بایگانی مطالب نشریه
از نظام شایسته سالاری نخبگان تا فرودگاه امام خمینی(ره)
از نظام شایسته سالاری نخبگان تا فرودگاه امام خمینی(ره)
یادداشت مهمان
سجاد عابدی
عوامل متعددی در وقوع مهاجرت نخبگان نقش دارند و نمیتوان آن را تکعاملی دانست.سعید مدنی در یادداشتی در رابطه با نخبگان آورده است «بر اساس گزارش سازمان ملل در سال ۱۹۹۳، حدود ۲۴۰ هزار ایرانی دارای تحصیلات عالی در امریکا زندگی میکردند. در سال ۱۹۹۹، اداره مهاجرت کانادا اعلام کرد حدود ۱۸۲ هزار متخصص و مدیر میانی از ایران در سفارت کانادا برای مهاجرت ثبتنام کردند. در سال ۲۰۰۰، در ردهبندی مهاجرت نخبگان، ایران بیشترین رتبه را در آسیا داشت. طبق سرشماری سال ۲۰۰۲، ایرانیان مقیم امریکا، تحصیلکردهترین اقلیت ساکن در این کشور بودند که ۶۹ درصدشان مدرک کارشناسی یا بالاتر داشتند. در همین سال، حدود ۹۲ درصد از دارندگان مدالهای المپیاد، در خارج از کشور مشغول به ادامه تحصیل و پژوهش بودند.
عوامل متعددی در وقوع مهاجرت نخبگان نقش دارند و نمیتوان آن را تکعاملی دانست، اگرچه در مقاطعی مثل وقوع زمان جنگ یا بحرانهای شدید اقتصادی و سیاسی یا وقوع بلایای طبیعی نقش عوامل بیرونی و زمینهای بسیار جدی و پراهمیت میشود، اما درمجموع عوامل مهاجرت را به دو دسته عوامل دافعه و جاذبه میتوان تقسیم کرد. عوامل دفعی موجب خروج نیروی کار متخصص از کشورهای درحالتوسعه میشود و عوامل جذبی موجب جذب نیروی کار ماهر متخصص بهسوی کشورهای توسعهیافته میشود.
در برخی دیگر از پژوهشها به چهار عامل در تشدید مهاجرت و فرار مغزها اشاره شده است که عبارتاند از: عامل اقتصادی یعنی وضعیت بازار کار و درآمد؛ عامل سیاسی یعنی بیثباتی یا فشارها و ناامنی سیاسی، استبداد، سرکوب، بیقانونی، بحران و جنگ؛ عامل فرهنگی و اجتماعی مثل فساد، قشریگری، تبعیض جنسیتی، مذهبی و قومی و محدودیتهای دیگر؛ و عامل علمی و دانشگاهی ازجمله کمبود امکانات پژوهشی و آموزشی.
وقتی شأن و منزلت اساتیدی که با همه دشواریها و گرفتاریها در ایران ماندهاند تا در خدمت مردم ایران باشند رعایت نمیشود و در بازنشسته کردن آنها حتی تعجیل میشود تا بلکه صندلی برای ورود افراد مورد حمایت نظام که از کمترین صلاحیتهای علمی برخوردار نیستند خالی شود، انتظار آنکه تلاشی برای متقاعدکردن اساتید برای ماندن در ایران شود، کاملاً غیرواقعبینانه است.
با خروج متخصصان تحصیلکرده رفتهرفته از سهم نیروی کار باکیفیت در بازار کار کاسته میشود و سهم نیروی کار غیرماهر در نیروی کار شاغل افزایش مییابد. ارزش اقتصادی مغزهای از دست رفته برای کشور بسیار جدی و قابلتوجه است. علاوه بر این فرار مغزها بر فرآیند تولید علم، ارزشآفرینی و بهبود تولید و فعالیتهای اقتصاد تأثیر جدی دارد. مهاجرت نیروی انسانی بااستعداد آینده و فرآیند پیشرفت کشور را در مخاطره قرار میدهد. برخی صاحبنظران مدعی شدهاند در فرآیند مهاجرت نخبگان و متخصصان نهتنها ثروت ملی از دست میرود، بلکه پس از گذشت قرنها از نظر ژنتیکی نیز به غنی شدن کشورهای نخبه پذیر و فقر ژنتیکی جوامع مهاجرفرست منجر میشوند.
مغزها بهویژه جوانان هنگامی مهاجرت میکنند که گزینهای جز رفتن ندارند. جذب و نگهداری نیروی انسانی مستلزم نظامی دموکراتیک و عادلانه به دور از هرگونه اقتدارگرایی است؛ بنابراین در جستوجوی راهحل باز هم بهضرورت اصلاحات ساختاری میرسیم».خاطرم هست یکی از مسئولین بزرگوار فرموده بودند تربیت مدیران راهبردی به عنوان یک امر زیربنایی نیازمند نیازسنجی درست و همهجانبه است و برآورد نیازهای آموزشی مدیران در همسو شدن آنها با انتظارات کشور و انجام درست امور و بهبود عملکرد نقش بهسزایی دارد. اگر مفروض ما این باشد که فرمایش مذکور شعار و دکانی برای کسب درآمد و حفظ جایگاه نباشد!!! با این حرکت همه نیروهایی که وقت و انرژی خود را صرف تخریب و حذف یکدیگر میکنند، برای آبادانی کشور به کار گرفته میشوند. با تکریم نخبگان به نبرد با تحریم بیگانه میرفتیم نه بدرقه آنان در فرودگاه امام و در آخر ژست های توخالی مجریان صدا و سیما در پی موفقیت های روز افزون آنها./خبرآنلاین
موشکهای ما دخلی به قطعنامه 2231 ندارند
موشکهای ما دخلی به قطعنامه 2231 ندارند
وزیر امور خارجه کشورمان گفت: ایران هیچ کلاهک هستهای در اختیار ندارد که برایش موشک داشته باشد. محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه کشورمان در حاشیه نشست بینالمللی دوحه در پاسخ به پرسش خبرنگاری درباره اتهام واهی آمریکا به ایران نسبت به نقص قطعنامه 2231 با اشاره به اینکه «موشکهای ایران اهداف دفاعی دارند»، عنوان کرد: ما نسبت به دیگران در منطقهمان از موشکهای کمتری استفاده میکنیم؛ به همین خاطر نیز از ابتدا اعلام کردهایم که موشکهایمان قابل مذاکره نیستند.
وی با اشاره به نقض برجام توسط دولت ترامپ افزود: آمریکا با خروج از برجام، به طور کامل قطعنامه 2231 شورای امنیت را نقض کرده است؛ پس حق ندارد از این قطعنامه صحبت کند. آمریکا تلاش کرده برجام را از میان ببرد اما این توافق همچنان پابرجا است. وی همچنین افزود: این قطعنامه (2231) ایران را از آزمایش موشک بازنمیدارد. قطعنامه تنها از موشکهایی یاد میکند که توانایی حمل کلاهکهای هستهای را داشته باشند. برجام و قطعنامه 2231 تایید میکنند که ایران به دنبال سلاحهای هستهای نیست؛ بنابراین ما هیچگونه کلاهک هستهای در اختیار نداریم که بخواهیم برایشان موشک بسازیم. این بدین معناست که موشکهایی که ما در حال آزمایششان هستیم، هیچ دخلی به قعطنامه 2231 شورای امنیت ندارند.
بنای تاریخی گوهرتاج املش در آتش سوخت
بنای تاریخی گوهرتاج املش در آتش سوخت
هنوز علت آتش سوزی این بنای تاریخی که نیمه شب چهارشنبه رخ داده است، مشخص نیست
بنای تاریخی گوهرتاج در شهرستان املش در حالی در آتش سوخت و به صورت کامل تخریب شد که میراث فرهنگی و شهرداری به ان کوچکترین توجهی نداشتند.
یک سال پیش بود که این خبر در رسانهها منتشر شد که خانه گوهر تاج خانم از بناهای تاریخی مربوط به دوره پهلوی که قدمت آن به سال ۱۳۱۰ برمیگردد و در شهریور ۱۳۸۲ به شماره ۹۹۲۹ به عنوان آثار ملی به ثبت رسیده در حال حاضر با وجود قرار گرفتن در مرکز شهر املش به حال خود رها شده است.
حال خبر میرسد که این خانه در آتش نابود شده است. مسئول واحد آتش نشانی و خدمات ایمنی شهرداری املش در این باره گفت: بنای تاریخی گوهر تاج که در مرکز شهر املش قرار داشت در آتش سوخت و به صورت کامل تخریب شد. هنوز علت آتش سوزی این بنای تاریخی که نیمه شب چهارشنبه رخ داده است، مشخص نیست.قاری زاده ادامه داد: به محض اطلاع از آتش سوزی این بنا ۱۶ آتش نشان با ۸ خودروی اطفای حریق از املش، رانکوه، رحیم آباد، شلمان، کومله، اطاقور و لنگرود به مدت ۴ ساعت تلاش و از گسترش آتش سوزی و سرایت آن به ساختمانهای جانبی جلوگیری کردند.آن طور که چمدان نوشته مسوول واحد آتش نشانی و خدمات ایمنی شهرداری املش با اشاره به اینکه این آتش سوزی هیچ خسارت جانی نداشته است، گفت: علت آتش سوزی و میزان خسارت در دست بررسی است.
این بنا در قسمت جلگهای در آستانه بافت قدیمی شهر املش و در ابتدای کوچه رهبری قرار دارد.
این ساختمان در مرکز محوطهای وسیع در دو طبقه و با پنجرههای چوبی و با مساحت ۵۴۰ متر مربع بنا شده است.دسترسی به این بنای تاریخی از دو قسمت شمالی و جنوبی امکان پذیر است. در قسمت شمالی محوطه، ساختمان دیگری مشتمل بر حمام، توالت، مطبخ، انباری و آتشدان و جود دارد و سقف آن سفال پوش اس .
این بنا در سال ۱۳۱۰ خورشیدی توسط استاد حاج احمد بنا و استاد حسین تهرانی ساخته شده است.
پیشتر رسانههای محلی در سال ۹۴ خبرداده بودند که قبلاً حیاط این بنای تاریخی قطعه بندی شده و آماده فروش بوده است.
بر اساس همین گزارشها در سال ۱۳۸۹ وکیل ورثه گوهر تاج، مجوزی را از سازمان میراث فرهنگی مبنی بر احداث بنا به مساحت ۱۶۷ متر مربع و به ارتفاع ۸/۵ متر در عرصه بنای تاریخی گوهر تاج خانم دریافت کرده تا مجوزی برای فروش به متقاضیان جهت ساخت باشد.
به هرکدام از خریداران جهت پیشبرد کارشان رونوشت این مجوز داده میشود.
در سا ل۹۲ با خرید بخشی از زمین مذکور جهت ساخت واحد تجاری مجدداً از میراث فرهنگی استعلام میشود و این بار نیز استعلام سال ۸۹ دوباره تأیید میشود و شهرداری با استناد به آن مجوز ساخت صادر میکند. ظاهراً با ممانعت میراث فرهنگی املش مواجه شده و کار به محاکم قضایی کشیده می شود و به استناد مجوز صادره از میراث، کار به جایی نمیرسد.
در این مدت دوباره از طرف میراث فرهنگی برای خانم مالک در جبهه غربی بنای مجوز ساخت واحد مسکونی صادر میشود که نامبرده نیز با تخریب بخشی از دروازه و مطبخ اقدام به ساخت میکند. در سال ۱۳۹۲ با درخواست همین افراد برای کسب مجوز ساخت، این بار میراث فرهنگی مخالفت میکند.در آن زمان دغدغهثمندان میراث فرهنگی املش این پرسش را مطرح میکردند که اگر میراث فرهنگی متولی امور تاریخی شهر است و به لحاظ قوانین بافتهای تاریخی (ممنوع بودن هرگونه ساخت و ساز در بافتها) پس چگونه مجوز ساخت و ساز در محوطه بناهای تاریخی صادر می شود.اگر شهرداری، متولی امور شهر است، چرا بدون توجه به آثار ارزشمند تاریخی، پروانه ساخت داده می شود! در همان ایام اعلام شد که سازمان میراث فرهنگی درصدد خرید منزل گوهر تاج خانم و تبدیل آن به موزه است.
راه دشوار قیمت بنزین
میانگین تولید بنزین در حدود ۸۸ میلیون لیتر در روز است. با سرعت ۱۰ درصدی افزایش مصرف بنزین، حتی با اتمام فاز سوم پالایشگاه ستاره خلیج فارس، تولید داخل جوابگوی مصرف نخواهد بود
سیاستگذاری درباره بنزین در ایران همواره موضوعی پرچالش بوده و تبدیل شدن بنزین به کالایی شاخص در نگاه ایرانیان سبب شده قیمتگذاری آن، ابعاد اقتصادی، سیاسی و اجتماعی گستردهای پیدا کند. علاوه بر این، عرضه بنزین توسط دولت، به صورت تنها عرضهکننده این محصول در کل کشور با وجود واگذاری ظاهری بخش عمده سهام پالایشگاهها به بخش غیردولتی و تأکید قانونگذار در قوانین بودجه مبنی بر آزاد کردن عرضه بنزین، سبب شده سازوکار بازار در تعیین قیمت این محصول، فاقد توجیه باشد و عرضهکننده انحصاری بنزین رأساً به تعیین قیمت اقدام کند.
در مواجهه با وضعیت کنونی، رویکردهای متنوعی میتوان اتخاذ کرد. انتخاب رویکرد، متناسب با هدف سیاستگذار صورت میگیرد. بهعنوان مثال، اگر هدف سیاستگذار صرفاً حل مسئله قاچاق است، رویکرد احیای کارت سوخت بهترین است. اگر هدف کاهش مصرف سوخت است، سهمیهبندی به همراه روشهای غیرقیمتی کاهش تقاضا بهترین گزینه است. اگر هدف توزیع بالسویه یارانه پنهان است، بهترین رویکرد توزیع برابر بنزین بین همه مردم است. اگر هدف تأمین منابع مالی است سناریوهای افزایش قیمت، انتخاب درستی است.
از سال ۱۳۵۸
تا آغاز برنامه سوم ۱۳۷۹
در دوران پس از پیروزی انقلاب اسلامی تا شروع برنامه سوم توسعه؛ دولت بهمنظور تأمین نیازهای داخل کشور به فراوردههای نفتی، روزانه قسمتی از نفت تولیدی را بهطور تقریباً رایگان در اختیار پالایشگاههای داخلی قرار میداد تا فراوردههای نفتی با قیمتی تقریباً برابر مجموع هزینههای پالایش، انتقال و توزیع به دست مصرفکننده برسد. همچنین شرکت ملی نفت ایران در قبال دریافت این حجم عظیم از نفت خام، متعهد بود که نیازهای داخلی به فراوردههای نفت را تأمین کند.
برنامه سوم توسعه
۱۳۷۹ تا ۱۳۸۳
از سال ۱۳۷۹ به بعد طبق قانون برنامه سوم توسعه همه درآمد حاصل از صادرات فراوردههای نفتی، گاز، مایعات و میعانات گازی در اختیار شرکت ملی نفت قرار میگرفت تا صرف هزینههای این شرکت و اجرای طرحهای سرمایهای مصوب مجلس و واردات فراوردههای مورد نیاز کشور شود. بنابراین در دوران برنامه سوم، شرکت ملی نفت ایران، نفت خام رایگان برای مصارف داخلی، درآمد حاصل از فروش فراوردهها در داخل و درآمد ناشی از صادرات فراوردهها، گاز طبیعی، مایعات و میعانات گازی را در اختیار داشت و در مقابل، به تأمین نیازهای داخلی به فرآورده و حفظ و توسعه سطح فعلی تولید نفت خام و اجرای برنامه تولید صیانتی از مخازن نفت متعهد شده بود.
برنامه چهارم توسعه
۱۳۸۴ – ۱۳۸۸
با افزایش قیمت جهانی نفت و به تبع آن افزایش قیمت بنزین و نفت گاز و افزایش تقاضای داخلی، منابع الزام برای واردات بنزین بهتدریج افزایش یافت. به طوری که در سال ۱۳۸۶، در مجموع حدود ۶/۴ میلیارد دلار از منابع کشور صرف واردات بنزین و نفت گاز شد. اتکای تأمین نیاز داخلی فرآورده ها به تولید داخل نیز به کمتر از ۶۱ درصد در سال 1385 رسید. بهعلاوه، روزانه در حدود ۱/۶ میلیون بشکه نفت خام بهطور رایگان در اختیار شرکت ملی پالایش و پخش قرار میگرفت. مصرف روزانه این مقدار نفت خام به معنای کاهش قدرت صادرات و درآمدهای ارزی کشور به ارزش ۱/۶ میلیون بشکه در روز بود. این وضعیت مدیران کشور را به فکر پیدا کردن راهحلی برای مسئله انداخت؛ عدهای چاره کار را در افزایش قیمت فراوردهها یافتند و این مسئله سبب شد که در لایحه برنامه چهارم توسعه، دولت وقت، پیشنهاد آزادسازی قیمتهای فراوردهها براساس قیمت عمدهفروشی خلیج فارس را در قانون برنامه چهارم توسعه با توجه به شرایط اقتصاد کشور ارائه دهد.
واردات اجتنابناپذیر
طبق اطلاعات منتشر شده توسط شرکت ملی پالایش و پخش ایران، مصرف میانگین بنزین در شش ماه اول سال ۱۳۹۷ حدود ۸۸ میلیون لیتر در روز است. هر چند با اتمام فاز یک و دو پالایشگاه ستاره خلیج فارس، میانگین تولید ششماهه ۱۳۹۷ در حدود ۸۸ میلیون لیتر در روز است. با سرعت ۱۰ درصدی افزایش مصرف بنزین، حتی با اتمام فاز سوم پالایشگاه ستاره خلیج فارس، تولید داخل جوابگوی مصرف نخواهد بود و سرعت افزایش مصرف قطعاً بیشتر از سرعت احداث پالایشگاه خواهد بود. به طوری که، بهراحتی پیشبینی میشود در دو سال آینده مصرف بنزین بیش از۱۲۰ میلیون لیتر در روز و ظرفیت تولید داخل حدود ۱۰۵ میلیون لیتر در روز خواهد بود. در صورت ادامه روند فعلی در سال ۱۴۰۸مصرف بنزین به ۲۵۰میلیون لیتر در روز خواهد رسید.
برای افزایش قیمت حاملهای انرژی بهصورت عام و بنزین به صورت خاص در شرایط کنونی برای اینکه اجماع عمومی در سطوح مختلف جامعه اعم از مردم، کارگزاران، فعالان اقتصادی و… بهوجود بیاید، ضروری است مدلی را طراحی و بهکار گرفت که در آن مدل تصریح شود هدف اصلی از این سیاست درخصوص افزایش قیمت بنزین در کشور چیست. بنابراین در اولین گام باید روشن شود که آیا هدف از افزایش قیمت بنزین برقراری تراز بودجه است؟ آیا هدف کاهش مصرف این فراورده در کشور است؟ آیا هدف کاهش واردات است؟ آیا هدف تأمین منابع مورد نیاز برای ایجاد اشتغال است؟ آیا هدف کاهش آلودگی در کشور است؟ آیا هدف از افزایش قیمت بنزین این است که عدالت در مصرف این فراورده در کشور بهوجود آید؟ آیا هدف از افزایش قیمت بنزین تأمین منابع مورد نیاز برای تأمین منابع مربوط به توزیع نقدی یارانهها در کشور است؟ یا اینکه هدف فوری کشور کاهش قاچاق است؟ با تعییین هدف ابزار بهینه مشخص خواهد شد. پاسخ به هر کدام از این سوالات و یافتن راهکار برای آنها اصولا باید در قالب مجموعهای از سیاستها تنظیم و پیگیری شوند. بنابراین برای اینکه بتوان این مجموعه سیاستها را تنظیم کرد تا هر کدام از این اهداف محقق شود، باید متغیرهای اثرگذار بر آن اهداف تبیین و سپس برای آنها برنامهریزی صورت گیرد.
راه دشوار قیمت بنزین
میانگین تولید بنزین در حدود ۸۸ میلیون لیتر در روز است. با سرعت ۱۰ درصدی افزایش مصرف بنزین، حتی با اتمام فاز سوم پالایشگاه ستاره خلیج فارس، تولید داخل جوابگوی مصرف نخواهد بود
سیاستگذاری درباره بنزین در ایران همواره موضوعی پرچالش بوده و تبدیل شدن بنزین به کالایی شاخص در نگاه ایرانیان سبب شده قیمتگذاری آن، ابعاد اقتصادی، سیاسی و اجتماعی گستردهای پیدا کند. علاوه بر این، عرضه بنزین توسط دولت، به صورت تنها عرضهکننده این محصول در کل کشور با وجود واگذاری ظاهری بخش عمده سهام پالایشگاهها به بخش غیردولتی و تأکید قانونگذار در قوانین بودجه مبنی بر آزاد کردن عرضه بنزین، سبب شده سازوکار بازار در تعیین قیمت این محصول، فاقد توجیه باشد و عرضهکننده انحصاری بنزین رأساً به تعیین قیمت اقدام کند.
در مواجهه با وضعیت کنونی، رویکردهای متنوعی میتوان اتخاذ کرد. انتخاب رویکرد، متناسب با هدف سیاستگذار صورت میگیرد. بهعنوان مثال، اگر هدف سیاستگذار صرفاً حل مسئله قاچاق است، رویکرد احیای کارت سوخت بهترین است. اگر هدف کاهش مصرف سوخت است، سهمیهبندی به همراه روشهای غیرقیمتی کاهش تقاضا بهترین گزینه است. اگر هدف توزیع بالسویه یارانه پنهان است، بهترین رویکرد توزیع برابر بنزین بین همه مردم است. اگر هدف تأمین منابع مالی است سناریوهای افزایش قیمت، انتخاب درستی است.
از سال ۱۳۵۸
تا آغاز برنامه سوم ۱۳۷۹
در دوران پس از پیروزی انقلاب اسلامی تا شروع برنامه سوم توسعه؛ دولت بهمنظور تأمین نیازهای داخل کشور به فراوردههای نفتی، روزانه قسمتی از نفت تولیدی را بهطور تقریباً رایگان در اختیار پالایشگاههای داخلی قرار میداد تا فراوردههای نفتی با قیمتی تقریباً برابر مجموع هزینههای پالایش، انتقال و توزیع به دست مصرفکننده برسد. همچنین شرکت ملی نفت ایران در قبال دریافت این حجم عظیم از نفت خام، متعهد بود که نیازهای داخلی به فراوردههای نفت را تأمین کند.
برنامه سوم توسعه
۱۳۷۹ تا ۱۳۸۳
از سال ۱۳۷۹ به بعد طبق قانون برنامه سوم توسعه همه درآمد حاصل از صادرات فراوردههای نفتی، گاز، مایعات و میعانات گازی در اختیار شرکت ملی نفت قرار میگرفت تا صرف هزینههای این شرکت و اجرای طرحهای سرمایهای مصوب مجلس و واردات فراوردههای مورد نیاز کشور شود. بنابراین در دوران برنامه سوم، شرکت ملی نفت ایران، نفت خام رایگان برای مصارف داخلی، درآمد حاصل از فروش فراوردهها در داخل و درآمد ناشی از صادرات فراوردهها، گاز طبیعی، مایعات و میعانات گازی را در اختیار داشت و در مقابل، به تأمین نیازهای داخلی به فرآورده و حفظ و توسعه سطح فعلی تولید نفت خام و اجرای برنامه تولید صیانتی از مخازن نفت متعهد شده بود.
برنامه چهارم توسعه
۱۳۸۴ – ۱۳۸۸
با افزایش قیمت جهانی نفت و به تبع آن افزایش قیمت بنزین و نفت گاز و افزایش تقاضای داخلی، منابع الزام برای واردات بنزین بهتدریج افزایش یافت. به طوری که در سال ۱۳۸۶، در مجموع حدود ۶/۴ میلیارد دلار از منابع کشور صرف واردات بنزین و نفت گاز شد. اتکای تأمین نیاز داخلی فرآورده ها به تولید داخل نیز به کمتر از ۶۱ درصد در سال 1385 رسید. بهعلاوه، روزانه در حدود ۱/۶ میلیون بشکه نفت خام بهطور رایگان در اختیار شرکت ملی پالایش و پخش قرار میگرفت. مصرف روزانه این مقدار نفت خام به معنای کاهش قدرت صادرات و درآمدهای ارزی کشور به ارزش ۱/۶ میلیون بشکه در روز بود. این وضعیت مدیران کشور را به فکر پیدا کردن راهحلی برای مسئله انداخت؛ عدهای چاره کار را در افزایش قیمت فراوردهها یافتند و این مسئله سبب شد که در لایحه برنامه چهارم توسعه، دولت وقت، پیشنهاد آزادسازی قیمتهای فراوردهها براساس قیمت عمدهفروشی خلیج فارس را در قانون برنامه چهارم توسعه با توجه به شرایط اقتصاد کشور ارائه دهد.
واردات اجتنابناپذیر
طبق اطلاعات منتشر شده توسط شرکت ملی پالایش و پخش ایران، مصرف میانگین بنزین در شش ماه اول سال ۱۳۹۷ حدود ۸۸ میلیون لیتر در روز است. هر چند با اتمام فاز یک و دو پالایشگاه ستاره خلیج فارس، میانگین تولید ششماهه ۱۳۹۷ در حدود ۸۸ میلیون لیتر در روز است. با سرعت ۱۰ درصدی افزایش مصرف بنزین، حتی با اتمام فاز سوم پالایشگاه ستاره خلیج فارس، تولید داخل جوابگوی مصرف نخواهد بود و سرعت افزایش مصرف قطعاً بیشتر از سرعت احداث پالایشگاه خواهد بود. به طوری که، بهراحتی پیشبینی میشود در دو سال آینده مصرف بنزین بیش از۱۲۰ میلیون لیتر در روز و ظرفیت تولید داخل حدود ۱۰۵ میلیون لیتر در روز خواهد بود. در صورت ادامه روند فعلی در سال ۱۴۰۸مصرف بنزین به ۲۵۰میلیون لیتر در روز خواهد رسید.
برای افزایش قیمت حاملهای انرژی بهصورت عام و بنزین به صورت خاص در شرایط کنونی برای اینکه اجماع عمومی در سطوح مختلف جامعه اعم از مردم، کارگزاران، فعالان اقتصادی و… بهوجود بیاید، ضروری است مدلی را طراحی و بهکار گرفت که در آن مدل تصریح شود هدف اصلی از این سیاست درخصوص افزایش قیمت بنزین در کشور چیست. بنابراین در اولین گام باید روشن شود که آیا هدف از افزایش قیمت بنزین برقراری تراز بودجه است؟ آیا هدف کاهش مصرف این فراورده در کشور است؟ آیا هدف کاهش واردات است؟ آیا هدف تأمین منابع مورد نیاز برای ایجاد اشتغال است؟ آیا هدف کاهش آلودگی در کشور است؟ آیا هدف از افزایش قیمت بنزین این است که عدالت در مصرف این فراورده در کشور بهوجود آید؟ آیا هدف از افزایش قیمت بنزین تأمین منابع مورد نیاز برای تأمین منابع مربوط به توزیع نقدی یارانهها در کشور است؟ یا اینکه هدف فوری کشور کاهش قاچاق است؟ با تعییین هدف ابزار بهینه مشخص خواهد شد. پاسخ به هر کدام از این سوالات و یافتن راهکار برای آنها اصولا باید در قالب مجموعهای از سیاستها تنظیم و پیگیری شوند. بنابراین برای اینکه بتوان این مجموعه سیاستها را تنظیم کرد تا هر کدام از این اهداف محقق شود، باید متغیرهای اثرگذار بر آن اهداف تبیین و سپس برای آنها برنامهریزی صورت گیرد.
بنای تاریخی گوهرتاج املش در آتش سوخت
بنای تاریخی گوهرتاج املش در آتش سوخت
هنوز علت آتش سوزی این بنای تاریخی که نیمه شب چهارشنبه رخ داده است، مشخص نیست
بنای تاریخی گوهرتاج در شهرستان املش در حالی در آتش سوخت و به صورت کامل تخریب شد که میراث فرهنگی و شهرداری به ان کوچکترین توجهی نداشتند.
یک سال پیش بود که این خبر در رسانهها منتشر شد که خانه گوهر تاج خانم از بناهای تاریخی مربوط به دوره پهلوی که قدمت آن به سال ۱۳۱۰ برمیگردد و در شهریور ۱۳۸۲ به شماره ۹۹۲۹ به عنوان آثار ملی به ثبت رسیده در حال حاضر با وجود قرار گرفتن در مرکز شهر املش به حال خود رها شده است.
حال خبر میرسد که این خانه در آتش نابود شده است. مسئول واحد آتش نشانی و خدمات ایمنی شهرداری املش در این باره گفت: بنای تاریخی گوهر تاج که در مرکز شهر املش قرار داشت در آتش سوخت و به صورت کامل تخریب شد. هنوز علت آتش سوزی این بنای تاریخی که نیمه شب چهارشنبه رخ داده است، مشخص نیست.قاری زاده ادامه داد: به محض اطلاع از آتش سوزی این بنا ۱۶ آتش نشان با ۸ خودروی اطفای حریق از املش، رانکوه، رحیم آباد، شلمان، کومله، اطاقور و لنگرود به مدت ۴ ساعت تلاش و از گسترش آتش سوزی و سرایت آن به ساختمانهای جانبی جلوگیری کردند.آن طور که چمدان نوشته مسوول واحد آتش نشانی و خدمات ایمنی شهرداری املش با اشاره به اینکه این آتش سوزی هیچ خسارت جانی نداشته است، گفت: علت آتش سوزی و میزان خسارت در دست بررسی است.
این بنا در قسمت جلگهای در آستانه بافت قدیمی شهر املش و در ابتدای کوچه رهبری قرار دارد.
این ساختمان در مرکز محوطهای وسیع در دو طبقه و با پنجرههای چوبی و با مساحت ۵۴۰ متر مربع بنا شده است.دسترسی به این بنای تاریخی از دو قسمت شمالی و جنوبی امکان پذیر است. در قسمت شمالی محوطه، ساختمان دیگری مشتمل بر حمام، توالت، مطبخ، انباری و آتشدان و جود دارد و سقف آن سفال پوش اس .
این بنا در سال ۱۳۱۰ خورشیدی توسط استاد حاج احمد بنا و استاد حسین تهرانی ساخته شده است.
پیشتر رسانههای محلی در سال ۹۴ خبرداده بودند که قبلاً حیاط این بنای تاریخی قطعه بندی شده و آماده فروش بوده است.
بر اساس همین گزارشها در سال ۱۳۸۹ وکیل ورثه گوهر تاج، مجوزی را از سازمان میراث فرهنگی مبنی بر احداث بنا به مساحت ۱۶۷ متر مربع و به ارتفاع ۸/۵ متر در عرصه بنای تاریخی گوهر تاج خانم دریافت کرده تا مجوزی برای فروش به متقاضیان جهت ساخت باشد.
به هرکدام از خریداران جهت پیشبرد کارشان رونوشت این مجوز داده میشود.
در سا ل۹۲ با خرید بخشی از زمین مذکور جهت ساخت واحد تجاری مجدداً از میراث فرهنگی استعلام میشود و این بار نیز استعلام سال ۸۹ دوباره تأیید میشود و شهرداری با استناد به آن مجوز ساخت صادر میکند. ظاهراً با ممانعت میراث فرهنگی املش مواجه شده و کار به محاکم قضایی کشیده می شود و به استناد مجوز صادره از میراث، کار به جایی نمیرسد.
در این مدت دوباره از طرف میراث فرهنگی برای خانم مالک در جبهه غربی بنای مجوز ساخت واحد مسکونی صادر میشود که نامبرده نیز با تخریب بخشی از دروازه و مطبخ اقدام به ساخت میکند. در سال ۱۳۹۲ با درخواست همین افراد برای کسب مجوز ساخت، این بار میراث فرهنگی مخالفت میکند.در آن زمان دغدغهثمندان میراث فرهنگی املش این پرسش را مطرح میکردند که اگر میراث فرهنگی متولی امور تاریخی شهر است و به لحاظ قوانین بافتهای تاریخی (ممنوع بودن هرگونه ساخت و ساز در بافتها) پس چگونه مجوز ساخت و ساز در محوطه بناهای تاریخی صادر می شود.اگر شهرداری، متولی امور شهر است، چرا بدون توجه به آثار ارزشمند تاریخی، پروانه ساخت داده می شود! در همان ایام اعلام شد که سازمان میراث فرهنگی درصدد خرید منزل گوهر تاج خانم و تبدیل آن به موزه است.
لطفاً به آسمان چشم ندوزید!
یاسر سیستانی نژاد
طنزیماتچی
رییس جمهور گفت:«در شمال و جنوب کشور آب داریم. چرا چشم به آسمان دوخته ایم؟»
دهانه تغار تحلیل گر از دو طرف باز شد. باز شد. باز شد. باز شد. تغارناز پرید و دو طرف دهانه اش را گرفت.
-اِ وا خدا مرگم بده! ایها الناس بیایین!
تحلیل جون سندرم دهانه گرفت. کمک! کمک!
دهانه تغار؛ همچنان در حال باز شدن بود. باز شد. باز شد. باز شد. تا جایی که دیگر در دست های تغارناز جا نمی شد.
-کمک! کمک!
مخاطب خاص؛ به آسمان چشم دوخته بود. با خودش شعر «ببار ای بارون ببار!» را می خواند. صدای تغارناز را شنید.
-کمک! کمک!
مخاطب خاص؛ دو طرف شالش را محکم به دست گرفت و به طرف تغارنیوز دوید.
-وای! چی شده تغارناز؟ اِ وا چرا دهانه تغاری بیش از حد مجاز باز شده؟ الآنه که از وسط نصف بشه.
-والا چی بگم مخاطی! وقتی من اومدم تحلیل جون داشت یه ویدئو نگاه می کرد. فکر کنم صدای رییس جمهور بود. یه دفعه دهان تحلیل جون باز شد و… بیا دستاتو بذار دو طرف دهانه تحلیل جون، فشار بدیم شاید به هم بیاد.
مخاطب خاص؛ دست هایش را دو طرف دهانه تغار گذاشت.
-یک… دو… سه… فشار بده تغارناز! فشار! یه بار دیگه…
دهانه تغار به سختی به هم آمد. اما دوباره نعره ای زد و دهانه اش باز شد. تغارناز و مخاطب خاص
دوباره تلاش کردند تا دهانه تغار را به هم بیاورند.
-یک… دو… سه…
دهانه تغار به هم آمد. دوباره در حال باز شدن بود که مخاطب خاص کمربند مانتویش را باز کرد و دور دهانه تغار انداخت و محکم بست. کشک از چشم های تغار سرازیر شد. مخاطب خاص؛ تغار را از روی میز برداشت و رو به روی تخته سفید تغارنیوز گذاشت. ماژیکی به دستش داد.
-تغاری! نمیخواد حرف بزنی! بنویس… بنویس چی شد که به این روز افتادی.
تغار؛ ماژیک را برداشت و نوشت:«رییس جمهور گفته که در شمال و جنوب کشور آب داریم. چرا چشم به آسمان دوخته ایم؟»
-اِ وا تغاری! جناب رییس جمهور از کجا می دونست که من چشم به آسمان دوختم. به نظرم ایشون حواسشون به همه مردم هست.
تغارناز؛ دستی به دهانه تغار کشید. کشک از گوشه چشمش پاک کرد.
-بیچاره تحلیل جون! چند روزی همین جوری تحمل کن. خوب میشی!
مخاطب خاص؛ دوباره نوشته های روی تخته سفید را خواند.
-خُب راست میگه رییس جمهور محبوب! چرا من هی روسریمو سفت ببندم و به امید چند تا قطره بارون به آسمون چشم بدوزم؟ خُب آب دریای مازندران و عمان رو منتقل کنین مشکل حل میشه. ارتباط موهای من با ابرها هم از بین میره… اون وقت ابرا برای نباریدن، موهای منو بهانه نمی کنن.
مخاطب خاص؛ انگشت های اشاره اش را توی قلاب کمربند مانتویش فرو کرد. لی لی کنان از در بیرون رفت. با خودش حرف می زد:
-حالا اگر لودرهایی که می خوان کانال آب حفر کنن با موهای من لج کنن چی؟ اگه آب دریا به خاطر من افقی حرکت نکنه چی؟
دستش را به درخت گلابی تکیه داد و به آسمان چشم دوخت.
—
تاراج خاک کشور
مدیر کل دفتر آب و خاک: خاک کشورمان برای ساخت جزایر مصنوعی عربی قاچاق میشود
مدیر کل دفتر آب و خاک محیط زیست به موضوع ادامه دار قاچاق خاک و خسارات آن اشاره کرده اما یکی از فعالین محیط زیست معتقد است اهمیت توجه به فرسایش خاک به مراتب بیشتر است، چرا که میتوان از این طریق، میزان خسارت وارد آمده به خاک کشور را کمتر کرد.دلاور نجفی فعال محیط زیست در گفتوگو با پیام ما میگوید: «فرسایش خاک در کشورمان بالا است و به دلایلی همچون کشاورزی غلط، شخم زدن خاک در جهت شیب خاک کشور نابود شده و همراه با روان آبها شسته شده و به پایین دست خود میرود. اهمیت توجه به مساله فرسایش خاک و جلوگیری از آن کمتر از توجه به قاچاق خاک نیست و چه بسا با جلوگیری از فرسایش خاک میزان خسارتهای وارده کمتر شود.
اما در کنار همه این مسائل باید گفت که خاک کشورمان از غنای بالایی برخوردار است. این خاک در اغلب مناطق کشور مخصوصا در محدوده زاگرس کیفیت بسیار خوبی دارد و همین مسئله سبب شده این خاک به کشورهای حاشیه خلیج فارس قاچاق شود که لازم است با این موضوع به شدت مقابله شود.
خاک کشورمان به کشورهایی قاچاق میشود که این کیفیت در همان جا هم وجود ندارد. هماکنون فروش خاک در کشورمان هیچ مجوزی ندارد و لازم است با آن برخورد جدی شود. این خاک عمدتا از راه دریا به کشورهای حاشیه خلیج فارس برده میشود.»
خاک ایران همچنان قاچاق میشود
طی سالهای گذشته «قاچاق خاک» یکی از موضوعات چالشبرانگیز بوده است. علی مریدی مدیر کل دفتر آب و خاک سازمان حفاظت محیط زیست اعلام کرده: قاچاق خاکهای ایران از دهه ۸۰ شروع شده و همچنان ادامهدار است. او در پاسخ به این پرسش که آیا از ایران خاک قاچاق میشود؟ گفته: قاچاق خاک مراتع و مزارع را داریم اما در مورد قاچاق خاکهای معدنی من گزارشی دریافت نکردهام.قاچاق خاکهای مراتع و مزارع بیشتر از استانهای جنوبی از جمله استان فارس صورت میگیرد.
مقصد؛ کشورهای حاشیه خلیج فارس
مریدی معتقد است: مقصد این خاکهای قاچاقشده کشورهای حاشیه خلیج فارس بهویژه امارات و قطر است که در امارات برای ساخت جزایر مصنوعی و در قطر برای خشک کردن دریا استفاده میشود. قاچاق خاک از ابتدای دهه ۸۰ شروع شد و هنوز ادامه دارد البته در سالهای اخیر به دلیل کم شدن تقاضا و افزایش حساسیتها، قاچاق خاک تا حدی کنترل شده است.
مدیر کل دفتر آب و خاک سازمان حفاظت محیط زیست در ادامه با اشاره به ارزش بالای خاکهای معدنی کشور گفته: خاکهای معدنی هم که برای تولید فولاد، آهن و مس استفاده میشود و ارزش اقتصادی بالایی دارد، در قالب صادرات و از مبادی رسمی از کشور خارج میشوند که با توجه به ارزش بالای این نوع خاک، صادرات آن هم به محیط زیست و هم به اقتصاد کشور ضربه میزند. اعتقاد من این است که باید خاک معدنی را که ارزش اقتصادی بالایی دارد در کشور به فولاد و مس تبدیل کنیم و محصول و کالای تولیدشده را از کشور صادر کنیم تا ارزشافزوده و فرصتهای اشتغال آن برای کشور خودمان باشد و به عبارت ساده از خامفروشی خودداری کنیم.
آنطور که ایسنا مینویسد دو سال پیش هم معصومه ابتکار – رئیس وقت سازمان حفاظت محیط زیست- با اشاره به برداشت بیرویه و حتی قاچاق خاک جزیره هرمز خواستار برخورد نهادهای نظارتی با موضوع قاچاق خاک شده و به ایسنا گفته بود: قاچاق خاک هرمز که امری غیرقانونی است، موجب مشکلات زیست محیطی می شود.
مسعود منصور- معاون حفاظت و امور اراضی سازمانجنگلها، مراتع و آبخیزداری – نیز در همان سال ۹۵، ضمن تایید خبر قاچاق خاک از کشور، با اشاره به اینکه قانونگذار صدور هر گونه خاک کشاورزی، مرتعی و نباتی را به خارج از کشور ممنوع کرده است، در گفتوگو با ایسنا اعلام کرد که دستگاههای متولی خاک باید به سرعت دور هم بنشینند و با قاچاق خاک از کشور مقابله کنند. صادر کردن خاک حاصلخیز کشور با هیچ منطقی مجاز شمرده نمیشود. خواهش میکنم همه دستگاهها حساسیتهای لازم را داشته باشند.
در گذشته تعدادی از نمایندگان مجلس هم نسبت به قاچاق خاک حساسیت نشان داده و اعلام کرده بودند که خاک ایران در پوشش سیمان، قاچاق میشود.
چرا خاک ایران قابل اهمیت است؟
در حالی که کارشناسان میگویند ۶۰۰ سال زمان نیاز است تا یک سانتیمتر خاک تولید شود و ایران به عنوان پرچمدار حاصلخیزی در خاورمیانه محسوب میشود، گزارشهایی وجود دارد که از قاچاق خاک ایران به کشورهای عربی پرده برمیدارد. خاکی که یا به صورت کیسهای و غیررسمی از مرزها خارج میشود یا به صورت گلدانی و کاملاً رسمی از درگاههای خروجی به دست گلخانهداران عرب امارات و کشورهای حاشیه خلیج فارس میرسد.خاک به عنوان یکی از منابع ارزشمند محسوب میشود که متأسفانه در کشور ایران نیز طی سالهای اخیر در ردیف بیتوجهی همچون هوا و آب قرار گرفته است. به گزارش اقتصادآنلاین ، بازار خاک از پرسودترین بازارهای دنیا است که برخی ارزش آن را بیش از هر کالای اقتصادی میدانند. جنس خاک کشورهای عربی به ویژه کشورهای حاشیه خلیج فارس ماسهای و آهکی است که امکان رویش هیچ گیاه و حتی فضای سبز در آن وجود ندارد. آنها همواره به دنبال راهی برای ایجاد فضای سبز و تولید محصولات کشاورزی هستند و به این دلیل خواهان و خریدار خاک از سایر کشورها به ویژه ایران که دارای خاک بسیار غنی از نظر مواد آلی و حاصلخیز برای کشت و زرع است، هستند.
بین خاکهایی که در ایران وجود دارد، خاک استانهای آذربایجان، خراسان، مازندران و برخی از شهرهای جنوبی حاصلخیز است که برای آنها میلیونها دلار سود اقتصادی در پی دارد. به همین دلیل پدیده قاچاق خاک از ایران به این کشورها طی چند سال اخیر رونق یافته است.
طبق نظر کارشناسان 600 سال زمان نیازاست تا یک سانتی متر خاک تولید شود و در حال حاضر خاکی که میلیونها سال تولید و حاصلخیزی آن زمان میبرد، در غفلت و نبود مدیریت مسئولان به یغما میرود.
محمولههای خاک ایران صرف چه چیزی میشود؟
محمولههای خاک ارسالی از ایران برای ساخت جزایر مصنوعی و تفریحی در دبی و کشورهای حاشیه خلیج فارس مورد استفاده قرار گرفته است. هشدارهای محیطزیستی خبر از فرسایش هفت برابری خاک در ایران نسبت به میانگین جهانی میدهند و هنوز هم این آمار تلخ و جریان به خطر افتادن آینده محیطزیست و تأمین مواد غذایی در ایران نتوانسته مسئولان را برای برخورد قاطع با قاچاقچیان مجاب کند.
فاتحه محیط زیست در کلام روحانی
فاتحه محیط زیست در کلام روحانی
سرمقاله
روحالله خدیشی
«دولت یازدهم مساله محیط زیست را در راس مسائل می داند؛ یک زمانی مساله محیط زیست، مسألهای تشریفاتی بود و هنوز خیلیها به این باور نرسیده بودند که محیط زیست عاملی موثر در زندگی بشر است و بی توجهی به آن مشکل آفرین خواهد بود.» این سطر بخشی از صحبتهای روحانی بود. البته قبل از انتخابات. او از دولتی با اندیشههای محیط زیستی خبر میداد. اما حالا ورق برگشته است. رییس جمهور که رییس شورایعالی محیط زیست هم هست در آخرین جلسه هیات دولت همه دنبالکنندگان محیط زیست را شگفتزده کرد. وی پیشتر هم نشانههایی از آنچه در کوزه خود دارد را رو کرده بود. برای نمونه در سال ۹۴ وعده انتقال آب به فلات مرکزی و یزد را داد. بعدا در سفر سال ۹۶ به کرمان آرزو کرده بود که به زودی شاهد انتقال آب عمان به سیرجان باشد. در آخرین مورد هم به هم استانیهای خودش در سمنان وعده داد و گفت:« مشکلات انتقال آب از شمال ایران به استان سمنان از نظر دولت حل شده است.»
در همه این موارد مرئوسان وی در وزارت نیرو و جهادکشاورزی یا سکوت کردند یا شبیه رییس سازمان محیط زیست در نشست هیات دولت، سرشان را به نشانه تایید حرفهای رییس خود تکان دادند.
روحانی مدعی شده که همه کشورهای حاشیه خزر و خلیجفارس از آب استفاده میکنند و ما بهخاطر وجود چند تا مقاله علمی خودمان را محروم کردهایم و تنها چشممان به آسمان است که از آسمان آب بیاید. رییس جمهور محیط زیستی گفت که این مقالات برای عدم توسعه ما نوشته شده است مگر خودشان گاز گلخانهای تولید نمیکنند؟
رییس دولت دوازدهم در حالی این حرفها را میزند که همزمان ۲۰۰ کشور جهان از جمله ایران در لهستان گرد هم آمدهاند تا در مورد تغییرات اقلیمی و انتشار گازهای گلخانهای گفتوگو کنند.
جالب است بدانید که هیات ایرانی شرکت کننده در کنفرانس همعقیده با کشورهایی هستند که بدنبال پایان زمانی برای استفاده از سوختهای فسیلی است. کشورهایی مانند روسیه، کویت و عربستان در سوی دیگر میگویند توسعه کشورشان در گرو استفاده از نفت و زغالسنگ است.
گویا سیاستهای ما در داخل و خارج با هم در تضاد نگرانکنندهای هستند. درست در روزی که روحانی همه نتایج علمی دانشمندان پیرامون انتقالآب یا گازهای گلخانهای را بیخود ارزیابی میکند، هیات ایرانی در کنفرانس بینالمللی با پایان استفاده از سوختهای فسیلی و رفتن به سمت محیطزیستی عاری از آلایندگی گام برمیدارد.
حرفهای روحانی در هیات دولت در مورد گازهای گلخانهای و محیط زیست چیزی از نظر ترامپ کم ندارد.آمریکا بعد از روی کار آمدن ترامپ از پیمان پاریس کنار کشیده و ترامپ علاقهاش به زغالسنگ را هیچگاه پنهان نکرده است. از قضا حالا اندیشههای وی در حوزه محیط زیست در کلام رییس جمهور ایران هم جاری شده است. روحانی با کنار گذاشتن نگاه مبتنی بر علم در محیط زیست میرود تا آینده ایران را با تهدیدی نگرانکنندهتر از وضعیت اقتصادی کنونی روبرو سازد.
خطر در بازگشت «ایران» به طبیعت
خطر در بازگشت «ایران» به طبیعت
در حالی برای پرونده یوزپلنگ ایرانی که «ایران» نامگذاری شده، حکم بازگشت به طبیعت صادر شده است که امید معماریان دامپزشک این یوزپلنگ به ایسنا میگوید که او دیگر قابلیت بازگشت به طبیعت را ندارد و اگر در طبیعت رهاسازی شود به زودی جان خود را از دست میدهد.
حال و روز محیط زیست و حیات وحش در کشور پا به پای هم در بد بودن رقابت دارد. هر روز خبری از یکی از این حوزهها منتشر میشود که حال کنشگران محیط زیست یا فعالان حقوق حیوانات را خراب میکند. در بیشتر موارد هم پای دولتیها درمیان است. چون این آنها هستند که چترشان را در همه بخشها آنچنان پهن کردهاند که بر سر سازمانهای غیردولتی یا فعالان مدنی و … سنگینی میکند.
موضوع یوزپلنگ ایرانی که «ایران» نامگذاری شده است روزهای گذشته در خبرگزاری مطرح شده بود. گویا تصمیمگیران حکم دادهاند که «ایران» نگون بخت باید به طبیعت برگردد. شاید مانند گورهخرهای چند ماه قبل خواب تازهای برای یوزپلنگ محافظت شده دیدهاند.
در حالی برای پرونده یوزپلنگ ایرانی که «ایران» نامگذاری شده، حکم بازگشت به طبیعت صادر شده است که امید معماریان دامپزشک این یوزپلنگ به ایسنا میگوید که او دیگر قابلیت بازگشت به طبیعت را ندارد و اگر در طبیعت رهاسازی شود به زودی جان خود را از دست میدهد.
زمستان سال گذشته اعضای یک باند خرید و فروش و قاچاق حیات وحش هنگام جابهجایی یک قلاده یوزپلنگ ایرانی در تهران دستگیر و تحویل مراجع قضایی داده شدند تا به تخلف آنها رسیدگی شود. دادگاه بدوی این متهمان که گفته میشود مهمترین پرونده تاریخ تخلفات محیط زیستی در حوزه شکار و صید بود هفته گذشته بدون حضور نماینده حقوقی محیط زیست تشکیل و برای آن حکم صادر شد.
بر اساس این حکم دادگاه بدوی سه نفر از متهمان این پرونده به پرداخت ۱۰ میلیون ریال و یک متهم دیگر به پرداخت ۲۰ میلیون ریال محکوم شدند، همچنین در حکم آورده شده است که یوزپلنگ قابلیت بازگشت به زیستگاه طبیعی خود را دارد. از این رو متخلفان از پرداخت ضرر و زیان وارده به محیط زیست ناشی از شکار یوزپلنگ به مبلغ یکصد میلیون تومان معاف میشوند.
این حکم در حالی صادر شده است که حداقل مجازات بر اساس ماده ۱۳ قانون شکار و صید ۶۰ میلیون ریال است و با توجه به نوع جرم میتواند تا ۸۵ میلیون ریال افزایش پیدا کند.
عدم حضور نماینده حقوقی محیط زیست در جلسه دادگاه سبب شده است که قوانین جدید شکار و صید به مراجع قضایی ارائه نشود و مجازات آنها حتی کمتر از مبلغ تعیین شده در قانون شکار و صید باشد.
یوزپلنگ زندهگیری شده که ایران نام دارد حدودا ۴ ماهه بوده که از طبیعت جدا شده و حدود ۸ ماهگی توسط ماموران محیط زیست کشف شده است و در حالی شنیده ها حاکی از آن است که براساس حکم دادگاه یوزپلنگ میتواند به طبیعت بازگردد که به گفته دکتر امید معماریان _دامپزشک «ایران» این یوزپلنگ دیگر قابلیت برگشت به طبیعت را ندارد چرا که این گونه از حیاتوحش تا دو سالگی فنهایی را برای زندگی در طبیعت از مادرشان میآموزند. سن ایران در حال حاضر یک سال و نیم است و تمام این مدت از طبیعت دور بوده.
معماریان در گفتگو با ایسنا تاکید میکند که این توله یوزپلنگ اگر در طبیعت رها شود خیلی زود جان خود را از دست میدهد.
حکم دادگاه بدوی در حالی با واکنش جمعی از فعالان محیط زیست مواجه شده که انتظار می رود اداره محیط زیست استان تهران به پرسشها و ادعاها درباره عملکرد خود در این پرونده از جمله اینکه چرا نماینده حقوقی اداره در دادگاه حضور نداشته و یا آیا به رای دادگاه اعتراض شده یا خیر پاسخگو بوده و شفاف سازی کند اما متاسفانه پیگیریهای مکرر خبرنگار ایسنا تا لحظه ارسال گزارش بی پاسخ ماند.
بر اساس برآوردها تنها حدود ۴۰ تا ۵۰ قلاده یوزپلنگ ایرانی در کشور باقی مانده است. با توجه به حساسیتهایی که روی این گونه وجود دارد انتظار میرود که اداره محیط زیست استان تهران نه تنها پاسخگوی افکار عمومی باشد بلکه برای بازدارندگی از انجام این تخلفات و حفظ اینگونه نادر در طبیعت ایران که برای حفاظت از آن هزینههای سنگین مادی و معنوی پرداخته شده است، ورود جدیتری به این پرونده در دادگاههای تجدیدنظر داشته باشد و با توجه به اینکه مهمترین پرونده تاریخ تخلفات محیط زیستی در حوزه شکار و صید است خواستار اشد مجازات یعنی سه سال حبس متخلفان یا پرداخت یک صد میلیون تومان جزای نقدی شوند.
سایه تخریب بر سر قبرستان سفیدچاه مازندران
سایه تخریب بر سر قبرستان سفیدچاه مازندران
در سال های اخیر حداقل 20 تا 25 درصد از سنگ قبرهای قدیمی از بین رفتهاند
قبرستان تاریخی روستای سفیدچاه در جنوب شرقی شهرستان بهشهر در شرق مازندران که براساس کاوش های باستان شناسی مهر قدمت هزار ساله بر پیشانی آن خورد، به دلیل نداشتن متولی رو به تخریب می رود. براساس گزارش خبرنگار ایرنا از ساکنان قدیمی روستای سفیدچاه در یک دهه اخیر دست یازی سارقان، نبود متولی مشخص برای نگهداری، بی توجهی به حفظ سنگ نگاشته های تاریخی، حفاری قبور جدید بدون رعایت همسان سازی سنگ قبرهای جدید با سنگ های قدیمی، این اثر تاریخی ماندگار در شرق مازندران را به سمت تخریب کشانده است.
ساکنان این منطقه مدعی اند که در سال های اخیر حداقل 20 تا 25 درصد از سنگ قبرهای قدیمی با حفاری برای قبور جدید و رعایت نشدن همسان سازی سنگ های جدید با سنگ های تاریخی ، از بین رفته است.
در حالی قبرستان تاریخی سفیدچاه به عنوان یک اثر ماندگار میراث ایران زمین در حال تخریب است که این اثر حدود 15 سال پیش در فهرست آثار ملی ایران به ثبت یونسکو رسید و حال تخریب این میراث فرهنگی می تواند آن را از فهرست ثبتی یونسکو نیز خارج کند.
قبرستان سفیدچاه در حدود 50 کیلومتری جنوب شرقی شهرستان بهشهر و 25 کیلومتری جنوب شهرستان گلوگاه در شرق مازندران واقع است. در کنار این قبرستان بارگاه ابراهیم(ع)، منصور(ع) و عبدالرحمن(ع) به عنوان سرشناس ترین قبور مذهبی در این گورستان قرار دارد که گفته می شود از نوادگان موسی ابن جعفر(ع) و فرزندان احمدبن موسی شاهچراغ (ع) فرزند برادر امام رضا ( ع) هستند.
بلاتکلیفی قبرستان سفید چاه
تولیت قبرستان تاریخی سفیدچاه می گوید: براساس طرح کاوش باستان شناسی که در دهه 80 از سوی میراث فرهنگی مازندران بر روی سنگ قبرهای قدیمی انجام شد، قدمت این قبرستان به حدود یک هزار سال قبل می رسد و به عنوان نخستین قبرستان مسلمانان ایران معروف شد.
اسحاق ابراهیمی به خبرنگار ایرنا گفت: شهرت این قبرستان در سال های اخیر با شدت گرفتن گستره فضای مجازی و شبکه های اجتماعی و ثبت یونسکو ، باعث شد که سالانه چندین هزار مسافر داخلی و حتی خارجی برای دیدن این اثر تاریخی به سفیدچاه سفر کنند.
وی کمبود فضا برای دفن مردگان جدید از یک سو، بی توجهی خانواده این متوفیان به ارزش تاریخی سنگ قبرهای قدیمی و ساماندهی نشدن قبور تاریخی را علت اصلی در معرض تخریب قرارگرفتن این اثر تاریخی می داند.
ابراهیمی می گوید: اگرچه میراث فرهنگی به دلیل ثبت این اثر خود را متولی این قبرستان تاریخی می داند ولی تاکنون هیچ اقدام اساسی برای نگهداری سنگ قبرهای تاریخی و حتی فنس کشی دور تا دور این قبرستان برای جلوگیری از دست یازی سارقان احتمالی انجام نداده است.
این عضو شورای اسلامی سفیدچاه خواهان تعیین تکلیف قبرستان تاریخی روستای سفیدچاه بهشهر از سوی متولیان به خصوص میراث فرهنگی شد.
بخشدار بخش یانه سر شهرستان بهشهر که قبرستان سفیدچاه نیز در حوزه این بخشداری قرار می گیرد از طرح ساماندهی این قبرستان تاریخی ایران با همکاری میراث فرهنگی، اوقاف و امورخیریه با نظارت بخشداری این بخش خبر داد.
عباسعلی حسنی گفت: با اجرای طرح ساماندهی قبرستان تاریخی سفیدچاه ، می توان از این اثر تاریخی مذهبی به عنوان یک پروژه گردشگری برای جذب مسافران داخلی و خارجی با هدف اشتغال زایی برای جوانان استفاده کرد.
وی برنامه ساماندهی قبور را با هدف حفظ سنگ قبرهای قدیمی، همسان سازی سنگ قبرهای جدید با سنگ های تاریخی بیان کرد.
حسنی افزود: اجرای این طرح نیاز به تدوین شیوه نامه جدید دارد به گونه ای که خانواده متوفیان جدیدی که به این قبرستان آورده می شود را ملزم به همسان سازی سنگ قبر متوفیان جدید با سنگ قبرهای قدیمی کند.
پشتپای رییس جمهور به علم
رییس جمهور با اشاره به طرحهای انتقال آب گفت:« در جنوب و شمال کشور آب داریم چرا چشم به آسمان دوختهایم
روحانی اخیرا بیان کرده که همه دنیا در حال نابود کردن محیط زیست است. پس چرا ما از مقالاتی دنباله روی کنیم که تنها هشدارهای محیطزیستیاش برای ما جهان سومیها است تا ما را از همه چیز منع کند.
حسن روحانی رییس جمهوری اخیرا در جلسه هیات دولت گفته است: «ایران مشکل آب ندارد تنها مشکل تلاش و برنامه ریزی دارد. در شمال و جنوب آب داریم. کشورهای حاشیه خلیج فارس و حاشیه دریای خزر از این آب استفاده میکنند. اما ما معطل مانده و استفاده نمیکنیم و تنها چشم به آسمان دوختهایم.کشورهای حاشیه خزر تماما آلودگی درست میکنند. در گیلان و گلستان به دلیل آلودگی لایه نفتی بر روی آب بسته شده است. اما ما از دریا به بهانه جزیی و واهی از دریا استفاده نمیکنیم.یک چیزهایی در دنیا در مقالات نوشته شده که برای عدم توسعه ما ساخته شده و برای خودشان نیست. ما هم متاسفانه پشت سر این مقالات رفتهایم و ملت خودمان را به دردسر انداختهایم.این بحثهای گازهای گلخانهای مگر آنها رعایت میکنند؟ پس چرا ما به خودمان میرسیم ملانقطهایم میشویم و میخواهیم خط به خط رعایت کنیم فک میکنیم اینها آیات قرآن است.»
در این جلسه که عیسی کلانتری رییس سازمان محیط زیست هم حضور داشته است با تکان دادن سر در حال تایید صحبتهای حسن روحانی را است که همین موضوع واکنش فعالان محیط زیست را در پی داشته است.
سارا اردو فعال محیط زیست د راین خصوص در گفتوگو با پیام ما میگوید: «آلودگی محیط زیست این نیست که ما تنها یک پسماند یا زباله به محیط وارد کنیم. بلکه معنی آلودگی محیط زیستی این است که در طبیعت یک بحرانی را ایجاد کنیم.ما باید به اولویت کشور خود نگاه کنیم و کاری به کشورهای دیگر نداشته باشیم. سوال اینجاست که اگر کسی راه اشتباهی رفت پس ما هم باید آن را ادامه دهیم. اکنون تنها 4 کشور مخالف کاهش گازهای گلخانهای هستند و بقیه کشورها موافق هستند. چرا ما کشورهای موافق را در این زمینه نمیبینیم؟
منظور آقای روحانی چیست، یعنی اگر کشور را آلوده نگه داریم به ضرر کشور و مردم است؟
آلودگیهایی که در نتیجه برداشت اقتصادی ایجاد میشود بحرانهایی را هم ایجاد میکند. مثل برداشتهای غیر مجاز آب که اکنون سبب ایجاد فرونشست در زمین شده است. یا کیفیت خاک که روز به روز در حال کاهش است. ما باید راه درست و منطقی که به نفع کشور است را در نظر بگیریم. ما باید رویکرد توسعه پایدار را در کشور اجرا کنیم.
براساس نقشه راه تا سال 2050، به دلیل افزایش دو درجهای دما اگر ایران اصول محیط زیستی را رعایت کند و گازهای گلخانهای را به وسیله انرژیهای تجدید پذیر کاهش دهد به نفع کشور خواهد بود در غیر اینصورت باعث ایجاد بحرانهایی در کشور میشود و باعث حفظ یکسری از مشاغل در کشور میشود.
این حرف برای کشوری همچون آمریکا است که بیشتر اقتصاد محور است و ده درصد از سرمایه کشورشان را برای انرژیهای تجدیدپذیر میگذارد و در آینده نزدیک به دلیل همین سیاست دچار بحرانهای متعدد خواهد شد. نمونه آن آتشسوزیهایی است که در این کشور در نتیجه تغییرات اقلیمی در حال رخ دادن است. پس شایسته نیست ما دنبال رویکردی باشیم که این کشور در پی گرفته است. بلکه باید به فکر کشور خودمان و نسلهای آینده باشیم.»
مرضیه لرکی یکی دیگر از فعالان محیط زیست با انتشار سخنان حسن روحانی در صفحه شخصی ایسنتاگرام خود نوشت: « خوب حرفهای حسن روحانی رییس جمهور را گوش کنید. باور کنید این حرفها را یک فرد امی و بیسواد نمیزند. این حرفها را یک فرد بی مسوولیت نمیزند.اینها حرفهای رییس تمام مسوولان خرد و کلان کشور است. به سر تکان دادنهای رییس دیگر به نشانه تایید از روی خرسندی نگاه کنید.اینها کشور عزیز ما را اداره میکنند. مام میهن را که میگوییم اینها اداره میکنند. رضا اردکانیان اما سرش پایین است و عکس العملی ندارد چون میداند حسن روحانی تخصصش را لگد میزند.» در کنار اینها محمد درویش یکی دیگر از فعالین محیط زیست هم به این موضوع واکنش نشان داد و نوشت: «روحانی ابتدا میگفت دولتش نخستین و تنهاترین دولت محیط زیستی ایران است. اما اینک میگوید دنیا را دریا، زمین و دریا را آلوده میکند پس چرا ما نکنیم.»
چرا از آب دریا استفاده نکنیم
یکی از مواردی که حسن روحانی در صحبت های خود به آن اشاره کرد استفاده از آب دریا بود . موضوعی که پیش از این نیز بسیاری از مسوولین به آن اذعان کرده بودند. در همین رابطه عبدالحمید خدری نماینده مردم بوشهر،گناوه دیلم در مجلس در مورد وضعیت کمآبی در استان بوشهر گفته بود: «استان بوشهر وارد ماههای کمآبی و بحران آبشده است. وضع در شهرها و روستاهای جنوبی بهمراتب بدتر است. مناطقی مانند دشستان به معنای واقعی کلمه آب ندارند. چطور باید بگوییم که مردم آب ندارند؟» این نماینده با انتقاد از استفاده نکردن از آبهای خلیج فارس بربای رفع مشکل کمآبی شهرهای حاشیهای گفته است: «کشورهای عربی با اقلیمی بهمراتب خشکتر از استانهای ما سالها است که موضوع آب را مدیریت کردهاند و از آبشیرینکنها استفاده میکنند در حالی که ما در کنار خلیجفارس با مشکل آب دست و پنجه نرم میکنیم. »
بسیاری از فعالین محیط زیست پیش از این در مورد نگرانی ها از انتقال بین حوضهای آب هشدار داده بودند. پرفسور عطاالله قبادیان پدر کویر ایران نیز در سخنانی، درباره انتقال آب خزر به سمنان در سال ۹۵ با اشاره به اینکه اگر برخلاف قانون طبیعت حرکت کنیم ناپایداری ایجاد میشود، اظهارکرد: فعالیتهای زیست محیطی باید در تعادل با فعالیتهای زیستی منطقه باشد و با توجه به اینکه منابع طبیعی و زیستمحیطی مانند جنگلها و رودها در حال نابودی است به راحتی میتوان شاهد از بین رفت محیط زیست کشور باشیم.
وی با اشاره به اینکه ایران با توسعه پایدار فاصله دارد و دریای مازندران در ناپایداری به سر میبرد؛ عنوان کرد: فعالیتهای طبیعی باید در تعادل با فعالیتهای منطقهای باشد و رشد جمعیت از مهمترین عامل مهم در ایجاد بیکاری شده است.
محمود شارعپور عضو هیأت علمی دانشگاه مازندران در رشته جامعهشناسی نیز معتقد است که این طرحها از جنبه اجتماعی، اقتصادی و زیست محیطی پرهزینه هستند و تمامی این مشکلات در هر دو استان به وجود میآید.
شارعپور با اشاره به اینکه بیش از 365 طرح بزرگ انتقال آب در دنیا انجام شد و با مطالعه آنها میتوانیم از اتفاقاتی که در استرالیا و شیلی اتفاق افتاد درس بگیریم، گفت: در این طرحها کشورهای مختلف دریافتند که مشکلی برطرف نمیشود.
این استاد جامع شناس با اشاره به اینکه بعد از انتقال آب به سمنان نوعی توسعه از همگسیخته شهری، صنعتی و کشاورزی در مقصد افزایش مییابد و آنجا را به هم میریزد، یادآور شد: در مسیر انتقال افراد فراوانی به طور رایگان از این آب استفاده میکنند.