شبیه خوانی روستای «بیت چریم» قدیمی‌ترین شبیه خوانی استان خوزستان و حتی شاید کشور باشد که تاریخ جالبی دارد.

شبیه‌خوانی یکی از آئین‌های نمایشی و مذهبی در ایران است که به طور خاص به بازنمایی وقایع عاشورا و شهادت امام حسین (ع) و یارانش در کربلا می‌پردازد.

این مراسم در استان خوزستان، به ویژه در شهر حر یا بیت چریم از قدمت و اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. در این گزارش، به بررسی قدیمی‌ترین شبیه‌خوانی در خوزستان و پیامدهای مثبت آن، از جمله جذب گردشگر، پرداخته می‌شود.

قدیمی‌ترین شبیه‌خوانی در خوزستان

به گزارش پیام ما به نقل از مهر، قدیمی‌ترین شبیه‌خوانی در استان خوزستان در شهر حر یا بیت چریم برگزار می‌شود. این مراسم که هر ساله در ایام محرم و به ویژه در روز عاشورا اجرا می‌شود، از قدمت بسیار زیادی برخوردار است و به عنوان یکی از مهم‌ترین آئین‌های مذهبی و فرهنگی منطقه شناخته می‌شود. مردم محلی با شور و اشتیاق فراوان در این مراسم شرکت می‌کنند و از نسل‌های گذشته به نسل‌های بعدی منتقل شده است.

علاوه بر شهر حر، شبیه‌خوانی در سایر مناطق استان خوزستان نیز برگزار می‌شود. از جمله این مناطق می‌توان به شهرهای اهواز، دزفول، حمیدیه، شوشتر و آبادان اشاره کرد. در هر یک از این شهرها، شبیه‌خوانی با سبک‌ها و شیوه‌های خاص خود اجرا می‌شود اما همه آن‌ها در نمایش وقایع کربلا و یادآوری فداکاری‌های امام حسین (ع) و یارانش مشترک هستند.

از ویژگی‌های این فعالیت هنری – مذهبی این است که تمام بازیگران این روستاها هیچکدام پیشینه‌ای در کارهای هنری ندارند. حتی کودکان کم سن و سال هم در این مراسم نقش‌های مهمی ایفا می‌کنند و در مقابل چشم صدها و شاید هزاران نفر نقش خود را طوری اجرا می‌کنند که اشک را بر دیدگان تماشاگران جاری می‌کنند.

از حله تا بیت چریم

نخستین شبیه خوانی عربی کشورمان در قدیم در منطقه‌ای با عنوان بیت چریم یا شهر حر کنونی شکل گرفت. مراسم شبیه واقعه کربلا و عزاداری امام حسین (ع) در این منطقه ریشه تاریخی و پیشینه‌ای بیش از ۲۱۰ سال دارد. بیت چریم در شمال شرق شوش و در حاشیه رودخانه دز قرار دارد. از آنجایی که اهالی آن عرب هستند. مراسم تعزیه را نیز به زبان عربی اجرا می‌کنند.

«شیخ غافل» از برجسته‌ترین شخصیت‌هایی بود که اقدام به معرفی و راه اندازی آن کرد. او در سفری به همراه یکی از روحانیون منطقه بیت چریم به عراق داشت (در ۱۲۲۴ هجری قمری مصادف با ۱۱۸۱ هجری خورشیدی) آئین شبیه خوانی را در شهر «حله» دید.

شیخ غافل مجذوب این مراسم شد و با دقت آن را از اول تا پایان نظاره گر بود. پس از اتمام شبیه خوانی تصمیم گرفت که همین مراسم را برای مردم دیار خودش اجرا کند. به گفته ریش سفیدان این محل، ابتدا این مراسم توسط «شیخ فرحان»، «شیخ غافل» و «شیخ فارس فرزند شیخ سالم» از قبیله آل کثیر تیره (بیت چریم) بر پا می‌شد.