عدس‌پلو و ترشی انار؛ طعمی از زاگرس





عدس‌پلو و ترشی انار؛ طعمی از زاگرس

۱۵ آذر ۱۴۰۴، ۱۷:۲۹

در یکی از کوچ‌های سخت و طولانی با مسافران خارجی، وقتی ارتفاع کم می‌کردیم تا به یک آبادی برسیم، در یکی از روستاهای زیبای عشایری، در خانه‌‌ای کوچک و سنگی که اولین خانه‌ روستا بود، زن و شوهری دنیادیده و دوست‌داشتنی را شناختیم به‌نام‌های «آقا سید ابوالقاسم» و «بی‌بی‌نسا خانم». نمای خانه‌‌ سنگی این زوج زحمتکش، سراسر کندوهای عسل است که در طول سال، پر و خالی می‌شوند. 

آن‌ شب که به خانه‌ این زن و شوهر پیر پناه بردیم و از آقا سید در مورد کندوهای عسل جلوی خانه‌ پرسیدیم، او برایمان تعریف کرد که سال‌ها شکارچی ماهری بوده و عمرش به شکار گذشته است؛ تا اینکه یک شب خوابی می‌بیند و بعد از آن شب، ناگهان تصمیم می‌گیرد دیگر شکار نرود و زندگی‌اش را وقف زنبورهای عسل کند. 

حالا سال‌هاست که کندو‌داری می‌کند و هر سال تابستان، عسل‌هایش می‌رسند و کام خورندگان را شیرین می‌کنند. اما عسل، تنها محصول خوشمزه‌ این خانواده نیست. همان شبی که ما از مرتع دور شدیم و به‌دنبال برق، به‌سمت آبادی، ارتفاعمان را کم کردیم، بی‌بی‌نسا، با دست‌های زحمتکش و زنانه‌اش، داشت انار دانه می‌کرد. بعد از خوردن غذایی که با دانه‌های انار طبخ می‌شد و نظیرش را هیچ‌کجا نخورده بودیم، فهمیدیم بی‌بی‌‌نسا خانم، غذاهایی می‌پزد که در خوشمزگی، حتی با عسل شیرین آقا سید هم رقابت می‌کنند!

یکی از غذاهای اصیلی که زاگرسی‌ها نوش جان می‌کنند و از قضا بی‌بی‌نسا خیلی خوب می‌پزد، عدس‌پلو و ترشی انار است که در آن شب فراموش‌نشدنی چشیدیم. انار را عشایر از منطقه‌ خاصی که درخت‌های انار خوبی دارد، می‌چینند و از دانه‌های ترش و خوش‌طعم‌شان برای پخت‌وپز استفاده می‌کنند. 

در فصل خاصی از سال که انارها می‌رسند، منظره‌ انارهای سرخ و سفید و صورتی پهن‌شده در بام پلکانی خانه‌های دنج عشایری، بسیار دیدنی‌ست. عشایر، انارها را روی بام خانه‌ها می‌گذارند تا به مدد باد که یکی از نیروهای مهم و مفید در زندگی روستایی‌ است (یا به‌قول خودشان «شفا» است)، دانه‌های انار را خشک و در غذا استفاده کنند. این انار، معمولاً در شهرها خوب فروش نمی‌رود، اما در میان خود عشایر، بسیار پرکاربرد و پرطرفدار است. بی‌بی، اول برنج و عدس را با هم رهسپار دیگ می‌کند که خوب روی آتش غلغل کنند. در همین حین که این دو در کنار هم می‌جوشند و بخارشان بلند است، بی‌بی کاسه‌ای را از آب برنج پر می‌کند و دانه‌های انار را می‌اندازد در آن که خیس بخورند و نرم شوند و بیست دقیقه تا نیم‌ساعت در دیگی جدا بپزند. دانه‌های انار، کم‌کم، ترشی‌شان را به آب پس می‌دهند و ترکیبی سرخ و خوشمزه می‌سازند که عشایر، آن را ترشی انار می‌گویند. 

ترشی انار، خورشتی‌ است که روی عدس‌پلو می‌ریزند. سُسی که این قاطی‌پلوی مقوی را خوشزه‌تر می‌کند. عشایر معمولاً مقداری عدس‌پلو در بشقابشان می‌کشند (که‌ گاهی همراه ته‌دیگ خوشمزه‌ سیب‌زمینی‌ست) و کمی هم ترشی انار روی برنجشان می‌ریزند که حکم خورشت را داشته باشد. عدس‌پلو و ترشی انار، یکی از غذاهای ساده و درعین‌حال، خوش‌ طعم و بو و خوش‌ آب‌ و رنگ عشایری‌ است که در کنار غذاهای مفید و اصیل دیگر، تنوع سفره‌ عشایر را تأمین می‌کند.

به اشتراک بگذارید:





نظر کاربران

نظری برای این پست ثبت نشده است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

مطالب مرتبط

تداوم سیاست خصوصی‌سازی در صنعت خودرو

سایپا در مسیر تحول مدیریتی

تداوم سیاست خصوصی‌سازی در صنعت خودرو

همکاری بخش خصوصی برای آبرسانی به حیات‌وحش قصرشیرین

گامی برای حفاظت از زیستگاه‌های مرزی

همکاری بخش خصوصی برای آبرسانی به حیات‌وحش قصرشیرین

ممنوعیت ورود به دریاچه گهر

گامی برای مدیریت علمی و حفاظت از اکوسیستم اشترانکوه

ممنوعیت ورود به دریاچه گهر

ثبت نخستین تصاویر مستند از قوچ و میش در منطقه حفاظت‌شده میشداغ

گامی برای حفاظت از زیرگونه انحصاری خوزستان

ثبت نخستین تصاویر مستند از قوچ و میش در منطقه حفاظت‌شده میشداغ

آموزش از دل حریق؛ دومین نشست نظام فرماندهی حادثه در میانکاله برای ارتقای آمادگی برگزار شد

آموزش از دل حریق؛ دومین نشست نظام فرماندهی حادثه در میانکاله برای ارتقای آمادگی برگزار شد

مهار آتش‌سوزی در پارک ملی بوجاق

۲ هکتار از زیستگاه‌های ارزشمند گیلان در آتش سوخت

مهار آتش‌سوزی در پارک ملی بوجاق

بحران نیروی انسانی در توران؛ خالی ماندن ۶۲ درصد پست‌های محیط‌بانی در زیست‌کره شاهرود

بحران نیروی انسانی در توران؛ خالی ماندن ۶۲ درصد پست‌های محیط‌بانی در زیست‌کره شاهرود

رهاسازی ۱۵ روزه آب سد کرج؛ راهکاری برای احیای سفره‌های زیرزمینی و کشاورزی غرب تهران

رهاسازی ۱۵ روزه آب سد کرج؛ راهکاری برای احیای سفره‌های زیرزمینی و کشاورزی غرب تهران

اصلاح صنعت مرغداری با طرح «مرغ سایز»

راهکاری برای افزایش بهره‌وری و کاهش ضایعات

اصلاح صنعت مرغداری با طرح «مرغ سایز»

پاکسازی و احیای آبشخورهای حیات‌وحش در گیلانغرب با مشارکت مردم

پاکسازی و احیای آبشخورهای حیات‌وحش در گیلانغرب با مشارکت مردم