به گزارش پیام ما به نقل از ایرنا، یوزپلنگ «هلیا» که پیش‌تر همراه با پنج توله در زیستگاه‌های خراسان شمالی مشاهده شده بود، به‌تازگی با سه توله خود وارد محدوده حفاظت مشارکتی «یوزکنام» در شرق استان سمنان شده است. بخشی از قلمرو این یوزپلنگ آسیایی در محدوده جاده عباس‌آباد ـ میاندشت در مسیر ترانزیتی تهران ـ مشهد قرار دارد و همین موضوع ضرورت توجه رانندگان به هشدارهای ایمنی را افزایش داده است.

سعید یوسف‌پور، مدیرکل حفاظت محیط‌زیست استان سمنان، روز دوشنبه اعلام کرد: بر اساس پایش‌های میدانی انجام‌شده، بخشی از مسیر عبور یوزپلنگ «هلیا» و توله‌هایش در محدوده جاده میامی ـ سبزوار قرار دارد و احتمال عبور این حیوانات از حاشیه جاده وجود دارد.

وی با اشاره به خطر تصادف جاده‌ای برای این گونه ارزشمند افزود: با توجه به احتمال وقوع تصادف و تهدید جان یوزپلنگ مادر و توله‌هایش، طی پنج شب گذشته طرح پایش شبانه در این مسیر اجرا شده است. در این طرح محیط‌بانان و نیروهای مسئول با حضور در منطقه، شرایط مسیر را تحت نظارت قرار می‌دهند.

یوسف‌پور تأکید کرد: رانندگان عبوری از این محور باید با سرعت مطمئنه و هوشیاری کامل رانندگی کنند تا از بروز تصادف با این گونه «در معرض خطر انقراض شدید» جلوگیری شود.

به گفته وی، اجرای پایش‌های شبانه با هدف حفاظت از یوزپلنگ آسیایی و کاهش تهدیدهای ناشی از تردد خودروها در زیستگاه‌های این گونه انجام می‌شود. در این برنامه محیط‌بانان، پلیس راه، نیروی انتظامی، یگان حفاظت، محیط‌بانان پارک ملی توران و نیروهای مردمی در مسیر عباس‌آباد ـ میامی که بخشی از جاده ترانزیتی تهران ـ مشهد در شرق استان سمنان است، مشارکت دارند تا امنیت زیستگاه‌های جاده‌ای و مسیرهای عبور یوزپلنگ آسیایی تأمین شود.

یوزپلنگ «هلیا» فرزند یوزپلنگ «هرب» است و پیش از این نیز دو توله داشت. یکی از توله‌های این یوزپلنگ که کمتر از دو سال سن داشت، ششم تیرماه ۱۴۰۲ در اثر تصادف با خودروهای عبوری در محور اصلی تهران ـ مشهد تلف شد. گزارش‌ها نشان می‌دهد این یوز مادر پس از مرگ توله خود چند روز در نزدیکی محل حادثه و در فاصله حدود ۵۰ متری جاده در جست‌وجوی فرزندش باقی مانده بود.

بر اساس برآوردهای کارشناسان، جمعیت یوزپلنگ آسیایی در جهان بسیار محدود است و تنها در ایران مشاهده می‌شود. طبق داده‌های ثبت‌شده با دوربین‌های تله‌ای، در زیستگاه توران شهرستان شاهرود در شرق استان سمنان تاکنون ۲۶ فرد یوزپلنگ شناسایی شده‌اند که از این تعداد ۶ فرد در سایت تکثیر و ۲۰ فرد در طبیعت زندگی می‌کنند.

کارشناسان حیات‌وحش تأکید می‌کنند زمانی که جمعیت یک گونه به کمتر از ۵۰ فرد برسد، آن گونه در آستانه انقراض قرار می‌گیرد. از این رو حفاظت از زیستگاه‌ها و کاهش تهدیدهایی مانند تصادفات جاده‌ای از مهم‌ترین اقدامات برای بقای یوزپلنگ آسیایی محسوب می‌شود.

منطقه توران یا خارتوران در شرق استان سمنان و در شهرستان شاهرود با مساحت حدود یک میلیون و ۴۷۰ هزار هکتار، یکی از بزرگ‌ترین مناطق حفاظت‌شده ایران و زیستگاه اصلی یوزپلنگ ایرانی به شمار می‌رود و به عنوان ذخیره‌گاه زیست‌کره نیز شناخته می‌شود.