گفت‌وگوی «پیام ما» با زوج عکاس حیات‌وحش درباره چالش‌هایشان در طبیعت

عکاسی حیات‌وحش، کلاس درس حفاظت

پدرام شوبیری: اگر امروز به‌طور جدی به حفاظت فکر نکنیم، بسیاری از زیبایی‌ها را نسل‌های بعد فقط در قالب عکس مشاهده می‌کنند





عکاسی حیات‌وحش، کلاس درس حفاظت

۳ شهریور ۱۴۰۴، ۲۰:۲۸

«طبیعت برای ما همیشه یک پناهگاه بوده، وقتی دوربین در دست می‌گیریم، سعی می‌کنیم حسی را که خودمان موقع دیدن یک صحنه داریم، ثبت کنیم و به بیننده انتقال دهیم.» این گفته «پدرام شوبیری»، عکاس حیات‌وحش، است. او و همسرش، «ستاره چگینی»، سال‌هاست در حوزه عکاسی حیات‌وحش فعالیت دارند. آنها به مناطق زیادی در ایران سفر و تصویر گونه‌های مختلف را ثبت کرده‌اند. در گفت‌‌وگو با این زوج عکاس از آنها پرسیدم چطور به وادی عکاسی حیات‌وحش علاقه‌مند و درگیر حفاظت از گونه‌های مختلف شدند.

چطور وارد عرصه عکاسی حیات‌وحش شدید؟ ستاره چگینی در پاسخ به این پرسش به تجربه کودکی و علاقه خود به طبیعت اشاره می‌کند و می‌گوید: «ازآنجاکه پدر من کوهنورد و طبیعت‌گرد بود، گاهی اوقات به‌ویژه آخر هفته‌ها که مدرسه‌ها تعطیل بود، من را همراه خود به طبیعت و کوهنوردی سبک می‌برد و چون خانه ما نزدیک منطقه حفاظت‌شده «لشگردر» بود، حیوانات مختلف مانند کل و بز و قوچ و میش را از نزدیک می‌دیدیم. این خاطرات خوب و جذاب باعث شد به طبیعت علاقه‌مند شوم.»
پدرام شوبیری هم مانند همسرش سابقه عکاسی در خانواده‌شان را در علاقه‌مندی‌اش دخیل می‌داند و توضیح می‌دهد: «پدربزرگ من، سیدکریم شوبیری، از سال ۱۳۳۸ جزو اولین عکاسان استان همدان بود. پدرم هم از سوم ابتدایی برای عکاسی دوربین با خود حمل می‌کرد. به‌واسطه سفرهای زیادی که داشت، عکاسی مستند اجتماعی را انجام می‌داد و هنوز هم آن عکس‌ها را در آلبوم مخصوص دارد. پدرم اول راهنمایی برای من دوربین خرید و این آغاز راه علاقه‌مندی‌ام به عکاسی بود.»
شوبیری سال ۱۳۹۵ عکاسی را به‌صورت جدی‌تر دنبال کرد و دوره‌های عکاسی را گذراند و انتخاب ژانر حیات‌وحش هم کاملاً تصادفی بود. «در زادگاهم یعنی روستای مانیزان ملایر یک روباه را دیدم و از آن عکس گرفتم و منتشر کردم که با استقبال زیادی روبه‌رو شد و علاقه‌ من به عکاسی حیات‌وحش و دنبال کردن عکاسی حرفه‌ای از آن نشئت گرفت.»
چگینی با اشاره به اینکه شش سال است به نقاط ایران سفر می‌کند،‌ طبیعت کشورمان را بی‌نظیر توصیف و اضافه می‌کند: «ایران برای سالیان سال جای گشتن و دیدن دارد و حیات‌وحش بسیار غنی و ارزشمند را در خود جای داده است.»
او می‌گوید: ما از طبیعت آموختیم باید به آن احترام گذاشت و برای حفاظت تلاش کرد. سفرهای ما همیشه پر از تجربه‌های متفاوت بوده؛ از سختی‌های حمل دوربین‌ها و تجهیزات سنگین در مسیر کوهستانی، تحمل سرمای شدید یا گرمای سوزان و غیرقابل‌تحمل تا لحظه‌های هیجانی دیدن حیات‌وحش و حیواناتی مانند خرس از فاصله نزدیک یا دیدن عقاب طلایی که همگی برای ما خاطره‌انگیز است. «گاهی اوقات ساعت‌ها بدون حرکت، استتار کردیم تا بتوانیم از گونه مدنظر عکاسی کنیم. در مواردی هم با وجود اینکه ساعت‌ها و روزها تلاش کردیم، موفق به عکاسی از گونه مورد نظر نشدیم. اما در کنار این سختی‌ها، زیبایی طبیعت و حس آرامشی که به انسان دست می‌دهد، باعث می‌شود همه‌چیز برای ما ارزشمند باشد.» چگینی از آشنایی‌اش با شوبیری می‌گوید و اینکه ازدواج با او باعث شد به این حوزه از عکاسی علاقه‌مند شود و بیشتر تلاش کند. «عکاسی حیات‌وحش جذاب است و آرامشی که از طبیعت نصیبم می‌شود، روزبه‌روز به علاقه‌ام به حیات‌وحش و عکاسی از گونه‌های مختلف افزوده است.»
شوبیری در ادامه صحبت‌های چگینی می‌گوید: «بیشترین تمرکز ما روی رفتارهای طبیعی حیوانات است. اینکه بدون کمترین مزاحمت برای آنان، یک لحظه واقعی از زندگی‌شان را ثبت کنیم. عکاسی حیات‌وحش فقط هنر نیست بلکه نوعی ابزار برای شناخت، آموزش و حفاظت از گونه‌هاست. طبیعت برای ما همیشه یک پناهگاه بوده، وقتی دوربین در دست می‌گیریم، سعی می‌کنیم حسی را که خودمان موقع دیدن یک صحنه داریم، ثبت و به بیننده منتقل کنیم. عکاسی حیات‌وحش برای ما ترکیبی از موارد مختلف است؛ از شرایط سخت طبیعت و حمل تجهیزات سنگین گرفته تا صبر و تحمل طولانی برای ثبت یک لحظه به یادماندنی یا مسیر سخت‌گذری که باید طی کنیم. اما همه این سختی‌ها به آن لحظه ناب عکاسی که می‌رسیم، فراموش می‌‎شود.»
شوبیری حیات‌وحش ایران را گنجی ارزشمند اما شکننده توصیف می‌کند و می‌گوید: «از یک طرف گونه‌های کم‌نظیری داریم که در دنیا بی‌همتا هستند. اما از طرف دیگر، فشار شکار غیرمجاز، تخریب زیستگاه و کمبود آب، آینده آنها را تهدید می‌کند. واقعیت این است که اگر امروز به‌طور جدی به حفاظت فکر نکنیم، خیلی از این زیبایی‌ها را نسل‌های بعد فقط در قالب عکس مشاهده می‌کنند. برای حفظ محیط‌زیست رویکرد باید مسئولیت فردی و جمعی را جدی بگیریم؛ در طبیعت زباله رها نکنیم و کمتر آسیب بزنیم و مصرف پلاستیکمان را کاهش دهیم. درعین‌حال با احترام به حیات‌وحش و امتناع از خریدن گوشت و پوست آنها حافظ گونه‌های مختلف باشیم.»
این عکاس حیات‌وحش به نقش مسئولان نیز اشاره می‌کند و می‌افزاید: «باید قوانین جدی‌تر و حمایت‌های واقعی‌تر عملی شود. حفاظت وقتی نتیجه می‌دهد که همه با هم سهمی هرچند کوچک در آن داشته باشیم. حیات‌وحش سرمایه‌ای است که به‌عنوان امانت در دست ما است. عکسی که ثبت می‌کنیم یک تصویر ساده نیست؛ یادآور این است که این زیبایی‌ها بدون حمایت ما و مردم دوام نخواهد آورد. امیدوارم هرکس به سهم خود قدمی برای حفظ حیات‌وحش کشورمان ایران بردارد تا آیندگان نیز از آن بهره‌مند شوند.

به اشتراک بگذارید:





نظر کاربران

نظری برای این پست ثبت نشده است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *