وقتی مزه‌ها راوی فرهنگ می‌شوند

گردشگری با چاشنی محلی

از نان داغ تنورهای روستاها تا عطر دل‌انگیز سبزی‌های کوهی، در دنیای گردشگری غذا هر لقمه به‌مثابه پلی است میان مسافر و میزبان





گردشگری با چاشنی محلی

۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۴، ۲۳:۱۶

گردشگری غذا ابعادی از تجربیات فرهنگی را ارائه می‌دهد که با بومگردی ادغام می‌شود. در اقامتگاه‌های محلی، مسافران فرصت دارند تا در فضایی طبیعی و اصیل با فرهنگ‌ها و غذاهای محلی آشنا شوند و تجربیات غنی‌تری از سبک زندگی و عادات غذایی جوامع مختلف به دست آورند. بومگردی، با تأکید بر حفظ میراث فرهنگی و طبیعی، به گردشگران این امکان را می‌دهد که نه‌تنها غذاهای محلی را بچشند بلکه در فرآیند تهیه آن‌ها نیز مشارکت کنند. این تعامل به ایجاد ارتباط عمیق‌تری با فرهنگ مقصد منجر می‌شود و مسافران را به مشاهده و درک عادات و سنت‌های غذایی آن جامعه ترغیب می‌کند. رسانه‌ها در این میان، نقش مهمی ایفا می‌کنند. با افزایش محبوبیت شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌های دیجیتال، زیبایی‌شناسی غذا به یک موضوع جذاب و قابل اشتراک گذاری تبدیل شده است. مردم به شکل و ظاهر غذاها توجه بیشتری دارند و این موضوع به ترویج فرهنگ غذایی و اشتراک آن بین کشورها کمک می‌کند.

رویدادهای جمعی غذا، مانند نذری‌پزی، تهیه غذا به‌صورت جمعی و خانوادگی، و جشنواره‌های غذایی، نقش فرهنگی غذا را بیشتر نمایان می‌سازد. غذا می‌تواند به‌عنوان یک رسانه، ارزش‌های فرهنگی و تجربیات مشترک در جامعه را منتقل کند. من اولین‌بار با ابتکار هشتگ شکم‌گردی به دنیای گردشگری خوراک وارد شدم. در این راستا با افراد خاص در این زمینه مصاحبه می‌کردم و به روستاها می‌رفتم تا درباره غذاهای محلی بنویسم و عکاسی کنم. پیش‌ازاین کمتر به موضوع غذا پرداخته شده بود، از جمله چگونگی تهیه آن‌ها و داستان‌های پشت غذاها. به‌تدریج این مطالب وارد نشریه «سرزمین من» شد و ما در دو جبهه آنلاین و آفلاین فعالیت کردیم. گروهی بزرگ از علاقه‌مندان به سفر و خوراک تشکیل دادیم و به ادامه این فعالیت پرداختیم. تا سال ۹۰ که با شاخه‌های دیگر مرتبط با گردشگری خوراک، از جمله گردشگری gastronomy و culinary آشنا شدم؛ این حوزه‌ها به بررسی عمیق‌تری از طرز تهیه غذاها می‌پردازند.
بسترهای رسانه‌ای تأثیر قابل‌توجهی بر تغییر ذائقه و علاقه مردم به غذاها دارند. در حال حاضر، در بسیاری از نان‌فروشی‌های ما نان‌های ترکیه‌ای به چشم می‌خورد. این موضوع به دلیل فعالیت‌های گسترده ترک‌ها در سینما و تأکید آن‌ها بر تبلیغ فضاهای گردشگری و غذاهایشان است.
آشپزی‌های ترکیبی امروزه در سطح جهانی طرف‌داران زیادی دارد و بسیاری از کشورها، غذاهای محلی خود را باتوجه‌به ذائقه مورد علاقه مردم تغییر می‌دهند. بااین‌حال، باید مراقب بود که طعم و هویت غذاهای اصلی از بین نرود.
برگزاری جشنواره‌های غذایی به معرفی غذاها، عادات غذایی و نحوه سرو آن‌ها در سراسر دنیا کمک می‌کند. کشورهایی مانند آلمان، تایلند و آمریکا جشنواره‌های غذایی بسیار خوبی را برگزار می‌کنند. پلتفرم‌های دیجیتال نیز نقش بسزایی در انتشار و ترویج فرهنگ‌های مثبت و منفی غذایی دارند. به‌ویژه در جشنواره‌ها، کشور مبدأ می‌تواند غذاهای محلی خود را در کشور مقصد تبلیغ کند.
گردشگری خوراک شامل طیف‌های متنوعی است. یکی از این ابعاد، رفتن به مقاصد مختلف برای امتحان طعم‌های جدید در کشورهای مختلف است. کالینری به معنای درست‌کردن و تجربه‌کردن شیوه‌های مختلف غذاهای کشورهای مقصد و مشارکت گردشگر در تهیه خوراک است و اینجا است که گردشگری خلاق شروع می‌شود. برگزاری فستیوال‌های غذایی در کشورهای مختلف، همچون ژاپن، ویتنام، فرانسه و ایتالیا نیز در جذب گردشگر بسیار مؤثر است.
برگزاری تورهای خلاق خوراک نیز از راه‌حل‌های دیگر برای جذب گردشگر است. در این تورها، گردشگران به مقاصد مختلف می‌روند و مواد اولیه را خریداری کرده و بر اساس طرز تهیه مشخص، غذا را با استفاده از ظروف سنتی و سفره‌آرایی متعلق به فرهنگ کشور مقصد تهیه می‌کنند. علاوه بر این، گاهی اوقات در خلال این تورها، گفتگوهایی درباره قصه‌های مرتبط با خوراک‌های مختلف در فرهنگ آن کشور نیز صورت می‌گیرد.
شهرهای رشت و کرمانشاه به‌عنوان شهرهای خلاق خوراک در ایران ثبت جهانی شده‌اند. در رشت، ۳۷۰ نوع غذا ثبت شده، اما در حال حاضر کمتر از ۲۰ نوع غذا در رستوران‌ها عرضه می‌شود و منوهای مشترک و کم خلاقیتی وجود دارد. در کشور ما، عرقیات باکیفیت بالا تهیه می‌شود، اما متأسفانه بر روی آن کار نکرده و آن را به‌درستی معرفی نکرده‌ایم. به‌عنوان‌مثال، آرژانتین مراسمی به نام “ماته‌خوری” دارد که آداب‌ورسوم خاص و متنوعی را شامل می‌شود. ماته نوعی چای سبز است که در کاسه چوبی و بر اساس آداب خاصی سرو می‌شود.
گردشگری خوراک، سه عامل مهم دارد: غذا، فضا و صاحب مجموعه. تعامل صاحب مجموعه با مخاطب، این سه تجربه را شکل می‌دهد. هر یک از فعالین این حوزه به یکی از این عوامل تمرکز می‌کنند؛ برخی بر غذا، برخی بر دکوراسیون و فضاسازی و برخی دیگر، مانند رستوران‌های کره‌ای، بر نحوه سرو و چگونگی طبخ تمرکز دارند تا مخاطب را درگیر کرده و سرگرمی ایجاد کنند.
برخی از رستوران‌های زنجیره‌ای در سطح جهانی نیز بر روی عامل سوم تأکید دارند؛ کارکنان این رستوران‌ها با مشتریان دیالوگ و ارتباط برقرار می‌کنند، به‌طوری‌که غذاهای آن‌ها در همه‌جا یک طعم یکسان دارند.
ما باید از پتانسیل‌های خود مانند نوروز و ماه رمضان برای معرفی و تبلیغ غذا، نوشیدنی و شیرینی‌های خود استفاده کنیم و به مخاطب تجربه‌ای جذاب ارائه دهیم.
نمایشگاه گردشگری ما فرصتی است برای ارائه پتانسیل‌های گردشگری خوراک، به‌ویژه برای شهرهای خلاق خوراک، مثل رشت و کرمانشاه.
در مورد اینفلوئنسرها و بلاگرها باید توجه بیشتری داشته باشیم، زیرا هر کدام از آن‌ها کارکرد و تعریف مشخصی دارند. صرفاً این که کسی غذایی را جلوی دوربین امتحان کند، او را به تیستر یا بلاگر غذا تبدیل نمی‌کند. این یک علم است و افراد باید بتوانند مزه‌ها را بشناسند و طعم‌شناسی کنند. در حال حاضر، در ایران اکثر این افراد تنها به خوردن غذا و بیان تعریف‌های بی‌پایه برای تبلیغ مشغول‌اند. بسیاری از آن‌ها بدون داشتن نگرش کارشناسی، صرفاً به دلیل داشتن فالوورهای بالا، پول‌های کلانی دریافت می‌کنند و کیفیت برایشان اهمیتی ندارد.
مخاطب باید آگاه باشد که نباید به تبلیغات این اینفلوئنسرهای نامعتبر توجه کند. در عوض، عده‌ای وجود دارند که به‌صورت حرفه‌ای عمل می‌کنند، اما تعداد آن‌ها کم است.
گاهی اوقات، برخی افراد در یک گروه قرار می‌گیرند و بر اساس مسائل مالی، یک برند یا رستوران را تبلیغ می‌کنند. به همین دلیل ما ممکن است فکر کنیم که چون تعداد این افراد زیاد است، تبلیغ آن‌ها نشان‌دهنده کیفیت بالا است، اما این الزامات درست نیست. گاهی این تبلیغ‌ها ناشی از رانت و کارگروهی تجاری هستند.
دنیای امروز ما به‌شدت بر پایه ارتباطات انسانی بنا شده و تکنولوژی نمی‌تواند جای آن را بگیرد. هرچند تکنولوژی در حال پیشرفت است، اما هیچ‌چیز نمی‌تواند تجربه خوراک را جایگزین کند و ما باید بر این تجربه تکیه کنیم.
متأسفانه، ما از پتانسیل‌های خود به‌خوبی استفاده نمی‌کنیم. بسیاری از کشورهای مسلمان در ماه رمضان فستیوال‌های غذایی برای افطار برپا می‌کنند و غذاهای متنوعی را در سفره‌های افطار معرفی می‌کنند. اما ما از سنت‌های خود فاصله گرفته‌ایم.
گردشگری خوراک می‌تواند منجر به ایجاد شغل و افزایش درآمد در کشورها شود و همچنین تبادل فرهنگی را تسهیل کند و به مسیر رسیدن به گردشگری پایدار کمک کند. باوجود تنوع غذایی که در مناطق مختلف و در بین اقوام داریم، ما فضای مناسب برای ارائه و ترویج آن‌ها نداریم. به‌عنوان‌مثال، در کشورهای دیگر، مانند مالزی، موزه‌های غذایی وجود دارد که انواع غذاهای بومی را برای گردشگران سرو می‌کنند و فضایی تعاملی برای بازدیدکنندگان ایجاد می‌کنند.

به اشتراک بگذارید:





نظر کاربران

نظری برای این پست ثبت نشده است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بیشترین نظر کاربران

بوم‌گردی در بحران هویت

بوم‌گردی در بحران هویت