در فصل دوم بررسی‌های باستان‌شناسی حوزه تمدن هلیل صورت گرفت
شناسایی 60 تپه باستانی در کرمان جنوبی

شناسایی 60 تپه و محوطه باستانی در کرمان جنوبی نویددهنده رخ دادن اتفاقات خوب در حوزه تمدن هلیل است.
تمدن هلیل دوباره جان می‌گیرد. نشان این جان گرفتن هم خبرهای خوبی است که اخیراً در این رابطه به گوش می‌رسد. 2 هفته پیش بود که رزم حسینی استاندار و وفایی مدیرکل میراث استان کرمان در جلسه‌ای از سلطانی فر معاون رئیس‌جمهور و رئیس میراث فرهنگی کشور خواستند که کاوش‌های باستانی در حوزه تمدن هلیل ادامه داشته باشد و سلطانی فر هم با این درخواست موافقت کرد. موافقتی که به معنای حمایت سازمان میراث فرهنگی کشور از تداوم کاوش‌ها در این منطقه بود. حمایتی که در دولت‌های نهم و دهم صورت نگرفته بود و همین امر تمدن تازه کشف‌شده را به فراموشی سپرده بود. به همین دلیل تداوم و احیای کاوش‌ها در کرمان جنوبی در دولت تدبیر و امید موجی از شادی را در بین فعالان و دوست داران تمدن هلیل به وجود آورد و حالا چند روز پس‌ازاین اتفاق نتیجه بررسی‌های باستان‌شناسی در این منطقه منتشرشده که بر اساس آن 60 تپه و محوطه باستانی شناسایی‌شده است.
قدمت هفت‌هزارساله آثار موجود در محوطه‌ها
اردیبهشت سال گذشته بود که فصل اول بررسی‌های باستان‌شناسی کرمان جنوبی توسط هیئتی مشترک از دانشگاه «توبینگن آلمان» و «پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری» با شناسایی 42 تپه و محوطه باستانی به پایان رسید. این بررسی‌ها از اسفند 93 تا اردیبهشت 94 در مناطق فاریاب-کهنوج، کهنوج –زیارتعلی و کهنوج –منوجان انجام شد و محوطه‌هایی از قدیمی‌ترین استقرارهای بیش از نوسنگی تا دوره اسلامی بودند در هشت هزار کیلومتر شناسایی شد. فصل دوم این بررسی‌ها اما نتایج پربارتری داشت. مطالعات این فصل از اسفند 94 تا فروردین‌ماه سال جاری در شهرستان‌های جیرفت و فاریاب صورت گرفت که در پی آن 60 تپه و محوطه باستانی شناسایی شد و بر اساس مستندسازی‌های شورت گرفته، قدمت برخی آثار شناسایی‌شده در محوطه‌ها به بیش از هفت هزار سال می‌رسد. این شناسایی نشان از رخ دادن اتفاقات مثبت در تمدن هلیل دارد. تمدنی که داستان کشف آن به 15 سال پیش می‌رسد.
داستان شگفت‌انگیز تمدن هلیل
در سال‌های ابتدایی دهه هشتاد بود که یک روستایی در نزدیکی جیرفت در حال شخم زدن زمینش با کاسه‌ای قدیمی مواجه شد و به تصور پیدا کردن گنج، اهالی آبادی خودش را خبر کرد. برخی اهالی آن روستا هم برای دستیابی به گنج بیشتر شروع به کندن زمین کردند و اشیای دیگری را پیدا کردند. برخی به گمان اینکه شانس در خانه‌شان را زده شروع به فروختن این اشیا کردند و پس‌ازاین قاچاقچیان اشیای تاریخی به منطقه سرازیر شدند. داستان تمدن هلیل ازاینجا شروع شد. حدود یک سال پس‌ازاین ماجرا، دولت اصلاحات به فکر کاوش در این منطقه افتاد و برای این کار به سراغ پروفسور مجید زاده، کاوشگر مطرح ایرانی رفت. مجید زاده که در پاریس زندگی می‌کرد به مدت پنج سال همراه با تیمی از باستان شناسان در جنوب کرمان به کاوش پرداخت. کاوش‌هایی که مجید زاده را به این اعتقاد رساند که تمدن جیرفت (هلیل)، نخستین تمدن بشری جهان است. محی‌الدین طیبی، رئیس کارگروه تمدن هلیل در جشنواره فرهنگی اقتصادی کرمان که سال گذشته در برج میلاد تهران برگزار شد، در این خصوص به «پیام ما» گفت که «سال‌ها بود که باستان شناسان به لوح‌هایی دست پیدا می‌کردند که در این الواح از شهری به نام «اَرَتَ» نام برده می‌شد و پادشاهان شهرهای مختلف مثل سومر از این شهر اسم می‌بردند و دریکی از معروف‌ترین این لوح‌ها پادشاه سومر از مردم «اَرَتَ» می‌خواهد که به وی از گنجینه گران‌بهایی که دارند خراج بپردازند. تا سال‌ها «اَرَتَ» گمشده بود و با کشف تمدن هلیل پروفسور مجید زاده به این نکته رسید که هلیل همان «اَرَتَ» است.» با روی کار آمدن دولت‌های نهم و دهم و خارج شدن میراث فرهنگی کشور از ریل صحیح، مجید زاده از ایران رفت و تمدن هلیل به فراموشی سپرده شد اما در دولت تدبیر و امید تا حدودی مجدداً به این تمدن شگفت‌انگیز توجه شد و نتیجه این توجهات شناسایی بیش از 100 محوطه باستانی در یک سال گذشته است.
شناسایی؛ قدم اول بررسی‌های باستان‌شناسی
مدیر پایگاه میراث فرهنگی جیرفت و سرپرست ایرانی هیئت بررسی‌های باستان‌شناسی کرمان جنوبی در رابطه با تپه‌ها و محوطه‌های باستانی شناسایی‌شده به «پیام ما» گفت: «در بررسی‌های مشترک پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری و دانشگاه توبینگن آلمان، محوطه‌های بزرگ به‌جامانده از دوره مس سنگ ، عصر مفرغ و دوره تاریخی مورد شناسایی قرار می‌گیرند.» نادر علیدادی سلیمانی افزود: «ارتباطات فرهنگی – تجاری حوزه «هلیل رود» در جنوب شرق ایران با «میان‌رودان» یا «بین‌النهرین» از طریق دریا در عصر مفرغ در این کاوش‌ها،‌ موردبررسی قرار گرفت.» وی بابیان اینکه هدف کلی این بررسی‌ها، شناسایی تمامی آثار منطقه جنوب کرمان اعم از تپه، محوطه، سایت‌های فلزکاری، ابنیه و آثار تاریخی فرهنگی است، اظهار کرد: «محوطه «گلاشکرد» از دوره مس‌ سنگ، «تپه حصار» فاریاب از دوره اشکانی و ساسانی و محوطه «گلن آباد» جیرفت از عصر مفرغ ازجمله محوطه‌های بزرگ شناسایی‌شده در این بررسی‌ها هستند.» سلیمانی شناسایی محوطه‌های باستانی را قدم اول بررسی‌های باستان‌شناسی دانست و گفت: «ممکن این پروژه تا زمان حفاری پنج سال به طول بیانجامد.» مدیر پایگاه میراث فرهنگی جیرفت فصل دوم بررسی‌های باستان‌شناسی را قدم بزرگی در شناسایی محوطه‌های باستانی عنوان کرد و افزود: «ما از شمار بالای تپه‌ها و محوطه‌های باستانی جنوب کرمان خبر داریم اما در این فصل موفق شدیم بسیاری از آثاری را که قبلاً از آن‌ها آگاهی نداشتیم، شناسایی کنیم.» سلیمانی اضافه کرد: «نکته مهم دیگر در فصل دوم بررسی‌ها استفاده از تکنولوژی‌های مدرن بود که به‌صورت هم‌زمان تصویربرداری هوایی تپه‌ها و محوطه‌های باستانی و تهیه نقشه «منحنی میزان» تپه‌ها صورت می‌گرفت که در کشور برای اولین بار رخ می‌داد.»