نگاهی به کتاب «نگاهبانِ او»، برنده جایزه گنکور ۲۰۲۳

شکنندگیِ عشق





شکنندگیِ عشق

۲۱ شهریور ۱۴۰۴، ۲۰:۱۲

«مجسمه‌­سازی خیلی ساده است. فقط باید لایه­‌های داستان­‌ها، افسانه­‌ها و همه آن چیز‌هایی را که بی‌فایده‌اند، کنار بزنی، تا به داستانی برسی که به همه ما مربوط می‌­شود، به تو، به من، به این شهر، به کل این سرزمین، داستانی که دیگر نمی‌­توان آن را فروکاست، بی‌­آن­که آسیبی نبیند. و آنجاست که باید دست از ضربه زدن کشید.»
«میکل آنجلو ویتالیانی» که «میمو» صدایش می‌­زنند، مجسمه‌­ساز مشهور ایتالیایی، در صومعه‌­ای بر بستر مرگ افتاده است. میمو اینجاست که نگاهبانِ «او» باشد. او که بدن مرمرینش در یکی از اتاق­‌های محافظت‌­شده ساکرا پنهان شده است. او که هیچ­‌کس بعد از دیدنش، بدون اینکه دقیقاً بداند چرا، همان آدم قبلی نمانده است. میمو در ساعات پایانی زندگی‌­اش، برای ما داستان پرفرازونشیب زندگی‌­اش و داستان ساختن «او» را تعریف می‌­کند. میمو در زندگی دو جنگ بزرگ را از سر گذرانده است و دوران شکوفایی‌­اش در میان دو جنگ و هنگام برآمدن فاشیست­‌ها بوده است. او پس از مرگ پدر مجسمه­‌سازش در جنگ اول، به ایتالیا و نزد عمویش فرستاده می‌­شود تا حرفه مجسمه­‌سازی را بیاموزد؛ اما او که مبتلا به آکندروپلازی است و بدنش فراموش کرده رشد کند، توسط عمویش مورد آزار و اذیت قرار می‌­گیرد. میمو در این بین با دختری به‌نام «ویولا» آشنا می‌­شود که دختر مارکی و مارکیز اورسینی است. ویولا ر‌ها و جاه‌­طلب است، می‌‎خواهد پرواز کند، ماری کوری بعدی باشد و میمو را شیفته خودش می­‌کند. عشقی افلاطونی که میمو داستان آن را، که طی دهه­‌ها طول می‌­کشد، برایمان بازگو می‌­کند.
کتاب «نگاهبان او»، نوشته «ژان ­باتیست آندره‌­آ»، در سال ۲۰۲۳ برنده جایزه معتبر گنکور شده است. سبک کتاب متمایز و شاعرانه است و آندره‌­آ این نثر ادبی را با ساختار کلاسیک رمان­‌های تاریخی ترکیب می‌­کند و بدین‌ترتیب علاوه‌بر نثر خوب، داستان­گویی نیز می‌­کند. آندره‌آ رمانش را با زبانی بسیار تصویری نوشته است: جملات طولانی و موسیقایی و پر از جزئیات حسی مثل رنگ‌‌ها، بو‌ها، نور، معماری و… توصیف­‌های نقاشی‌­وار آندره‌آ کاملاً با شخصیت میمو که یک هنرمند مجسمه­‌ساز است، هماهنگی دارد؛ پنداری کتاب مجسمه­‌ای است که آندره‌آ آن را با حوصله و دقت تراشیده است. وقتی کتاب را می­‌خوانید گویی در حال دیدن فیلمی رنگی با موسیقی متن کلاسیک هستید. روایت آهسته است، پر از جزئیات و لحظه‌‌های ایستا؛ یک سمفونی طولانی و آرام. خواندن آن کمی حوصله می‌­خواهد، ولی برای خواننده جدی ادبیات کشف­‌های لذت‌­بخشی به بار دارد.
این رمان صرفاً یک عاشقانه تاریخی نیست، بلکه لایه­‌هایی از تأمل فلسفی در مورد هنر، قدرت، مذهب، زیباشناسی و آزادی دارد که به آن جذابیت بسیار می‌­بخشند. شخصیت­­‌ها، به­‌خصوص میمو و ویولا، خوب پرداخته شده‌­اند، گویی شاعرانگی روایت تا عمق جان شخصیت­‌ها نیز نفوذ کرده است. هرچند باید اذعان داشت که برخی از شخصیت­‌ها مانند برادر فاشیست ویولا در حد تیپ باقی مانده‌­اند. همچنین، رمان علاوه‌بر روایت فلسفی-روان­شناسانه‌­اش، بر بستری تاریخی رخ می‌­دهد که بسیار دقیق توصیف شده است. پی­رنگ داستان نیز بسیار قوی و جذاب است؛ پی­رنگی که باعث می‌­شود خواننده حدود ۵۰۰ صفحه رمان را با اشتیاق بخواند. تن‌ها ایرادی که به بستر تاریخی رمان وارد است، بسنده کردن به روایت­‌های سطحی از فاشیست­‌ها و نقش واتیکان در جنگ است. همچنین، به‌اعتقاد نگارنده، پایان‌بندی کتاب نیز کمی شتاب­زده است و آندره‌آ می‌­توانست با پرداخت بهتر، حس فرود بهتری را در خواننده ایجاد کند.
در مجموع با کتابی طرف‌ایم که داستان­‌گوست، نثر متمایزی دارد و نویسنده با توصیفات تصویری و تراشیدن بدنه داستان به‌مثابه یک مجسمه‌ساز به آن غنای ادبی، تاریخی و زیباشناسانه داده است.
رمان «نگاهبان او» (Veiller sur elle) نوشته ژان‌باتیست آندره‌آ (Jean-Baptiste Andrea) ، نویسنده و کارگردان ۵۴ساله فرانسوی و با ترجمه آسوله مرادی در تابستان ۱۴۰۴ در ۷۷۰ نسخه، با ۴۸۸ صفحه، و به‌بهای ۴۸۵ هزار تومان، از سوی نشر نیلوفر به چاپ رسیده است. ترجمه‌­ای تقریباً بی‌­نقص که زبان شاعرانه و تصویری آندره‌آ را به‌خوبی حفظ کرده است.

به اشتراک بگذارید:

برچسب ها:

، ،





نظر کاربران

نظری برای این پست ثبت نشده است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بیشترین نظر کاربران

زندگی در تعلیق

زندگی در تعلیق