آیا تغییر اقلیم در منطقۀ خلیجفارس با تحریک وقوع زلزلهها همراه میشود؟
۸ شهریور ۱۴۰۳، ۸:۳۰
حدود ۱۸ میلیون نفر بر اساس برآوردهای سال ۲۰۲۳، در سواحل پیرامون خلیجفارس در کشورهای این منطقه زندگی میکنند. خلیجفارس تغییرات زیادی را در آبهای خود تجربه میکند؛ ازجمله افزایش دما، شوری و سطح دریاها و کاهش سطح اکسیژن. خلیجفارس با کاهش سطح دریا از بهمن تا اردیبهشت و بالاتربودن سطح دریا از شهریور تا آذر، مشخص میشود که بیشینۀ آن در آبان و کمینۀ آن در فروردین است.
تنوع سطح دریا در خلیجفارس، بهطور قابلتوجهی متفاوت است. روند بلندمدت خطی سطح دریا، میانگین حدود ۳ میلیمتر در سال برای کل خلیجفارس است. خلیجفارس گرمترین دریای جهان است و تغییر اقلیمی آن را گرمتر میکند. در سالهای اخیر، دمای آب افزایش یافته است که به صخرههای مرجانی خلیجفارس آسیب رسانده است. شوری در نواحی شمالی و شمال غربی دریای عرب افزایش یافته که به دلیل کاهش ژرفای آب خروجی خلیجفارس بوده است. نمکزدایی با آبشیرینکنها نیز به افزایش شوری آب خلیجفارس کمک کرده است. سطح دریا در خلیج فارس، بهترتیب در فصول زمستان، بهار، تابستان و پاییز، به میزان ۲.۵ تا ۳.۵ میلی متر در سال افزایش یافته است. میزان افزایش از سال ۲۰۰۰ حتی بیشتر در حد ۳.۵ تا ۶ میلیمتر در سال بوده است. آبهای خلیجفارس در حال کاهش سطح اکسیژن خود نیز هستند.
زلزلههای منطقۀ خلیجفارس در شمال پهنۀ آن و بیشتر در تنگۀ هرمز و سواحل و جزایر شمالی این دریا که متعلق به ایران هستند، رخ میدهند و گزارش میشوند. البته در سالهای اخیر، لرزهخیزی از کشورهای کویت و قطر و امارات متحدۀ عربی و عمان هم بهویژه در مورد زلزلههایی با بزرگای ۴ تا ۵ گزارش شدهاند. آیا تغییر اقلیمی میتواند بر وقوع زمینلرزهها اثر بگذارد، بهنحوی که با تغییر در میزان تنش روی یک گسل، زلزله ایجاد شود؟ به دلیل بار هیدرواستاتیکی افزایش اندک، اما قابلتوجه فشار بر روی گسلهای زمینساختی در زیرسطح زمین ایجاد میشوند. این امر بر چرخۀ زمینلرزه در تمام نقاط جهان که با آب دریا پوشیده شده، اثر میگذارد. علاوهبر این، مناطق ساحلی نیز در برابر اثرهای آبشاری زمینلرزههای شامل رانش زمین، سونامی و روانگرایی، آسیبپذیرتر میشوند.
نوسانات سطح دریا در حد فقط چند دسیمتر برای ایجاد زمینلرزه کافی است. از سوی دیگر، زمینلرزههای کوچک حتی در حین تزریق آب برای استخراج نفت، گاز یا گرمای زمینگرمایی رخ میدهند و همچنین نوسانات لرزهخیزی ناشی از مخازن آب و جزرومدهای زمین نیز ثبت میشوند.
افزایش خطر زلزله، ناشی از تغییر اقلیمی، بهویژه در مناطق ساحلی مشکلساز است. بسیاری از نواحی فرورانش، جایی که یک ورقۀ زمین در زیر دیگری فرو میرود، محل گسلهای در وضع بحرانی است. در این نواحی است که ۴۰ درصد از جمعیت جهان درحالحاضر در شهرهای بزرگ که بهسرعت در حال رشد هستند، زندگی میکنند. مناطق شناختهشدۀ درمعرضخطر، عبارتاند از: سانفرانسیسکو و لسآنجلس، استانبول و توکیو-یوکوهاما و همچنین بسیاری از شهرهای در حال رشد در کشورهای درحالتوسعه مانند پروژههای توسعۀ شهرهای جدید در سواحل خلیجفارس و سواحل مکران در جنوب شرق ایران.
پیشنهادهایی برای ارزیابی کمی بهتر از اثرهای لرزهای مورد انتظار افزایش سطح دریا و اثرهای شدید اقلیمی شامل نظارت لرزهای نواحی ساحلی در حاشیۀ خلیجفارس و دریای عمان است. خطر فزایندۀ لرزهای ناشی از تغییر اقلیم که به مخاطرات و خطرات مستقیم شناختهشدۀ گرمایش جهانی میافزاید، نیاز به کاهش افزایش دمای جهانی انسانزا و سرمایهگذاری در نظارت بر زلزله و تابآوری بیشتر زیرساختها را تقویت میکند.
برای مثال، دادههای موجود نشان میدهد که ۴۸ درصد از زمینلرزهها در منطقۀ هیمالیا در فصول خشکتر پیش از موسمی رخ میدهد . در مطالعهای که در سال ۲۰۱۷ روی سیرا نوادا در سه ایالت آمریکا انجام شد، محققان دریافتند که دورههای متناوب خشکسالی و بارش شدید در واقع باعث شده که رشتهکوه تقریباً دوونیم سانتیمتر بالا آمده و سپس به نصف آن میزان کاهش مییابد؛ زیرا متعاقباً آب دوباره فضا را پر میکند. چنین تغییرات بهطور بالقوه میتواند در گسلهای داخل یا نزدیک محدوده احساس شود.
دانشمندان تأکید میکنند که بیشتر فعالیتهای لرزهای ناشی از حذف تنشهای آبی بهعنوان چیزی که ریز لرزهخیزی نامیده میشود، زمینلرزههای کوچک و مکرر هستند، ولی بههرحال باید به احتمال وقوع زمینلرزههای شدید یا تسریع در زمان وقوع زلزله در گسلهایی که زمان گسیختگی آنها فرا رسیده است، بهویژه در منطقۀ خلیجفارس و دریای عمان توجه کرد.
برچسب ها:
نظر کاربران
نظری برای این پست ثبت نشده است.
مطالب مرتبط
گامی امیدوارکننده در احیای زیستبوم منطقه
عبور ورودی آب دریاچه ارومیه از ۴.۵ میلیارد مترمکعب
تأکید رئیس سازمان محیطزیست
بر نقش رسانهها در تحقق توسعه پایدار
چه کسی چالش را تحمـــل میکند؟
یک سال دور یک میز؛ به احترام محیطزیست ایران
تو یکـــــی نِهای هزاری، تو چراغِ خود برافروز
رسانه و کنشگــــــری محیطزیست
سرانجام، روزنامهنگاری محیطزیست
هر رسانه، یک دریچــــــــه تازه
مدیریت پسماند «تالش» در محاق فراموشی
آنچه بر میــــــــراث میگذرد
محیطزیست بهجای خبر فوری
وب گردی
- قیمت بلیط اتوبوس به مرزهای غربی کشور مشخص شد
- کمک به تأمین مالی یا واردات داروی ELAHERE برای بیماران مقاوم به شیمیدرمانی در سرطان تخمدان
- آیا با کپی مدارک می توان سوار قطار شد؟
- درخواست لغو بسته شدن فرودگاه پیام
- مطالبه شفافیت در دانشگاه علوم پزشکی ایران
- خطاهای پنهان در ترجمه مدرک تحصیلی که پرونده اپلای را با تاخیر مواجه میکند
- درخواست توقف پروژه باملند برای حفاظت از درختان و طبیعت شهر لاهیجان
- بهترین پنل پیامکی ایران [4 تا از بهترین سامانه پیامکی ایران]
- آشنایی با خدمات متنوع اسنپفود در رشت
- بهترین مدل شومیز برای افراد چاق؛ 10 مدل ترند 1405 بیشتر
بیشترین نظر کاربران
ژئوتوریسم؛ ثروتی که هنوز جدی نگرفتهایم
پربازدیدها
1
رقص سوگوارانه؛ کنشی مقاومتی
2
رقص عزا
3
مبارزه با جستوجوی گنج
4
هوای آلوده با موتورهای منسوخشده و آلاینده خودروهای داخلی
5
گنجِ گمشده زیر چرخ لودرها




دیدگاهتان را بنویسید