لزوم  ساماندهی کشاورزی در محوطه جهانی شهر گور

معاون میراث فرهنگی فارس: تا زمانی که این محوطه و زمین‌ها را تملک نکنیم، نمی‌توانیم اقدامی انجام دهیم

معاون میراث فرهنگی فارس تصریح کرد: محدوده شهر گور، یک محدوده کشاورزی است و مردم نیز در محدوده داخلی شهر گور مشغول کشاورزی هستند. از این رو با توجه به ثبت جهانی و ملی این محوطه‌ تاریخی نیاز است تا فعالیت‌های کشاورزان در این محوطه‌ها ساماندهی و تفکیک شود.بحث تبیین حریم و محدوده‌های آن به عنوان یکی از عوامل مهم حفاظتی محوطه‌های باستانی، بویژه در عصری که فرایندهای رشد و توسعه در قالب افزایش جمعیت و ساخت و ساز، افزایش میزان بهره‌وری از زمین‌های کشاورزی و آب‌های زیرزمینی، ساخت و توسعه مراکز شهری و صنعتی موجب تغییر هرچه سریعتر چهره زمین شده است، از مباحث مهم در حوزه میراث فرهنگی به شمار می‌رود.

با وجودی که بیش از یک و حتی دو دهه از تبیین و تصویب حرائم محوطه‌های باستانی مهم فیروزآباد شامل قلعه دختر، آتشکده، شهر گور و همچنین بنای سروستان می‌گذرد اما به دلیل آن که این محدوده‌ها به صورت واقعی و با مختصات دقیق مکانی روی نقشه‌های مناسب مشخص و تعریف نشده‌اند دخل و تصرف‌های گسترده‌ای به محدوده‌های مبهم آنها در سالیان گذشته انجام شده است.

عبدالرضا نصیری اصل (معاون میراث فرهنگی فارس) درخصوص این تعرض‌ها گفت: محدوده شهر گور، یک محدوده کشاورزی است و مردم نیز در محدوده داخلی شهر گور مشغول کشاورزی هستند. از این رو باتوجه به ثبت جهانی و ملی این محوطه‌ تاریخی نیاز است تا فعالیت‌های کشاورزان در این محوطه‌ها ساماندهی و تفکیک شود.

و ادامه داد: تمام زمین‌ها باید دسته‌بندی شوند و درخصوص آنها دستورالعمل اجرایی نوشته شود. به طور مثال عنوان شود که در کدام زمین می‌توان کشاورزی کرد و در کدام زمین نباید شخم زدن اتفاق بیافتد یا آنکه عمق شخم زدن مشخص شود و… البته تا زمانی که این محوطه و زمین‌ها را تملک نکنیم، نمی‌توانیم چنین مواردی را عملیاتی کنیم. این اتفاقی است که از هفته جاری به بعد می‌افتد. درعین حال به زودی کشاورزی در باروی شهر گور ممنوع و متوقف خواهد شد. البته اکنون کشت دیم مانند گندم در منطقه رواج دارد.

معاون میراث فرهنگی فارس خاطرنشان کرد: با تصویب حریم ساسانی در اصل پایه‌ای بنانهاده شد تا بتوانیم این محوطه را مدیریت کنیم چراکه صرف تعیین عرصه و حریم پاسخگوی تعرض‌ها به محوطه‌های تاریخی نیست و باید از این طریق، بتوانیم مدیریت و ضوابط را اجرا کنیم. در این میان نیاز است تا برخی دستورالعمل‌ها تعریف شود تا ضابطه‌ها اجرایی شود. امیدواریم طی یک ماه آینده این دستورالعمل‌ها تهیه شود و احتمالا در پروسه‌ای بلندمدت خواهیم توانست این محوطه تاریخی را آزاد کنیم چراکه نباید کشاورزی در عرصه محوطه تاریخی داشته باشیم.

تمام این صحبت‌ها درحالی مطرح می‌شود که محور ساسانی فارس در ۳ شهرستان استان فارس و در پهنه‌‌ای به وسعت ۲۰۰ کیلومتر واقع شده که شامل کاخ ساسان در سروستان، مجموعه فیروزآباد (شهرگور، بنای موسوم به آتشکده و کاخ اردشیر) و مجموعه آثار دوره ساسانی بیشاپور کازرون (شامل شهر تاریخی بیشابور، نقوش برجسته تنگ چوگان و غار شاپور) است‌. چهل و دومین کمیته میراث فرهنگی یونسکو در شهر منامه کشور بحرین در حال برگزاری است و تا ۱۳ تیر پرونده‌‌های ارایه شده از سوی کشورهای عضو یونسکو را بررسی خواهد کرد. در این اجلاس بود که پرونده محور ساسانی فارس از ایران مورد بررسی قرار گرفت و در نهایت به ثبت جهانی رسید.

البته نصیری اصل با اشاره به خبرهایی که درخصوص انفجارهای اتفاق افتاده در فیروزآباد منشتر شده است، گفت: مسئولان این انفجارها دو سال بود که به دنبال انجام کار خود بودند اما با مخالفت ما روبه رو می‌شدند درنهایت نیز توانستند با رای شورای تامین کار خود را انجام دهند اما متاسفانه خبرها به سمت و سویی رفت که مقصرانِ ماجرا به ریشِ میراث خندیدند.