نطق نمایندگان و حواشی‌آن

نعمت احمدی*
یکی از برکات قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، پخش مذاکرات مجلس شورای اسلامی از رادیوست، برابر اصل 69 قانون اساسی، مذاکرات مجلس علنی است و گزارش کامل آن از طریق رادیو و روزنامه رسمی برای اطلاع عموم منتشر می‌شود، نگارنده از علاقه‌مندان شنیدن مذاکرات مجلس از طریق رادیو هستم و اگر فرصتی باشد به رادیو گوش می‌دهم. یکی از بخش‌های شنیدنی مذاکرات مجلس، نطق نمایندگان است، تذکرات نمایندگان هم شنیدنی است، تناسبی هم بین نطق‌ها برقرار نیست؛ یکی از حوزه انتخابیه خود می‌گوید، دیگری به مسائل جهانی می‌پردازد؛ نقد عملکرد دولت و مسائل جناحی هم چاشنی نطق نمایندگان است. آنچه نگارنده را بر آن داشت که این مطلب را بنویسم، عدم رعایت وقت از سوی قاطبه نمایندگان است تا جایی که اعضای هیات‌رئیسه را به تذکر مکرر وادار می‌کنند. پرسش این است چرا نماینده‌ای به خود اجازه می‌دهد از وقت قانونی خود عدول کند؟ پایان جلسات مجلس معلوم است،
وقتی نمایندگانی که وقت را رعایت نمی‌کنند و به این مهم توجه ندارند که قانون مصوب خود را درباره رعایت وقت زیر پا می‌گذارند چگونه توقع دارند که مردم عادی خود را ملزم به اجرای قوانینی بدانند که همین نمایندگان تصویب کرده‌اند؟! وقت ایراد نطق نمایندگان را شاید بتوان بخش پرمخاطب مذاکرات مجلس دانست خصوصا زمانی که وقت قانونی‌شان تمام می‌شود اما برخی هنوز مشغول ایراد نطق هستند و رئیس جلسه بعد از تذکر عدم رعایت وقت، گاهی به خواهش و تمنا رو می‌آورد. خواهش رئیس جلسه این است که مابقی نطق را به رسانه‌ها بدهید. البته خواندن نطق در رسانه‌ها هم جالب است اگر کل کلمات یک نطق را مورد بررسی قرار دهیم و کلمات و جملات زائد و بعضا تکراری را کنار بگذاریم به یقین دیگر نیازی به تذکر رعایت وقت از ناحیه رئیس جلسه نداریم. کاش نمایندگان مجلس وقت و فرصتی را صرف نوشتن نطق‌های خود می‌کردند و به این گفته سعدی بزرگوار گوش می‌دادند که «حرف از سخن چو درّ توان زد/ آن خشت بود که پر توان زد.» اگر آنها برای تهیه متن نطق خود و حذف کلمات و جملات تکراری وقت بگذارند و در زمان چند دقیقه‌ای نطق خود به بیان اصلی‌ترین مطالب بپردازند دیگر شاهد تکرار موضوعاتی که نیازی به طرح آن در نطق‌های نمایندگان نیست نخواهیم بود، بلکه به موضوعاتی خواهند پرداخت که فقط مربوط به ایفای وظایف نمایندگی آنان است. کافی است بعضی از نطق‌ها را بعد از چاپ بررسی کنیم و آنچه غیرضرور است از آن خارج کنیم. به یقین وقت و فرصت لازم و کافی برای طرح موضوعات اصلی مربوط به ایفای وظایف نمایندگی خواهد بود و دیگر شاهد جدال رئیس جلسه و ناطق و حتی قطع میکروفن نمایندگان نخواهیم بود.
* حقوقدان