صبح دیروز، خبری در رسانه‌ها و فضای مجازی منتشر شد مبنی بر احضار محمدجواد آذری‌جهرمی، از سوی دادستان کل کشور. در متن خبرها آمده بود که آذری‌جهرمی به دلیل «استنکاف از اجرای اوامر قضایی در مورد فیلتر کردن اینستاگرام» و «استنکاف از ابلاغ رئیس مرکز ملی فضای مجازی برای کاهش پهنای باند بین‌الملل و محدودسازی پیام‌رسان‌های خارجی» احضار شده است.
برخی از رسانه‌ها هم از دلایل دیگر احضار جهرمی سخن به میان آورده بودند: «عدم اجرای مصوبات شورای‌عالی فضای مجازی از جمله مصوبه سال ۹۱ شورا در مورد انسداد فیلترشکن‌ها و VPNها و همچنین مصوبه حمایت از پیام‌رسان‌های بومی».
ایرنا گزارش داده که علاوه بر این جرایم، رسیدگی به شکایت مردم اهواز و چند شهر دیگر از وزیر ارتباطات، شکایت جاویدنیا، معاون سابق دادستان کل کشور از آذری‌جهرمی‌و نیز شکایت سازمان صداوسیما از آذری‌جهرمی در مورد اظهارنظر او در مورد بازپس‌گیری فرکانس‌های باند ۷۰۰ و ۸۰۰ از دیگر اتهامات وزیر ارتباطات طرح شده است.
وزیر ارتباطات در متن دفاع خود نوشت است: «دستور دادیار شیراز توسط دادستان کل کشور موقوف‌الاجرا شده و در دستورات بعدی دادستان کل کشور به جای عبارت مسدودسازی از عبارت فیلتر مصادیق محتوای مجرمانه اینستاگرام استفاده شده که تفاوت زیادی با یکدیگر دارند.» آذری‌جهرمی اضافه کرده:‌ «لذا حکم قضایی مسدودسازی کل اینستاگرام سالبه به انتقا موضوع است. جدای از این توضیحات بنا بر مواد ۷۴۹ و ۷۵۱ قانون مجازات اسلامی، شرکت‌های اینترنتی موظف به اجرای دستورات قضایی بوده و اتهام استنکاف وارد نیست چرا که در هیچ قانونی وزیر ارتباطات مسئول اجرای دستور قضایی پالایش نیست.»
ساعاتی بعد از انتشار این خبر، مدیر روابط‌عمومی وزارت ارتباطات اعلام کرد که وزیر ارتباطات با «قرار‌التزام» آزاد شده است. «سید جمال هادیان»، مدیر روابط‌عمومی وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات در توئیتی نوشت: «محمد‌جواد آذری‌جهرمی امروز به دادسرای فرهنگ و رسانه احضار و در مورد اعلام جرم‌های دادستان کل کشور علیه او، توسط بازپرس پرونده بازجویی شده است که پس از استماع و اخذ پاسخ، بازپرس دستور آزادی وزیر ارتباطات با قرار‌التزام را صادر کرد.» ساعاتی بعد، اطلاعیه‌ای از سوی دادسرای عمومی و انقلاب تهران منتشر شد. در این اطلاعیه آمده است: «ضمن رد برخی گمانه زنی‌ها و شایعات منتشر شده در فضای مجازی اعلام می‌شود طی دو سال گذشته و در دور جدید دادستانی تهران، هیچ حکم قضایی مبنی بر فیلترینگ یا مسدودسازی شبکه اجتماعی‌ای صادر نشده است.»این بار اولی نیست که موضوع فیلتر اینستاگرام مطرح می‌شود. پیش‌تر در سال 97، کریمی قدوسی، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس وقت در مصاحبه‌ای گفته بود: «آذری‌جهرمی به من گفت اینستاگرام را به زودی فیلتر می‌کنیم.» قدوسی گفته بود که روحانی اجازه فیلتر شدن اینستاگرام را نمی‌دهد و «رئیس‌جمهور و وزیرش در بحث فیلترینگ با هم اختلاف نظر دارند.» گرچه همان زمان، آذری‌جهرمی، سخنان قدوسی را رد کرد و در توییتر نوشت: «نظر یک نهاد، نظر حاکمیت نیست. هیچ امر حاکمیتی بر انسداد اینستاگرام به دولت ابلاغ نشده است.»آذری‌جهرمی در آذر‌ماه 98 نیز در مصاحبه‌ای دیگر در پاسخ به انتقادها گفته بود که «وزیر ارتباطات در موضوع قطع اینترنت یا فیلترینگ اختیاری ندارد که بتواند جلوی آن بایستد»

فیلترینگ‌های پرسروصدا

موضوع فیلترینگ وب‌سایت‌ها، اپلیکیشن‌ها و رسانه‌های پیام‌رسان در ایران، موضوع جدیدی نیست. یوتیوب، دومین وب‌سایت پربازدید در دنیا، در آذر‌ماه سال 1385 به طور موقت و در نهایت در سال 1388 به طور دائم فیلتر شد. فیسبوک، یکی از اولین پیام‌رسان‌های محبوب در جهان نیز در همان سال 88 از دسترس ایرانی‌ها خارج شد. توییتر هم در همان سال، گرچه کاربران ایرانی زیادی نداشت، فیلتر شد. گرچه در طی همه این سال‌ها، بر تعداد کابران ایرانی توییتر افزوده شده و حتی مقام‌های سیاسی و مسئولان کشور هم کم‌کم در این رسانه حضور پیدا کردند.
سال‌ها بعد وقتی تلگرام به پیام‌رسان محبوب ایرانی‌ها تبدیل شد، کم‌کم موضوع فیلترینگ آن مطرح شد. در اوایل دی‌ماه 96، این پیام‌رسان برای مدتی فیلتر بود و دوباره در اواخر همان ماه، رفع فیلتر شد. در نهایت 10 اردیبهشت 97، تلگرام به دستور قضایی، از دسترس کاربران ایرانی خارج شد. به غیر از ایران، تلگرام در روسیه و چین نیز فیلتر است. در چین به دلیل فعالیت فعالان حقوق بشر و در روسیه، به دلیل امتناع شرکت تلگرام از تحویل دادن سیستم رمزنگاری پیام‌ها به دولت روسیه.