رودخانه‌های هند قربانی آلودگی، تخریب اکولوژیکی و کاهش سطح آب شده‌اند که اثرات گسترده‌ای بر سلامت عمومی و پایداری محیط‌زیستی دارد. فاضلاب‌های تصفیه‌نشده و پساب‌های صنعتی اغلب وارد این رودخانه‌ها می‌شوند و کیفیت آب را به‌شدت کاهش می‌دهند. درعین‌حال، سکونتگاه‌های غیرمجاز و توسعه‌های بی‌برنامه، به بستر رودخانه‌ها و دشت‌های سیلابی نفوذ و اکوسیستم‌های طبیعی را مختل کرده‌اند. جریان جمعیتی که به‌دلیل دیانت مذهبی و گردشگری به این رودخانه‌ها می‌آید هم باعث می‌شود فشار زیادی به اکوسیستم‌های رودخانه‌ها وارد شود.
بنابراین، ارتباط پیچیده میان آیین‌های فرهنگی، توسعه اقتصادی و حفاظت از محیط‌زیست توجه دولت‌ها و معماران را جلب کرده است. رودخانه گنگ یکی از مهمترین رودخانه‌ها در هند است، اما آلودگی صنعتی و فاضلاب شهری وضعیت نگران‌کننده‌ای برای رودخانه گنگ به‌وجود آورده که یکپارچگی محیط‌زیستی آن را تهدید می‌کند.
رودخانه گنگ در حال حاضر به‌عنوان آلوده‌ترین رودخانه جهان شناخته می‌شود. آلودگی آن از منابع مختلفی مانند فاضلاب تصفیه‌نشده، ضایعات صنعتی و رواناب‌های کشاورزی ناشی می‌شود. سه‌چهارم فاضلاب تولیدشده در دشت‌های شمالی بدون تصفیه مستقیماً به رودخانه تخلیه می‌شود. این درحالی‌است که شهرهای صنعتی هم‌جوار مانند کانپور هم پساب‌های سمی از دباغی‌ها، کارخانه‌های شیمیایی و دیگر تأسیسات صنعتی را وارد رودخانه می‌کنند.

توسعه بی‌برنامه در شهرهای اطراف رودخانه‌ای گنگ در دهه‌های اخیر هم تهدیدی برای پایداری شهری این مناطق به‌شمار می‌رود. مشکلات شامل فضاهای آلوده، آلودگی هوا و آب، فرسودگی بناهای قدیمی، تخریب زیرساخت‌ها، رشد بی‌نظم، سیل، غفلت و کمبود تجهیزات خیابانی و امکانات برای شهروندان است.
برنامه «نامامی گنگ» دولت به‌عنوان یک رویکرد جامع طراحی شهری و برنامه‌ریزی برای بازسازی رودخانه راه‌اندازی شد که هدف آن ادغام کنترل آلودگی، احیای منظر و مشارکت جامعه است. این ابتکار بر بهبود کیفیت آب در شهرهای بزرگ از طریق مداخلات استراتژیک مانند ساخت تأسیسات جدید تصفیه فاضلاب، زیرساخت سبز و طرح‌هایی برای جنگل‌کاری برای کاهش رواناب‌های آلاینده و همچنین جذب کربن تمرکز دارد. علاوه‌براین، ترویج شیوه‌های کشاورزی پایدار در مناطق شهری و پیرامونی به یک رویکرد جامع در مدیریت حوزه آبخیز کمک می‌کند. همچنین، چندین دفتر معماری نیز پیشنهاداتی برای بازسازی منطقه رودخانه گنگ ارائه داده‌اند. استودیو طراحی INI طرحی را با برنامه تجدید حیات خود ارائه می‌دهد که اولویت آن کنترل آلودگی و توسعه پایدار است.
رودخانه‌ها در تاروپود زندگی شهری و فرهنگ مردم هند تنیده شده‌اند. حل مشکلات مربوط به رودخانه‌ها در هند پیچیده است؛ زیرا با وابستگی‌های مذهبی مردم به آنها در ارتباط است. با وجود این حساسیت‌ها، پیاده‌سازی سیاست‌هایی که اولویت توسعه شهری پایدار در زمینه رودخانه‌ها را قرار دهند، یک نگرانی فوری است. بنابراین، یک دیدگاه جامع در مدیریت رودخانه‌ها در هند ضروری است که تعادل میان احیای اکولوژیکی، برنامه‌ریزی شهری و حفظ فرهنگ را برقرار کند.

منبع: Archdaily