رویداد «ایده‌های نوآورانه و فناورانه در زنجیره ارزش مس» در پی برگزاری نشست مشترک مدیران شرکت ملی صنایع مس ایران با مسئولان دانشگاه‌ها و مراکز فناوری آغاز شد. در این نشست که با حضور مهندس غلامرضا شافعی رئیس هیأت‌مدیره و دکتر سیدمصطفی فیض مدیرعامل شرکت ملی صنایع مس ایران برگزار شد، رؤسای دانشگاه‌های کرمان و آذربایجان شرقی، معاونان پژوهشی، مدیران مراکز نوآوری و نمایندگان معاونت علمی ریاست‌جمهوری نیز حضور داشتند. در پایان جلسه، از پوستر رسمی رویداد رونمایی شد و تقویم اجرایی آن مورد تصویب قرار گرفت.

اطلاع‌رسانی این رویداد از نیمه مهر آغاز شده و سامانه دریافت ایده‌ها از ۲۶ مهر فعال شده است. طبق برنامه‌ریزی، مهلت ثبت ایده‌ها تا 6 آذر ادامه دارد و پس از آن مرحله غربالگری و ارزیابی آغاز می‌شود. داوری نهایی از ۲۷ آبان تا ۱۹ آذر انجام خواهد شد و در هفته پژوهش، هم‌زمان با روز ملی صنعت مس، مراسم اختتامیه و معرفی ایده‌های برتر در دانشگاه حضرت ولی‌عصر(عج) رفسنجان برگزار می‌شود. در کنار این مراسم، نمایشگاه محصولات دانش‌بنیان و فناورانه مرتبط با صنعت مس نیز برپا خواهد شد تا شرکت‌های نوآور، دستاوردهای خود را ارائه کنند.

محورهای اصلی و اهداف رویداد

این رویداد با هدف ایجاد ارتباط مستقیم میان صنعت و دانشگاه طراحی شده و تمرکز آن بر حل مسئله است، نه صرفاً نمایش ایده‌های فناورانه. برگزارکنندگان تأکید دارند که هر طرح باید پاسخی برای یکی از چالش‌های واقعی شرکت ملی صنایع مس ایران باشد. در محورهای اعلام‌شده، گستره‌ای از موضوعات کلیدی صنعت مس دیده می‌شود، از تولید و توسعه محصولات جانبی تا نگهداری و تعمیرات هوشمند، از مدیریت هوشمند آب و پساب تا مدیریت انرژی و محیط‌زیست، از ارتقای ایمنی و سلامت شغلی تا توسعه منابع انسانی مبتنی بر فناوری‌های نو. همچنین، بهینه‌سازی فرآیندها، هوشمندسازی زنجیره تأمین، مدیریت باطله و پسماند با رویکرد اقتصاد چرخشی و توسعه صنایع پایین‌دستی از دیگر محورهای مطرح‌شده‌اند.

هدف اصلی، تبدیل پژوهش و ایده به راه‌حل عملیاتی در خطوط تولید است؛ به‌گونه‌ای که نتیجه این تعامل، افزایش بهره‌وری، کاهش هزینه‌ها و بهبود شاخص‌های پایداری در صنعت مس باشد. به همین دلیل، کمیته‌های علمی و اجرایی رویداد با مشارکت مستقیم مدیران شرکت ملی مس و استادان دانشگاه تشکیل شده‌اند تا از مرحله داوری تا اجرا، ارزیابی‌ها بر پایه نیازهای واقعی صنعت انجام گیرد.

تأکید مدیرعامل بر نوآوری مسئله‌محور

در آیین آغاز به کار رویداد، دکتر سیدمصطفی فیض، مدیرعامل شرکت ملی صنایع مس ایران، نوآوری را محور اصلی توسعه در صنعت مس دانست و گفت: «حضور و نقش‌آفرینی ملی مس در عرصه بین‌الملل بدون تکیه بر فناوری و نوآوری امکان‌پذیر نیست. باید از ظرفیت علمی کشور برای خلق ارزش افزوده و حرکت به سمت بهره‌وری پایدار استفاده کنیم.» او افزود: «این رویداد فرصتی است تا ایده‌های فناورانه از سطح دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی به خطوط تولید راه پیدا کنند. ما تلاش می‌کنیم بستر همکاری‌های هدفمند میان صنعت و دانشگاه را به‌صورت مستمر فراهم کنیم تا طرح‌ها از مرحله ایده به اجرا برسند.»

فیض با اشاره به حمایت شرکت ملی مس از طرح‌های منتخب اظهار کرد: «ایده‌های برگزیده پس از ارزیابی در مرکز نوآوری و کسب‌وکار شهید ستاری مستقر خواهند شد تا در ارتباط مستقیم با خطوط تولید شرکت ملی مس ایران، مسیر تجاری‌سازی خود را طی کنند. هدف ما این است که نتایج پژوهش‌ها به‌صورت ملموس در فرآیند تولید و بهره‌برداری مشاهده شود.»

استقبال دانشگاه‌ها و شرکت‌های دانش‌بنیان

از ابتدای اعلام فراخوان، دانشگاه‌های کرمان، شهید باهنر، ولی‌عصر رفسنجان همراه با پارک‌های علم و فناوری کرمان و آذربایجان شرقی، مشارکت فعالی در این طرح داشته‌اند. تاکنون ایده‌های متعددی از استان‌های مختلف کشور، به‌ویژه مناطق معدنی، به دبیرخانه ارسال شده است. بخش عمده‌ای از طرح‌ها به موضوعاتی مانند مدیریت مصرف انرژی، کاهش آب‌بری فرآیندها، بازیافت پسماندها و ارتقای ایمنی صنعتی اختصاص دارد. دبیرخانه اعلام کرده است که بسیاری از این طرح‌ها قابلیت اجرایی در مقیاس صنعتی دارند و در صورت تأیید نهایی، از حمایت‌های مالی و فنی شرکت ملی صنایع مس ایران برخوردار خواهند شد.

 حضور فعال در نمایشگاه ایران کانمین ۲۰۲۵

در حالی که فرآیند ثبت ایده‌ها همچنان ادامه دارد، شرکت ملی صنایع مس ایران با هدف معرفی ابعاد مختلف این رویداد، در نوزدهمین نمایشگاه بین‌المللی معدن، صنایع معدنی، ماشین‌آلات و تجهیزات معدن، راه‌سازی و صنایع وابسته «ایران کانمین ۲۰۲۵» حضور یافت. این نمایشگاه که از ۱۱ تا ۱۴ آبان در تهران برگزار شد، به‌تازگی به کار خود پایان داده است. کانتر اختصاصی شرکت ملی صنایع مس ایران در سالن A25 به معرفی رویداد «ایده‌های نوآورانه و فناورانه در زنجیره ارزش مس» اختصاص داشت. کارشناسان دبیرخانه در طول چهار روز نمایشگاه با بازدیدکنندگان، فناوران و شرکت‌های دانش‌بنیان گفت‌وگو کردند و ضمن توضیح محورهای موضوعی و مراحل داوری، از آنان برای شرکت در این رویداد دعوت نمودند.

بر اساس گزارش دبیرخانه، استقبال از این بخش فراتر از انتظار بود و جمع قابل توجهی از فعالان صنعتی و دانشگاهی در همان محل نسبت به ثبت اولیه ایده‌های خود اقدام کردند. این حضور میدانی، به گفته برگزارکنندگان، به افزایش آگاهی عمومی و گسترش دامنه مشارکت در رویداد کمک کرده است.

مسیر پیش‌رو تا 6 آذر

با توجه به ادامه مهلت ارسال طرح‌ها تا 6 آذر، انتظار می‌رود در روزهای آینده تعداد بیشتری از فناوران، پژوهشگران و شرکت‌های نوآور ایده‌های خود را ثبت کنند. دبیرخانه تأکید کرده است که طرح‌های ارسالی پس از ارزیابی اولیه، بر اساس سه معیار اصلی شامل انطباق با نیاز صنعت، قابلیت فنی و ظرفیت تجاری‌سازی بررسی خواهند شد. ایده‌های برگزیده در مراسم اختتامیه هفته پژوهش معرفی می‌شوند و پس از آن، وارد مرحله حمایت اجرایی خواهند شد.

رویداد ملی «ایده‌های نوآورانه و فناورانه در زنجیره ارزش مس» تلاشی است برای پیوند دوباره علم و صنعت در مسیری عملی. در این رویداد، پژوهش به میدان تولید بازگشته و دانشگاه و صنعت، در کنار هم، برای آینده‌ای فناورانه‌تر در صنعت مس ایران برنامه‌ریزی می‌کنند.