بااین‌حال، ترافیک شدید و شلوغی بیش از حد معابر و خیابان‌ها گویای وضعیت خوبی که شهردار تهران از آن سخن گفته بود، نیست و بسیاری از شهروندان طبق معمول هر سال با این معضل درگیرند. اگرچه یکی از وظایف مدیریت شهری تأمین اتوبوس و توسعهٔ حمل‌ونقل عمومی است، اما زاکانی با تأیید این نکته که بنابر اسناد بالادستی تهران باید ۱۱ هزار اتوبوس داشته باشد، اما امروز تنها دو هزار و ۱۰۰ اتوبوس در مدار فعالیت می‌کند، مشخص نمی‌کند که کدام مرجع باید در تأمین اتوبوس و واگن قطار و خطوط مترو تلاش کند؟ تلاشی که به‌نحو احسن در مدیریت شهری انجام نشد و حال شهردار تهران بدون پاسخگویی دربارهٔ عملکردش برای بهبود عملکرد شهرداری، مدام از وعدهٔ رسیدن واگن و اتوبوس‌های چینی آن‌هم بدون اعلام زمان دقیق و تعداد آنها خبر می‌دهد.

 چرا اقدامات منجر به روان‌سازی ترافیک نشد؟

در شهرداری تهران از مردادماه ستاد استقبال از مهر شروع به فعالیت کرد و به‌گفتهٔ «مهدی گلشنی»، مدیرکل حمل‌ونقل عمومی و ترافیک شهرداری تهران کارگروه‌هایی در راستای روان‌سازی ترافیک، ارتقای ایمنی و کنترل ترافیک و حل مشکلات تشکیل شد. اصلاح هندسی معابر، اصلاح زمانبندی چراغ‌های راهنمایی و رانندگی و ایمن‌سازی مدارس و فعالیت اتوبوس‌ها و… همه اقداماتی است که در این حوزه انجام شده است.

حتی دولت نیز بر همین اساس شناورسازی ساعات کاری ادارات را در دستور کار قرار داد و کمیته‌ای نیز بر حسن نظارت این تصمیم تشکیل شد، هرچند که بنابر اطلاعات موجود شناورسازی ساعات کار اداری چندان مورد توجه قرار نگرفت و به‌شکل دقیق انجام نشد.

بااین‌حال، چرا این اقدامات منجر به کاهش و یا بهبود ترافیک نشد؟ آنچه که در خبرگزاری تسنیم منتشر شده است، سرهنگ «فیروز کشیر»، معاون فرهنگی و اجتماعی پلیس راهور تهران در تأیید وجود ترافیک شدید گفته است: با رصدی که از طریق مرکز کنترل ترافیک پلیس راهور تهران بزرگ از وضعیت تردد خودروها در ساعات ابتدایی صبح روز یکشنبه، یکم مهرماه ۱۴۰۳، از سطح معابر بزرگراه‌های شهر تهران انجام شد، شاهد شروع ترددها و آغاز ترافیک صبحگاهی و ترافیک سنگین در اکثر نقاط پایتخت بودیم.

از سوی دیگر رئیس‌پلیس راهور تهران هم در گفت‌وگویی  با مهر اعلام کرده است: شناورسازی ساعات کار اداری شکست خورد.

سرهنگ «ابوالفضل موسوی‌پور» گفت: با وجود صدور طرح شناورسازی ساعات کار ادارات همزمان با بازگشایی مدارس، بررسی نمودار ترافیکی در روز دوم مهرماه نشان می‌دهد که این طرح اجرایی نشده است.

 گلایه از ترافیک شدید

در این زمینه شاهد گلایهٔ بسیاری از والدین در مناطق مختلف تهران در سه روز اخیر هستیم. «سمیه قاسم‌زاده» شهروندی است که در منطقه ۴ تهران زندگی می‌کند. او به «پیام ما» می‌گوید: ما از ۴۵ دقیقه قبل از شروع کلاس و زنگ مدرسه شروع به حرکت کردیم تا توانستم دخترم را به مدرسه‌اش در چند خیابان پایین‌تر برسانم.

وقتی از او می‌پرسیم که آیا برای بردن فرزند خود به مدرسه از وسایل حمل‌ونقل عمومی استفاده می‌کند یا خیر؟ اعلام می‌کند: نه اصلاً. انتخابم خودروی شخصی است؛ چون خودروی عمومی به دردسرهایش نمی‌ارزد، از طرفی ممکن است به‌موقع به مدرسه نرسیم یا هر اتفاق ممکن دیگر. ضمن اینکه بسیاری از والدین هم پدر و هم مادر شاغل هستند و همهٔ آنان حین رفتن به سر کار، فرزند خود را با ماشین شخصی خودشان به مدرسه می‌برند.

«احمد صادقی» نیز از ساکنین منطقه ۱۰ است که فرزندش را با موتور به مدرسه می‌برد و می‌گوید: با موتور راحتتر می‌توانم پسرم را به مدرسه ببرم. دو هفتهٔ دیگر سرویس مدرسه فعال می‌شود؛ اما اگر فعال هم شود، اینقدر هزینهٔ ماهانهٔ سرویس بالاست که تصمیم گرفتم خودم با موتور او را به مدرسه ببرم.

«حسین اعلایی» نیز دیگر اولیایی است که از وضعیت ترافیک و شلوغی بیش از حد خیابان در ساعاتی که قرار است بر سر کار برود، گله‌مند است و می‌گوید: ترافیک به حدی است که برای بردن فرزندم به مدرسه و بعد رفتن به محل کارم،  باید کلی استرس را تحمل کنم تا هر دو به‌موقع برسم. هر سال موقع مدرسه همین مشکلات را داریم و انگار قرار نیست هیچ‌وقت این مشکل حل شود. آیا در بقیهٔ کشورها و شهرهای شلوغ دنیا این‌طور عمل می‌کنند؟ شهرداری و پلیس راهور و همه در رسانه‌ها از اول مهر می‌گویند آماده‌ایم، اما یک اتوبوس سالم حمل‌ونقل شهری یا سرویس مدرسهٔ منظم وجود ندارد.

 خیابان‌ها در خدمت خودروها

در همین زمینه «مرضیه باریکانی»، مدیرگروه مدیریت شهری شهر دانش و مشاور سابق معاون حمل‌ونقل وزارت راه‌وشهرسازی به «پیام ما» گفت: ما هر سال چه در موقع بازگشایی مدارس و چه ایام خاص دیگر اعم از مناسبت‌ها و برخی تعطیلات و … شاهد بروز ترافیک شدید در تهران هستیم و متأسفانه مدیریت شهری و همین‌طور دستگاه‌های دولتی و انتظامی وعده‌هایی مبنی‌بر کنترل راه‌ها و روان‌سازی ترافیک می‌دهند که با واقعیت همخوانی ندارد. مشخص است با این اقدامات به نتیجه نمی‌رسیم و باز هم مثل هر سال به همان پیک ترافیک برخورد می‌کنیم. اما این موضوع چند علت دارد.

باریکانی اضافه کرد: این مسئله نه‌فقط مربوط به مدیریت شهری فعلی است که البته بدعهدی زیادی در حوزهٔ حمل‌ونقل داشت، که به مدیریت شهرهای گذشته نیز مربوط است که  اقدام به توسعهٔ خطوط حمل‌ونقل مترو، یا خرید لوازم حمل‌و‌نقل مثل اتوبوس و واگن و… نکرده‌اند و الان با چنین حجم ترافیکی مواجه هستیم. اکنون ایدهٔ مسئولان این است که تا یکی دو هفتهٔ دیگر سرویس مدارس فعال می‌شود و وضعیت بهتر می‌شود، اما چه وضعیتی؟! باز هم سرویس‌های مدارس ماشین‌های نیمه‌عمومی و به‌اصطلاح سواری‌اند که خود عامل دیگری برای ترافیک‌ هستند. بنابراین، از حجم ترافیک کم نمی‌شود. از طرفی وقتی اتوبوس شهری به‌اندازهٔ کافی نیست، چطور دانش‌آموزان برای تردد از آن استفاده کنند؟ ضمن اینکه سیستم تردد یا سرویس مدارس هم کمتر از اتوبوس استفاده می‌کنند.

این کارشناس حوزهٔ حمل‌ونقل شهری بیان کرد: از دهه‌های گذشته تاکنون مدیریت شهری برای کاهش تردد خودروهای تک‌سرنشین و شخصی تلاش نکرده است و بیشتر با ایجاد پل‌های زیرگذر و روگذر و ایجاد خیابان‌های جدید و بزرگ و نیز افزایش پارکینگ‌ها شهر را در خدمت خودرو درآورده، نه انسان. بنابراین، چرا باید شاهد کاهش ترافیک باشیم؟! چرا هرچه خیابان و پارکینگ اضافه می‌کنیم، باز هم به ترافیک و آلودگی هوا و آلودگی صوتی و… اضافه می‌شود؟ چون در توسعهٔ شهری به محیط‌زیست و انسان و توسعهٔ شبکهٔ حمل‌ونقل زمینی و ریلی توجه نکرده‌ایم. از سویی استفاده از این وسایل نقلیه چنان مشکلاتی به‌همراه دارد که افراد خودروی شخصی را برای تردد ترجیح می‌دهند.

مرضیه باریکانی تأکید کرد: تا زمانی‌که این اقدامات انجام نشود، نمی‌توان انتظار داشت شاهد پیک ترافیک در ایام خاص نباشیم و مشکلات تهران تا سال‌ها همینطور باقی می‌ماند. مگر اینکه به این مسائل توجه خاص شود و با تسهیلات در استفاده از شبکهٔ حمل‌ونقل موجب بهبود تردد و کاهش  ترافیک و همچنین تغییر فرهنگ عمومی در استفاده از این وسایل شویم.