کاهش ریسک بلایای طبیعی اقدامی فرامرزی 

رییس سازمان هواشناسی: برای مدیریت ریسک بلایای طبیعی کشور نیاز به همکاری‌های منطقه‌ای‌داریم

سحر تاج‌بخش در سومین نشست روسای سازمان‌های هواشناسی عضو اکو گفت: امیدوارم دستاوردهای این نشست موجب ارتقای سطح همکاری‌های دو جانبه و خدمات سازمان‌های هواشناسی به کاربران شود.وی اظهار داشت: حضور روسای هواشناسی از 2منطقه هواشناسی در این نشست فرصت مغتنمی است تا با استفاده از تجارب و توانمندی‌های کشورهای عضو در تلاش بی‌وقفه خود به صورتی هماهنگ در پایش، پیش‌آگاهی و مدیریت ریسک بلایای طبیعی در منطقه موفق‌تر عمل کنیم. معاون وزیر راه و شهرسازی ادامه داد: منطقه اکو، به عنوان یکی از آسیب‌پذیرترین مناطق دنیا به تغییر اقلیم، بلایای طبیعی مرتبط با هوا و اقلیم بسیاری را تجربه کرده است.وی تصریح کرد: یافته‌های گزارش پنجم هیات بین‌الدولی تغییر اقلیم نشان می‌دهد که در دهه‌های آینده میانگین بارش از شرق مدیترانه تا افغانستان کاهش یافته و دمای هوا در سناریوهای مختلف به طور متوسط بین ۲ تا ۵ درجه در منطقه افزایش می‌یابد. پیامد این تغییرات کاهش شدید امنیت غذایی در منطقه، افزایش بلایای طبیعی وابسته به اقلیم، افزایش مهاجرت، کاهش شدید منابع آبی، افزایش برخی بیماری‌ها، از بین رفتن پوشش گیاهی و جنگلی، افزایش مخاطرات دریایی و اقیانوسی و نهایتا کاهش رشد اقتصادی در منطقه اکو است.تاج‌بخش افزود: این شرایط ما را به اتخاذ سیاست‌های هماهنگ منطقه‌ای برای کاهش پیامدهای سوء گرمایش جهانی، سازگاری با تغییر اقلیم، کاهش استفاده از سوخت‌های فسیلی و حرکت به سمت استفاده از انرژی های تجدیدپذیرآن هدایت می‌کند، جا دارد همراه با نهادهای تخصصی بین‌المللی و استفاده از منابع سازمان جهانی هواشناسی برای مقابله با آثار زیان‌بار پدیده تغییر اقلیم و به تبع آن مدیریت بلایای طبیعی بکوشیم.

بلایای طبیعی، مرزسیاسی نمی‌شناسد

رییس سازمان هواشناسی اظهار داشت: تحقق این امر به همکاری و مشارکت کشورهای همسایه و اعضای عضو سازمان همکاری اقتصادی اکو نیاز دارد، دانش و تجربه کسب شده توسط دیگر کشورها در رابطه با مدیریت بلایای طبیعی مرتبط با هواشناسی بایستی در کشورهای عضو به کار گرفته شود، زیرا بلایای طبیعی مرز سیاسی نمی‌شناسد. وی گفت: از عوامل مهم بلایایی مانند سیل‌های مهیب و بنیان‌کن و گرد و غبار در کشورهای حوزه اکو که به آوارگی میلیون ها نفر انجامیده است، تغییر اقلیم، فرسایش خاک، دخالت انسان در بهره‌برداری بیش از حد از منابع کره خاک و از بین رفتن موانع بازدارنده است. با توجه به لزوم بررسی و پایش مسائل مربوط به بلایای طبیعی مرتبط با هواشناسی که در کشورهای منطقه عمومیت پیدا کرده، سازمان هواشناسی جمهوری اسلامی ایران سعی وافری برای شناسایی، هشدار ومدیریت آنها داشته است.وی تاکید کرد: ایجاد مرکز منطقه‌ای مدیریت ریسک بلایای طبیعی کشورهای عضو اکو در مشهد، مرکز ملی خشکسالی و مدیریت بحران در تهران و مرکز ملی پیش‌بینی گرد و غبار در اهواز و سایر مراکز هشدار و مطالعات بلایای طبیعی نشان از علاقه‌مندی روزافزون به مباحث آب و هوایی در بین جامعه دارد که آشکارا نشان می‌دهد تا چه اندازه مردم، متخصصان و مسئولان نسبت به مسائل آب و هوایی حساس شده‌اند.

شورای عالی تغییر اقلیم و معیشتِ جایگزین ایجاد شود

بابائیان رئیس پژوهشکده اقلیم‌شناسی سازمان هواشناسی گفت: تغییر اقلیم و گرمایش جهانی تاثیر زیادی بر درآمد و معیشت مردم در کشور گذاشته بنابراین لزوم ایجاد شورای عالی در خصوص تغییر اقلیم، گرمایش جهانی و معیشتِ جایگزین، احساس می‌شود.ایمان بابائیان افزود: معیشت کشور ما وابسته به آب، خاک و حتی تنوع زیستی است و برای حفاظت از آنها باید معیشت جایگزین داشته باشیم که سازمان هواشناسی در این ارتباط چندین گزارش جامع تهیه و برای دستگاه‌ها و مسئولان ذیربط ارسال کرده است.

بابائیان افزود: مرکز مدیریت ریسک بلایای طبیعی اکو در مشهد وب سایتی را بر اساس وظایفی که در دومین نشست به روسای سازمان‌های هواشناسی عضو محول شده بود راه‌اندازی کرد که بر اساس آن یک سری خدماتی را به کشورهای عضو ارائه می‌دهد که شامل سامانه پیش‌آگاهی خشکسالی برای کشورهای عضو اکو است، پرسشنامه‌هایی را در خصوص پتانسیل کشورها در ارتباط با مدیریت بلایای طبیعی تهیه و ارسال کردیم، همچنین در برنامه آینده که با همکاری دبیرخانه اکو بوده نقشه‌های مدیریت ریسک مخاطرات طبیعی را با تاکید بر مخاطرات هیدرواقلیمی و همچنین کشاورزی تهیه خواهیم کرد.

وی اظهار داشت: در ارتباط با گرمایش جهانی جدیدترین گزارشی که هیات بین دولت‌های تغییر اقلیم ارائه داده نشان می‌دهد که کشورهای غرب ایران تقریبا از شرق مدیترانه تا حدود افغانستان در آینده با کاهش بارش مواجه خواهند شد، به طور قطعی افزایش دما را خواهیم داشت که در خوشبینانه‌ترین حالت از ۲ تا ۵ درجه خواهد بود، در سه دوره آینده نزدیک، میانه و دور یعنی ۲۰، ۴۰ و ۶۰ سال آینده با افزایش دما در منطقه مواجه می‌شویم از آنجا که کشورهای غرب ایران و حتی غرب ایران به ویژه منطقه زاگرس با بیشترین تبعات منفی گرمایش جهانی یعنی کاهش هم‌زمان بارش و افزایش قطعی دما مواجه می‌شوند، قطعا تبعات منفی زیادی به همراه خواهد داشت.

وی ادامه داد: اکنون یک درجه افزایش دما داریم که با این همه مخاطرات اقلیمی مواجه هستیم حال تصویر کنید این مقدار به عددی بین ۲ تا ۵ درجه برسد که قطعا تبعات بسیار ناگوار و غیر قابل جبرانی را برای کشورهای منطقه به همراه خواهد داشت و ما با محوریت مرکز مدیریت ریسک می‌خواهیم همکاری نزدیکی با کشورهای عضو اکو در خصوص چالش‌های مرتبط با تغییر اقلیم داشته باشیم.بابائیان در پاسخ به ایرنا که آیا وقوع این وضعیت غیر قابل اجتناب است یا می‌توان از آنها جلوگیری کرد، گفت: اکنون اگر حتی به توافقنامه پاریس که ۲۰۱۵ در پاریس امضا شد نیز متعهد باشیم باز هم در انتهای قرن حاضر ۲.۷ دهم درجه افزایش دما خواهیم داشت یعنی باید اقدامات سختگیرانه‌تری حتی نسبت به توافقنامه پاریس داشته باشیم، طبق یافته‌های علمی، برای جلوگیری از گرمایش جهانی باید اقدامات سختگیرانه‌تری نسبت به توافقنامه پاریس داشته باشیم که البته اجرای آن برای ایران و کشورهای در حال توسعه واقعا سخت است چون اقتصاد ما به شدت به نفت و گازهای گلخانه‌ای وابسته است. در ادامه این نشست رییس سازمان هواشناسی و معاون وزیر راه و شهرسازی گفت: بخش بلایای طبیعی دبیرخانه اکو در مشهد است و تهران دبیرخانه را اداره می‌کند.سحر تاج‌بخش افزود: اهداف بلندمدت این دبیرخانه پایش و پیش‌بینی مخاطرات جوی و تولید سامانه‌های هشدار سریع در منطقه اکو است که امیدواریم بتوانیم با همکاری کشورهای منطقه به یک پایگاه داده مشترک برسیم تا بتوانیم سامانه‌های هشدار سیل و سایر مخاطرات را بهتر مدیریت کنیم.وی افزود: این مرکز حدود ۱۰ سال است که تشکیل شده و مدیریت آن با ایران است چون دبیرخانه در ایران واقع شده و کشورها نیز در آن مشارکت می کنند و امیدواریم اساسنامه توسعه آن را در این جلسه بتوانیم به تصویب اعضا برسانیم. اساسا کار مرکز مخاطرات اکو پایش مخاطرات جوی و غیرجوی طبیعی است.تاج‌بخش ادامه داد: هواشناسی مسئول مخاطرات غیرجوی نیست، بنابراین موظف هستیم با سایر سازمان‌ها و نهادها از جمله دانشگاه‌ها و مراکز علمی و پژوهشی در خصوص سایر مخاطرات مانند زلزله و رانش زمین مشارکت داشته باشیم و این مرکز را در آن حوزه‌ها هم تقویت کنیم. اما آنچه مهم است اینکه مانیتورینگ و پیش‌بینی مخاطرات جوی در این مرکز باید انجام شود و به کشورهای منطقه اکو سرویس دهد.