چاه‌های غیر مجاز، بلای جان منابع آبی

دبیراجرای طرح تعادل بخشی آب‌های زیر زمینی: نگاه حمایتی از چاه‌های غیرمجاز برداشته شود

خشکسالی و کاهش منابع آبی، باعث افزایش دستبرد به منابع آب زیر زمینی شده و همین موضوع کم آبی در کشور را تشدید کرده است. عده‌ای معتقدند نباید برخورد قهری  و قضایی با دارندگان چاه‌های غیر مجاز صورت گیرد، این در حالی است که در دیگر سوی ماجرا عده‌ای معتقدند باید سریعا این چاه‌ها مسدود شود.

دبیر اجرای طرح‌ تعادل ‌بخشی آب‌های زیرزمینی شرکت مدیریت منابع آب ایران گفته: با توجه به تاثیر منفی وجود چاه‌های غیرمجاز در وضعیت منابع آبی ایران، لازم است تا نگاه‌های حمایتی وزارت جهاد کشاورزی به چاه‌های غیرمجاز برداشته شود و یک عزم ملی برای مقابله با این چاه‌ها به‌وجود آید.

عبدالله فاضلی اظهار کرده: دستگاه‌هایی مانند وزارت جهاد کشاورزی که بیرون گود نشسته‌اند و می‌گویند وزارت نیرو باید چاه‌های غیرمجاز را پر کند، اما از برخی چاه‌ها حمایت می‌کنند، باید به این رفتار دوگانه خود خاتمه ببخشند.

وی افزود: زمانی که ما می‌خواهیم یک چاه اکتشافی در دشت بزنیم، به جرم تغییر کاربری امور اراضی وزارت جهاد کشاورزی مانع ما می‌شود، اما چاه‌های غیرمجازی که در زمین‌های زراعی ساخته می‌شود، بعضا مورد حمایت وزارت جهاد کشاورزی قرار می‌گیرد.

دبیر اجرای طرح تعادل ‌بخشی آب‌های زیرزمینی شرکت مدیریت منابع آب ایران با تاکید بر این‌ مساله که باید به تمام چاه‌ها به یک دید نگاه شود و وزارت جهاد کشاورزی در مقابل ایجاد این چاه‌ها نیز بایستد، تصریح کرده: اگر صاحبان چاه احساس کنند که سازمان محیط زیست، وزارت جهاد کشاورزی و وزارت نیرو به‌عنوان متخلف به آن‌ها نگاه می‌کنند، جرات تکرار این جرم را ندارند، بنابراین باید به چاه‌های غیرمجاز به‌عنوان یک تخلف در تمام دستگاه‌های دولتی نگاه شود.

آنطور که ایسنا می‌نویسد علی‌رغم این‌که سال گذشته، شورای عالی آب برای وزارت جهاد کشاورزی تکلیف گذاشت تا با طرح تعادل ‌بخشی همکاری کند، اما طبق اعلام شرکت مدیریت منابع آب ایران، آنطور که باید شاهد همکاری این وزارتخانه نیستیم و بعضا کارشکنی‌هایی نیز از سوی وزارت جهاد کشاورزی برای پیشبرد این طرح ایجاد می‌شود

مخالفین 

انسداد چاه‌ها

در این میان پروفسور پرویز کردوانی چهره ممتاز علم جغرافیای ایران از جمله مخالفین بستن چاه‌های غیر مجاز است. او در این خصوص می‌گوید: «در روستاها درب چاه‌های غیرمجاز را می‌بندند که این غیرمنطقی است. چراکه باید این نکته را در نظر گرفت که از یک حلقه چاه 12 خانواده ارتزاق می‌کنند.» کردوانی برای شرح این موضوع سراغ جایی همچون قزوین می‌رود که تنها در سال گذشته حدود 2500 حلقه چاه غیر مجاز در آنجا مسدود شد. او معتقد است:« با بستن 6000 چاه غیرمجاز در استان قزوین حدود 70 هزار خانواده شغل کشاورزی خود را از دست می‌دهند لذا باید پیش از بستن این چاه‌ها برای سرپرستان این خانوارها شغل جایگزین ایجاد کرد و سپس در چاه‌ها را بست.» یکی از مناطقی که آمار قابل توجهی در بحث چاه‌های غیر مجاز دارد، جنوب استان کرمان است. این مساله به دلیل حجم بالای کشاورزی در این منطقه است. گفته می‌شود جنوب استان کرمان بعد از استان فارس دومین مرکز تولید محصولات کشاورزی کشور است. به همین دلیل برای اطلاعات بیشتر در این خصوص به سراغ موسوی رییس سازمان جهاد کشاورزی جنوب کرمان رفتیم. 

او در این خصوص به پیام ما می‌گوید: بهتر است به جای کلمه «چاه‌های غیر مجاز» از کلمه «چاه‌های بدون پروانه» استفاده کنیم. چراکه وقتی می‌گوییم چاه غیر مجاز ذهن به سمت کسانی می‌رود که کار خلافی انجام داده‌اند. در حالیکه اینها معمولا کشاورزانی هستند که در روستاهای محرومی زندگی می‌کنند و هیچ آشنایی با سیستم اداری و دولتی و روند کار در این خصوص ندارند.