نظرسنجی با مصاحبه حضوری از یک جامعه نمونه ۴ هزار و ۶۰ نفری از کاربران اینترنت (انتخاب‌شده از میان ۴ هزار و ۵۴۵ فرد بالای ۱۵ سال در مناطق شهری و روستایی کشور) انجام شده است.

نفوذ گسترده شبکه؛ اینترنت به عنوان زیرساخت حیاتی کشور

تحلیل داده‌های این پیمایش ملی نشان می‌دهد که در حال حاضر ۸۹.۳ درصد از جمعیت بالای ۱۵ سال کشور از اینترنت استفاده می‌کنند و سهم افراد غیرکاربر تنها ۱۰.۷ درصد است. این ضریب نفوذ بالا، تبدیل شدن اینترنت به یک زیرساخت عمومی و حیاتی را در سراسر ایران تأیید می‌کند.

ردپای پررنگ اقتصاد دیجیتال در سفره مردم

بخش مهمی از یافته‌های ایسپا به سنجش جایگاه اقتصاد دیجیتال در زندگی روزمره و تأثیر آن بر درآمد کاربران اختصاص دارد. طبق نتایج به‌دست‌آمده، میزان وابستگی معیشت و کسب درآمد کاربران از شبکه به شرح زیر است:

وابستگی زیاد و خیلی زیاد: ۲۰.۳ درصد
وابستگی متوسط: ۹.۳ درصد
وابستگی کم: ۲۵.۸ درصد
بدون وابستگی درآمدی: ۴۳.۵ درصد

این آمار نشان می‌دهد که معیشت بیش از نیمی از کاربران اینترنت در ایران (۵۵.۴ درصد)، به صورت مستقیم یا واسطه‌ای به پایداری اینترنت و ابزارهای ارتباطی گره خورده است.

نگاه مثبت افکار عمومی به اشتغال‌زایی دیجیتال

دیدگاه شهروندان نسبت به تأثیرات کلان پلتفرم‌های اینترنتی بر اقتصاد کشور بسیار امیدوارکننده ارزیابی شده است:

۵۸ درصد معتقدند کسب‌وکارهای اینترنتی فرصت‌های شغلی جدیدی در کشور خلق می‌کنند.
۴۵ درصد این کسب‌وکارها را عامل بهبود و افزایش رفاه عمومی می‌دانند.
۳۰.۲ درصد معتقدند این فعالیت‌ها به افزایش درآمدهای دولت کمک می‌کند.
۱۹.۲ درصد نیز آن را عامل کاهش هزینه‌های جاری دولت قلمداد می‌کنند.
در مقابل، تنها ۱۷.۱ درصد از کاربران نگران کاهش یا تهدید فرصت‌های شغلی سنتی بر اثر توسعه فناوری‌های دیجیتال هستند.

خرید آنلاین و تاکسی‌های اینترنتی در صدر رفتارهای دیجیتال

بررسی الگوهای رفتاری جامعه در یک سال گذشته نشان می‌دهد که خدمات بومی حوزه اقتصاد دیجیتال به عمق زندگی روزمره مردم نفوذ کرده‌اند:

رتبه	نوع خدمت دیجیتال	درصد استفاده کاربران
۱	خرید آنلاین و اینترنتی کالا	۵۷.۱ درصد
۲	حمل‌ونقل آنلاین (تاکسی‌های اینترنتی)	۵۵.۵ درصد
۳	آموزش مجازی و دوره‌های آنلاین	۳۷.۹ درصد
۴	رزرو آنلاین بلیط، هتل و خدمات گردشگری (بوم‌گردی)	۱۷.۹ درصد
۵	خدمات نظافت و تعمیرات منزل	۸.۹ درصد

در مجموع، ۲۷.۶ درصد از پاسخ‌گویان صراحتاً اعلام کرده‌اند که پلتفرم‌های بزرگ داخلی نظیر اسنپ، تپسی، دیجی‌کالا و فیلیمو به میزان «زیاد یا خیلی زیاد» گره‌گشای نیازهای معیشتی، رفاهی و روزمره آن‌ها هستند.