ده سال از زلزله زرند گذشت/ گسل کوهبنان غول خفته کرمان

منتشر شده در صفحه صفحه دوم | شماره 365

ده سال از زلزله زرند گذشت/ گسل کوهبنان غول خفته کرمان

کرمان یکی از استان های زلزله خیز کشور است و ۱۸ گسل زلزله خیز مناطق مختلف استان کرمان را فراگرفته است. ۹۸ درصد مناطق مسکونی استان کرمان به جز قسمتی از شهرستان سیرجان زلزله خیز است هر چند گفته می شود که بیان زلزله خیز بودن کرمان می تواند تاثیر اقتصادی منفی بر جذب سرمایه بگذارد اما فراموشی زمین لرزه در کرمان خطرش از تردیدهای سرمایه گذاران در کرمان بیشتر است. در سرزمینی مانند ژاپن که زلزله خیزترین منطقه جهان است میزان جذب سرمایه در وضعیت مطلوبی قرار دارد و این امر نیز ناشی از برخورد علمی و هوشمندانه با زلزله خیز بودن این کشور است نکته جالب اینکه در سونامی چند سال قبل این کشور سفیرژاپن با حضور در کرمان خواستار بهره برداری سریع از تجربه مدیران کرمان در عملیات امداد زمین لرزه بم و زرند شد.
فراموش کردن زمین لرزه خیز بودن اکثر شهرهای کرمان و همچنین وجود ساختمانهای فرسوده در استان کرمان که بیش از ۵۰ درصد ساختمانهای استان را به خصوص در شهرهای پر جمعیت در برمی گیرد خطری عمده را عاید این استان می کند حال می خواهد این فراموشی از طرف مردم باشد یا مسئولان. مهمترین ضرورت در استان کرمان جدی گرفتن مدیریت بحران در استان کرمان است، استانی که زمین لرزه های بالای شش ریشتر متعددی را طی ۱۰ سال گذشته تجربه کرده است نمی تواند به سادگی این واقعیت را فراموش کند و آن را در پس بهانه جذب سرمایه قرار دهد. نکته قابل توجه اینکه در دولت جدید به دلیلی اینکه زمین لرزه بزرگی هنوز استان را تکان نداده است کمترین توجه نیز به خطر زلزله خیز بودن کرمان می شود و خبری از مانور، آگاهی بخشی به جامعه و آموزش مدیریت بحران برای مردم و مسئولان نیست یا حداقل اطلاع رسانی نشده است.
در کنار اقدامات مناسب اقتصادی و توسعه ای که در کرمان صورت می گیرد پرداختن به ضرورت مدیریت بحران از اهمیت ویژه ای برخوردار است. در کرمان مردم استان طی سالهای اخیر زمین لرزه را با نام بم، زرند و ریگان به یاد می آورند اما زمین لرزه زرند هر چند نسبت به زمین لرزه بم کشته و زخمی کمتری به جای گذاشت اما میزان خسارت های ناشی از این زمین لرزه بسیار زیاد بود و موجب شد بیش از ۱۵ هزار واحد مسکونی و تجاری در شمال استان کرمان بازسازی شود. زمین لرزه زرند که صدها کشته و زخمی به جای گذاشت و بسیاری از روستاهای شمال کرمان را ویران کرد که به جابجایی این روستاها منجر شد نتیجه فعالیت تنها یک گسله از گسل بزرگ کوهبنان در شمال استان کرمان است. در اسفند ماه سال ۸۳ زمین لرزه ای شدید با قدرت ۶.۴ ریشتر زرند را لرزاند و بلافاصله با حدود ۳۰ پس لرزه همراه بود. این زمین لرزه زیر سایه خسارات جانی زمین لرزه بم فراموش شده است اما خسارات بسیاری برجای گذاشت. در این حادثه دلخراش، بیش از هشت هزار ساختمان در شهر زرند و روستاهای این شهرستان آسیب دید یا یا به کلی ویران شد. شمار کشته شدگان این زلزله ویرانگر، حدود ۶۱۲ نفر بود و تعداد زخمیان هزار و ۴۱۱ نفر برآورده شد. اینک دهمین سالگرد بزرگترین زلزله دهه های اخیر شهرستان زرند فرا رسیده است و زرند در طی این ۱۰ سال جانی تازه گرفته است و با همه زخم ها و دردهای آن روزها، به حیات خود ادامه می دهد. در ۱۰ سال گذشته، بیش از ۱۵ هزار واحد مسکونی در شهرستان زرند بازسازی و مقاوم سازی شده است.
یکی از مهمترین گسلهای کرمان گسل کوهبنان است که البته این گسل اکثر شهرستانهای شمالی و مرکزی استان را فراگرفته است. این گسل شامل تعداد قابل توجهی گسله است. تعداد گسله ها در کرمان زیاد است و تنها گسل بزرگ کوهبنان خود از ده ها گسله تشکیل شده است که زمین لرزه زرند براثر فعالیت یکی از همین گسله ها روی داد. آنچه که بر اثر مطالعات بر روی گسله ها مشخص است این است که جهت بروز زمین لرزه ها از شمال به سمت جنوب کرمان در حال حرکت است اما بروز زمین لرزه قابل پیش بینی علمی نیست.
زلزله های بزرگ تاریخ کرمان
ده سال پیش و در اسفند ماه 1383 زلزله ای به بزرگی 6.4 دهم ریشتر زرند کرمان را لرزاند. به مناسبت دهمین سالگرد زلزله زرند نگاهی انداخته ایم به بزرگترین زلزله های تاریخ کرمان:
1. ساعت 2:54 دقیقه بامداد روز پنجشنبه 21 خرداد ماه 1360 را مردم کرمان از یاد نمی‌برند؛ زلزله‌ای به بزرگی 6.7 ریشتر در کرمان رخ داد که در اثر آن شهر گلباف ویران شد و 1100 نفر کشته و 4000 نفر زخمی بر جای گذاشت. دقیقا 46 روز پس از آن، 2. در ساعت 20:52 روز سه‌شنبه 6 مرداد 1360 زلزله دیگری با بزرگی بیش از زلزله اول (7.1 ریشتر) موجب ویرانی سیرچ، چهارفرسنگ و قرا حوالی آن شد و 1300 نفر کشته و هزاران نفر زخمی شدند و 85 درصد شهر هم تخریب شد.
3. زمین لرزه ای با قدت 6.5 ریشتر، 5 دی ماه 1382 بم در ساعت ۵:۲۶:۲۶ به وقت محلی، در شهر تاریخی بم در جنوب شرقی کشور و در جنوب شرقی کرمان رخ داد. این زلزله در ساعات آغازین بامداد که اکثر ساکنان بم خواب بودند اتفاق افتاد، که این مساله را می توان به عنوان یکی از عوامل تشدید تلفات جانی در نظر گرفت. آمار تلفات رسمی بیش از 25 هزار نفر و مجروحان حدود 50 هزار نفر اعلام شد که بیش از یکصد هزار نفر نیز بی خانمان شدند. کانون زمین لرزه – بر اساس اطلاعات کسب شده از لرزه اصلی و پس لرزه ها توسط لرزه نگارها و شتاب نگارهای مستقر در بم – در محدوده شهر بم واقع بوده است و بر اساس بررسی‌های انجام شده بخشی از گسل بم که از کنار شهر بم عبور می‌کند در این زلزله فعال شده است. بر اثر این حادثه 90 درصد از سازه‌های شهر بم به کلی تخریب شدند. ارگ بم که با 2500 سال قدمت بزرگترین سازه گلی جهان بود، به کلی ویران شد. همچنین در این حادثه تلخ، ایرج بسطامی خواننده اصیل ایرانی درگذشت. زلزله بم به علت نوع، حجم و گستردگی جز مخرب‌ترین زمین لرزه‌ها قرار گرفت و به این دلیل مجموعا 44 کشور نیروهایی را برای کمک به عملیات امداد ارسال کرده و حدود 60 کشور پیشنهاد کمک دادند.
4. زرند کرمان نیز در آستانه نوروز 1384 با زلزله‌ای به بزرگی 6.4 ریشتر لرزید این زمین لرزه که در عصر4 اسفندماه 83 رخداد موجب مرگ 612 نفر و تخریب روستاها شد هرچند منطقه زلزله خیز زرند کرمان متعلق به گسل منطقه شرق ایران مرکزی یا غرب کویر لوت همواره شاهد زلزله‌های پرقدرت سهمگین و ویرانگر بوده است اما وقوع این زمین لرزه در آستانه نوروز تاثیر روانی زیادی بر هموطنان داشت.

509

نوشته های مرتبط


پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

از «پیام ما» بیشتر بدانید :