وضعیت نگران‌کننده نقش‌برجسته‌های ساسانی





وضعیت نگران‌کننده نقش‌برجسته‌های ساسانی

۴ خرداد ۱۴۰۳، ۱۴:۱۲

مطالعات کارشناسان مرمت از نگران‌کننده‌بودن وضعیت نقش برجسته‌های ساسانی در نقش رستم بر اثر هوازدگی فیزیکی و شیمیایی در ساختار سنگ آهک خبر می‌دهند.

به گزارش پیام ما به نقل از ایسنا، «مصطفی رخشنده‌خو»، کارشناس ارشد حفاظت و مرمت ابنیه تاریخی مجموعه تاریخی نقش رستم، که «طرح مطالعه، مستندنگاری، حفاظت و مرمّت نقش برجسته ساسانی بهرام دوم در نقش رستم» را انجام داده است، گفت: نقش برجسته‌های ساسانی از مهمترین آثار تاریخی ایران باستان هستند که محل اصلی نمایش این نوع نقش‌ها استان فارس است. در حدود ۳۰ عدد نقش‌برجسته ساسانی در استان فارس وجود دارد که موضوع اصلی این نقش برجسته‌ها صحنه‌های القاء قدرت، دیهیم بخشی و یا صحنه‌های جنگ و شکار است.
او ادامه داد: متأسفانه بسیاری از این نقش برجسته‌ها به دلیل این­که در فضای باز قرار داشته و عموماً تحت تأثیر شرایط اقلیمی هستند، بسته به نوع سنگ موردنظر و موقعیت مکانی، در طول سالیان، آسیب­هایی را متحمل شده‌اند. بنابراین، برنامه مطالعه، مستندنگاری، تهیه طرح حفاظت و مرمت این مجموعه نقش برجسته‌ها از نظر تاریخی برای تاریخ و میراث فرهنگی کشور اهمیت بسیار دارد.
این کارشناس حفاظت و مرمت بناهای تاریخی افزود: بالغ بر ۱۱ عدد از این نقش‌برجسته‌ها و همچنین کتیبه‌های خطی متعددی در مجموعه نقش رستم قرار دارد که همگی در فضای روباز و در معرض تهاجم عوامل محیطی (بارش باران، باد، دما و…) قرار دارند و جمیع این عوامل باعث فرسایش تدریجی این نگاره‌ها شده است.
رخشنده‌خو که در چهارمین نشست تخصصی سیزدهمین همایش دوسالانه حفاظت و مرمت اشیاء تاریخی-فرهنگی و آرایه‌های معماری سخن می گفت، با طرح این پرسش که روند مطالعات، آسیب‌شناسی، آسیب‌نگاری و طرح مرمت یک اثر صخره‌ای به چه صورت خواهد بود؟ گفت: برای این مطالعه از روش میدانی و آزمایشگاهی که شامل پتروگرافی، XRD، XRF استفاده شده است و نتایج مطالعات نشان دهنده وقوع هوازدگی فیزیکی و شیمیایی در ساختار سنگ آهک و تحت‌تأثیر هوازدگی دچار آسیب‌های متعددی همانند فرسایش، تورق، ترک، شکستگی و… قرار گرفته است. بنابراین انجام اقدامات حفاظتی و مرمتی روی این نقش‌برجسته‌ها و درمان مبتنی بر استحکام‌بخشی و مقاوم کردن سطح در برابر عوامل فرساینده ضرورت دارد.
این کارشناس حفاظت و مرمت که در سال ۱۴۰۰ نقش برجسته‌های بهرام دوم را در محوطه نقش رستم مرمت کرده بود، عمده‌ترین آسیب وارد شده به این آثار را که بیشتر از هوازدگی ناشی شده، متورق شدن سطح نقوش و ایجاد ترک و شکستگی‌های فراوان و انحلال سنگ در سطح اثر برشمرده بود.
در سال‌های گذشته نیز کارشناسان دیگری درباره سرعت فرسایش در نقش‌برجسته‌های ساسانی تحت‌تاثیر عوامل محیطی و نفوذ رطوبت هشدار داده بودند. محوطه نقش رستم دارای بیشترین نقش‌برجسته‌های تاریخی از دوران ساسانی است و از جمله آن‌ها نقش برجسته منسوب به بهرام دوم است که در دو صحنه جداگانه در زیر آرامگاه داریوش بزرگ تصویر شده است.

به اشتراک بگذارید:





نظر کاربران

نظری برای این پست ثبت نشده است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

مطالب مرتبط

ایستگاه راه‌آهن تهران؛ موزه‌ای زنده بر ریل‌ها

روایتی از احیای میراث صنعتی ایران در قلب پایتخت

ایستگاه راه‌آهن تهران؛ موزه‌ای زنده بر ریل‌ها

یک دانش، دو سرنوشت

قنات در ایران فراموش شد، آموناس در پرو سیاست‌گذاری شد

یک دانش، دو سرنوشت

زنی که با سوزن، اقتصاد خانه را می‌دوزد

گزارشی از سوزن‌دوزی زنان سیستان‌وبلوچستان، هنری که هنوز سهم عادلانه‌اش را از بازار نگرفته

زنی که با سوزن، اقتصاد خانه را می‌دوزد

هشدار درباره خطر پیش‌دستی دیگران در ثبت جهانی آسبادها

میراث فرهنگی و گردشگری

هشدار درباره خطر پیش‌دستی دیگران در ثبت جهانی آسبادها

پنج موزه و هفت بنای تاریخی فارس در انتظار سرمایه‌گذاران بخش خصوصی

پنج موزه و هفت بنای تاریخی فارس در انتظار سرمایه‌گذاران بخش خصوصی

کشف سازه تاریخی «قیرخ ایاخ» در قنات اهر

کشف سازه تاریخی «قیرخ ایاخ» در قنات اهر

جنگ به روایت های مستقل نیاز دارد

گفت‌وگو با «هادی آفریده» درباره ساخت مستند در موشک‌باران و مشکلات مستندسازی از جنگ و میراث فرهنگی

جنگ به روایت های مستقل نیاز دارد

نشانه‌های نجومی پیش از استون‌هنج آشکار شد

کشف تازه باستان‌شناسی در بریتانیا

نشانه‌های نجومی پیش از استون‌هنج آشکار شد

هشدار درباره ساخت‌وسازهای بلندمرتبه در بافت تاریخی کرمان

چالش‌های حراست از بافت تاریخی کرمان

هشدار درباره ساخت‌وسازهای بلندمرتبه در بافت تاریخی کرمان

گنبد سلطانیه میراث مشترک جهانیان است

گنبد سلطانیه میراث مشترک جهانیان است