توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر، بیش از یک دهه است که در کشورهای توسعه‌یافته به‌طور جدی پیگیری می‌شود، اما در ایران با کندی پیش می‌رود. سال گذشته، وزیر نیرو با هدف‌گذاری ۳۰ هزار مگاوات نیروگاه تجدیدپذیر در پنج سال، بر اولویت‌بخشی به این حوزه تأکید کرد. با این حال، ظرفیت فعلی انرژی‌های تجدیدپذیر در ایران تنها یک درصد تولید برق شبکه را تشکیل می‌دهد، در حالی که میانگین جهانی آن نزدیک به ۱۰ درصد است. ایران ظرفیت تولید ۶۰ هزار مگاوات برق از انرژی خورشیدی را دارد که می‌تواند به کاهش ناترازی ۲۰ هزار مگاواتی برق کمک شایانی کند.

چالش اصلی توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر در ایران، کمبود منابع مالی و اعتبارات است. هدف رسیدن به ظرفیت ۵ هزار مگاوات نیروگاه‌های تجدیدپذیر تا شهریور ماه امسال، به دلیل تحریم‌ها و موانع ورود سرمایه خارجی، با مشکل مواجه شده است. تحریم‌های مالی و بانکی، مشارکت سرمایه‌گذاران خارجی را با دشواری مواجه کرده است.

صندوق توسعه ملی در فروردین ماه وعده ۳ میلیارد دلار برای تأمین مالی انرژی‌های تجدیدپذیر را داد، اما تا کنون تنها ۱۰ درصد از ۲.۵ میلیارد دلار وعده داده شده توسط دولت تأمین شده است. محسن طرزطلب، معاون وزیر نیرو و رئیس سازمان انرژی‌های تجدیدپذیر، با اشاره به هزینه حدود ۲ میلیون دلار برای تولید هر ۷۰۰۰ مگاوات نیروگاه تجدیدپذیر، بر لزوم صرفه‌جویی در مصرف برق برای کاهش هزینه‌های سرمایه‌گذاری تأکید کرد.

تاکنون حدود دو هزار مگاوات نیروگاه تجدیدپذیر به مدار تولید وارد شده و تلاش‌ها برای رسیدن به ۴ هزار مگاوات تا پایان شهریور ادامه دارد. با این حال، به دلیل کمبود منابع، از برنامه عقب هستیم. ۷۰۰ سایت با پیشرفت‌های مختلف در سراسر کشور وجود دارد که نیروگاه‌های ۳ مگاواتی آنها در مرداد و شهریور به مدار اضافه می‌شوند. استان‌های کرمان و سمنان بیشترین سهم را در توسعه نیروگاه‌های تجدیدپذیر دارند.

برنامه دولت برای راه‌اندازی ۵ هزار مگاوات نیروگاه بادی تا پایان دولت چهاردهم، با نیاز به زمان و اعتبار بیشتر مواجه است. با توجه به اینکه انرژی خورشیدی تنها در زمان تابش آفتاب برق تولید می‌کند، تولید انرژی بادی می‌تواند بخشی از کمبود برق را جبران کند. اما یارانه برق مصرفی صنایع، رغبت آنها را برای احداث نیروگاه‌های تجدیدپذیر کاهش داده است. در حالی که صنایع بدهی بالایی به صنعت برق دارند و طبق قانون تا پایان سال ۱۴۰۴ موظف به احداث ۱۰ هزار مگاوات نیروگاه (۹ هزار مگاوات حرارتی و هزار مگاوات تجدیدپذیر) هستند، تا کنون تنها دو هزار مگاوات احداث شده و پیش‌بینی می‌شود تا تابستان این رقم به ۲۵۰۰ مگاوات برسد.

با توجه به ناترازی ۲۴ هزار مگاواتی برق در سال جاری، تأمین اعتبارات لازم برای افزایش ظرفیت انرژی‌های بادی و خورشیدی ضروری به نظر می‌رسد تا از افزایش سالانه ناترازی برق جلوگیری شود.

## منبع: خبرنگار مهر