جنگلداری، کلید احیای منابع طبیعی
۱۳ اسفند ۱۴۰۳، ۱۸:۴۷
هدف از دخالتهای جنگلشناسی در جنگلها محدود به تولید چوب نیست. این اقدام استواری جنگل و مساعد کردن هرچه بیشتر زمینههای استمرار تولید را فراهم میکند. دخالتهای جنگلشناسی باعث افزایش کارآییهای بیشتر را در جنگلها میشوند، رشد کمی آنها را افزایش میدهند و این رشد کمی را به رشد کیفی مبدل میکنند. درعینحال، تجارب مختلف نشان دادهاند دستیابی به اهداف اکولوژیکی تنها از طریق صندوق دولت عملاً در بلندمدت نتایج مناسبی بههمراه ندارد و وصل کردن استواری اکوسیستمهای جنگلی به منابع خارجی درنهایت به رها شدن جنگل به حال خود و ناپایداری تدریجی آن منجر میشود. امری که سالیان زیاد است در جنگلهای خارج از شمال کشور نیز رخ داده است.
جنگلها منابع تولیدی دائمی هستند که چنانچه بهدرستی در آنها دخالتهایی صورت گیرد، موجودی سرپای آنها هرگز به صفر نمیرسد. کارایی جنگلها اعم از تولید چوب، جذب انیدرید کربنیک هوا، افزایش میزان بارندگی، ممانعت از فرسایش خاک و موارد دیگر اموری طبیعی هستند که اجرایی شدن آنها وابسته به سلامت جنگل و رشد درختان آن دارد. هر جنگلی رشد بهتر و بیشتری داشته باشد، به همان نسبت هم سالمتر و کارآییهای بیشتری خواهد داشت. جنگلهای کشور بنابر اصل قانون تنفس در زمره جنگلهای تخریبشده محسوب میشوند که نیاز شدید به احیا شدن دارند.
مهمترین هدف از هرگونه دخالتهای جنگلشناسی در جنگل به عکس نظر برخی از عوام بههیچوجه تولید چوب نیست؛ کما اینکه در جنگلهای کاملاً طبیعی و دستنخورده که هیچگونه دخالتی نیز در آنها صورت نمیگیرد، باز هم چوب بهطور طبیعی تولید میشود. امر تولید چوب در هر جنگلی اعم از جنگل تخریبشده و یا تخریبنشده امری کاملاً طبیعی است. بنابراین، هدف از دخالتهای جنگلشناسی در جنگلها مطلقاً محدود به تولید چوب نیست بلکه هدف اصلی از این دخالتهای احیایی و پرورشی نخست استواری جنگل و مساعد کردن هرچه بیشتر زمینههای استمرار تولید است. اینگونه دخالتهای جنگلشناسی، موجب افزایش کارآییهای بیشتر را در جنگلها میشوند، رشد کمی آنها را افزایش میدهند و این رشد کمی را به رشد کیفی مبدل میکنند.
باز کردن تاج پوشش جنگل موجب گسترده شدن تاج درختان و افزایش فعالیتهای فتوسنتزی توأم با جذب هرچه بیشتر انیدرید کربنیک از هوا است. جنگلی از استواری و استمرار تولید دائمی برخوردار است که در آن تعادل نسبی مابین تولیدکنندگان، مصرفکنندگان و تغییردهندگان موجود باشد. شرط لازم بهمنظور دستیابی به این هدف نیز اجرا کردن اصول اساسی و زیربنایی فعالیتهای اقتصادی، بومشناسی و اجتماعی است. تجارب بیش از دویستواندی سال جنگلداری در جهان نشان داده است درعمل فعالیتهای اقتصادی جنگلها بر سایر اهداف برتری داده شدهاند. رعایت تمامی اصول اکولوژی و حل مسائل اجتماعی زمانی به اجرا درآمده است که بخشی از درآمدهای حاصل از فعالیتهای اقتصادی جنگل صرف تأمین هزینههای این اقدامات شوند و یا اینکه هزینههای مربوط به رفع نیازمندیهای آنها خارج از جنگل و از طریق منابع خارجی و یا درآمدهای دولتی تأمین شوند. تجارب مختلف نشان دادهاند دستیابی به اهداف اکولوژیکی تنها از طریق صندوق دولت عملاً در بلندمدت نتایج مناسبی بههمراه نداشته است.
وصل کردن استواری اکوسیستمهای جنگلی به منابع خارجی عملاً جنگلها را از منابع تولیدی پایانناپذیر به منابع مصرفی مبدل میکند که درنهایت به رها شدن جنگل به حال خود و ناپایداری تدریجی آن منجر میشود. امری که سالیان زیاد است در جنگلهای خارج از شمال کشور نیز رخ داده است. تجارب هشت سال گذشته قانون تنفس نیز نشان داده است انتظار دریافت بودجه از اینجا و آنجا راه به جایی نخواهد برد و جز اتلاف وقت و تخریب بیشتر جنگلها دستاورد دیگری بههمراه نخواهد داشت. واقعیت این است که در هیچ کجای جهان چه در کشورهای بسیار ثروتمند و چه در کشورهای فقیر جنگلها تنها با هزینههای جاری دولتها اداره نمیشوند، مخصوصاً که بیشترین این جنگلها نیز به بخشهای خصوصی تعلق دارند. کمکهای دولتها در مواقع ضروری در پیشبرد اهداف اکولوژی مؤثرند، اما بهطورکلی جنگلها برپایه اصل خودکفایی مطلق مستقر هستند و نیازمندیهای اقتصادی، اکولوژی آنها از طریق فروش تولیدات جنگلی اعم از چوب، انیدرید کربنیک، حیاتوحش، فعالیتهای تفریحی و غیره تأمین میشود. در کشور اتریش بیش از نصف درآمد ارزی کشور از ۴.۲ میلیون هکتار جنگل و خدمات جنگلی تأمین میشود. وضعیت در سایر کشورهای اروپایی مانند آلمان، فرانسه، سوییس و غیره نیز کموبیش مانند این کشور است.
امروزه جنگلهایی که در اختیار سازمان محیطزیست قرار گرفتهاند و هزینههای جاری آنها کموبیش از طریق منابع دولتی تأمین میشود، از وضعیت چندان مناسبی برخوردار نیستند. عدم استقرار زادآوری طبیعی با حضور دائمی دام و حیاتوحش شرایط کنونی و آینده آنها را با مخاطرات شدیدی مواجه ساخته است. در این قبیل جنگلهای واگذاریشده هیچگونه طرح و برنامه مشخصی برای آینده، پیش روی بهجز رها کردن آنها به حال خود منتشر نشده است. جنگلهایی که در حال حاضر تحتنظر این سازمان محیطزیستی اداره میشوند نیز مانند سایر جنگلهای کشور در زمره جنگلهای تخریبشده در قانون تنفس به حساب میآیند. آنها نیز مانند سایر جنگلهای تخریبشده شدیداً نیاز به دخالتهای احیایی و پرورشی دارند. این منابع جنگلی در شرایط کنونی و با وجود انبوه مشکلات اجتماعی و بالاخص حضور فعال دام و توسعه جمعیت حیاتوحش هرگز به جنگلهای طبیعی دستنخورده مبدل نخواهند شد.
در این جنگلها حتی ابتداییترین اقدامات در مورد آماربرداری و پایش منتشر نشده است و کمترین اطلاعی از وضعیت گذشته، حال و آینده آنها در دسترس نیست. در این شرایط بحرانی واگذار کردن حدود ۲۰ درصد از بقیه جنگلهای کوهستانی که در شیبهای بیش از ۶۰ درصد قرار دارند نیز به پارکهای ملی و در اختیار نهادن آنها به سازمان محیطزیست تکرار همان اشتباهاتی است که تاکنون در مورد واگذاری سایر جنگلها بهعمل آمده است. این جنگلهای پرشیب بیشترین سهم از جنگلهای تخریبشده را به خود اختصاص میدهند که نیاز فوری به احیا و پرورش دارند. سرچشمه بیشترین سیلابهای فاجعهبرانگیز و مهیب در کشور بهخصوص در شمال کشور در این عرصههای پرشیب جنگلی است. سیلهای چندسال اخیر در حوضههای آبخیز رودخانه سه هزار و جنگلهای گلستان که موجب خسارت زیادی شدند، نمونه بارز اداره کردن این نوع جنگلها است. تهیه و اجرای طرحهای جنگلداری در این جنگلهای کوهستانی بالاخص جنگلهای حفاظتی غیرقابل بهرهبرداری نسبت به سایر طرحهای جنگلداری حق تقدم دارند. تا زمانی که برای این قبیل از جنگلهای کوهستانی تدابیر احیایی و پرورشی اتخاذ نشود و آنها مانند گذشته به حال خود رها شوند، کشور کماکان و بدون استثنا با مشکلات و مسائل ناشی از سیلهای مهیب و تخریبکننده دست به گریبان خواهد بود.
برچسب ها:
اکوسیستم، پارکهای ملی، جنگلداری، حیاتوحش، فرسایش خاک، محیطزیست، منابع جنگلی، منابع طبیعی
نظر کاربران
نظری برای این پست ثبت نشده است.
مطالب مرتبط
اهمیت فناوری در تبدیل شعلههای اتلاف به منابعی بهرهور
بـــــــدلِ آتش به ارزش
بهرهکشی پنهان از پیکــــر هیرکانی
ملاقات با کاشانِ مدرن در کوچههای تاریخی
عشایر را نباید در قاب عکس زندانــــــی کرد
با نزدیکشدن به فصل گرم سال، فعالان محیطزیست و برخی مسئولان خود را برای اطفای حریق زاگرس آماده میکنند
بهار پر بارش، آتش زیر خاکستـــــــر
۸۷ لاکپشت کشفشده از متخلفان به آغوش طبیعت بازگشتند
آبگیری دوباره تالاب گردهقیط و میمند پس از ۲۰ سال
ظهرابی: تغییر کاربری زیستگاهها مهمترین تهدید تنوع زیستی است
هشدار؛ انتشار فیلم و عکس حیاتوحش هم میتواند دردسرساز شود
تحویل یک بال جغد زخمی به محیطزیست نقده
وب گردی
- مسابقه ملی ایدهپردازی «ایدانو» به آنتن شبکه دو رسید
- «سهم ما از قدردانی»؛ حمایت ویژه هتلهای دُنسه از قهرمانان امداد
- درخواست ایجاد مسیر دوچرخهسواری ۱۰۰ کیلومتری در قم
- چند روز بعد از سمپاشی ساس از بین میرود؟ (راهنمای کامل سمپاشی ساس + قوی ترین سم ساس)
- باغ پرندگان تهران کجاست؟ معرفی، ساعت کاری و آدرس
- مقایسه قیمت ورق شیروانی، سیاه، استیل و گالوانیزه در یک نگاه
- درخواست برقراری دورکاری و تعطیلی پنجشنبه برای کادر غیرعملیاتی (پشتیبانی) درمان سازمان تأمین اجتماعی
- طریقه ی ساخت دستگاه واکس زن برقی
- خرید لوازم یدکی لودر فابریک
- حضور فعال شرکت کرچنر سولار گروپ ایرانیان در نمایشگاه بینالمللی انرژیهای تجدیدپذیر بیشتر
بیشترین نظر کاربران
زندگی در تعلیق
پربازدیدها
1
رقص سوگوارانه؛ کنشی مقاومتی
2
رقص عزا
3
مبارزه با جستوجوی گنج
4
هوای آلوده با موتورهای منسوخشده و آلاینده خودروهای داخلی
5
گنجِ گمشده زیر چرخ لودرها




دیدگاهتان را بنویسید