بایگانی مطالب برچسب: آثار تاریخی
گورستان تاریخی زیر پتک اوقاف
|پیام ما| اولین بار نیست که قبور تاریخی «گورستان ابنبابویه» زیر سنگهای صیقلخورده بیهویت پنهان میشوند و سنگقبرهای تاریخی سرنوشتی نامعلوم پیدا میکنند. پیشازاین، بارها در قالب طرحها و پروژههای مختلف این مجموعه شاهد تخریب هویت تاریخیاش بوده است. در آخرین مورد شهریور امسال محوطهسازی در ضلع جنوبشرقی این مجموعه و محدوده مزار غلامرضا تختی خبرساز شد. اداره میراثفرهنگی شهرری اعلام کرد دستور توقف پروژه را در عرصه این اثر ثبت ملی صادر کرده است. تصاویر جدید اما نشان میدهد این پروژه متوقف نشده، بلکه بخش دیگری از این گورستان تاریخی تخریب و تسطیح و تعداد زیادی از سنگقبرها خرد شده و از بین رفته است.
موزه یا قتلگاه سازهای «صبا»؟
در خانه پلاک ۹۴ خیابان ظهیرالاسلام همیشه بسته است. خانهای که برای «ابوالحسن صبا»، هنرمند برجسته تاریخ موسیقی ایران، بود و همسرش آن را در دهه ۵۰ تبدیل به موزه کرد و جزو اولین خانههای تهران شد که کارکرد موزه به خود میگیرد. اما در بر همین پاشنه نچرخید و این موزه با فرازونشیبهای زیادی همراه شد. اوایل دهه ۸۰ زمانی که «علی مرادخانی» عهدهدار مدیریت مرکز موسیقی وزارت فرهنگ بود، مرمت و بازسازی خانه صبا با مسئولیت «رضا موسوی» انجام شد، اما بعد از رفتن مرادخانی از وزارت ارشاد، این خانه شد روحی سرگردان میان ساختمانهای دیگر؛ با دری بسته که کسی نمیداند داخلش چه میگذرد و چه بر سر وسایل آمده و نیامده؛ هرچند که مدیر روابطعمومی دفتر امور موسیقی وزارت فرهنگ به «پیام ما» میگوید بهدنبال تخصیص اعتبار برای بازسازی و بازگشایی موزه هستند. به مناسبت ۲۹ آذرماه و سالروز درگذشت ابوالحسن صبا مروری داشتیم بر سرنوشت این موزه و چرایی تعطیلی آن.
ابتذال شر و زوال میراث
میراث فرهنگی و طبیعی ایران بازتابی گرانمایه و ماندگار از خلاقیت و همزیستی مسالمتآمیز انسان ایرانی با جهان پیرامون خویش است که در طول اعصار مختلف جلوههای تحسینبرانگیز آن در هنر، معماری و صنعت و بسیاری از آیینها و مناسک بومی تجسم پیدا کرده. در سالهای اخیر این عرصه راهبردی و بسیار ارزشمند با چالشها و تخریبهای مختلفی مواجه شده و در سطوح مختلف خرد و کلان آسیبهای بعضاً غیر قابل بازگشتی متحمل شده است. از تخریب بافتهای تاریخی گرفته تا پاکتراشی تپهها و محوطههای تاریخی، آتشسوزی و جنگلخواری، مرمت غیراصولی شاهکارهای معماری و تعرض به عرصه و حرایم آثار ملی و جهانی فرهنگی و طبیعی از جمله مصداقهای این وضعیت خطرناک و مهلک به شمار میروند. اما پرسشی که در این میان پیش میآید، این است که چرا چنین وضعیتی بهشکل فراگیر پدید آمده و اینگونه افسارگسیخته سرمایههای تاریخی، طبیعی و فرهنگی ایران را در معرض نیستی قرار داده است؟
حفاظت یا حذف یکپارچگی؟
در سالهای اخیر بارها با این استدلال مواجه شدهایم که اگر در بخشی از یک محوطه یا شهر تاریخی، آثار معماری شاخص بهوضوح دیده نمیشود، میتوان آن بخش را از شمول عرصه خارج کرد و به فعالیتهای توسعهای سپرد. تازهترین نمونه این رویکرد، پیشنهاد آزادسازی حدود ۵۹ هکتار از عرصه مصوب شهر تاریخی ارگان است؛ آنهم با این وعده که پس از برداشت شن و ماسه، این پهنه به «سایتموزه» تبدیل شود. پرسش ساده اما بنیادین این است: وقتی بستر تاریخی یک شهر باستانی از میان میرود، قرار است چه موزهای شکل بگیرد؟
احیای پرخطر در قلب میراث جهانی
تأیید نهایی طرح احیای بخشی از طبقه دوم میدان نقشجهان اصفهان، اگرچه از سوی متولیان رسمی میراثفرهنگی و صندوق توسعه صنایعدستی، فرش دستباف و احیا و بهرهبرداری از اماکن تاریخی و فرهنگی بهعنوان گامی در مسیر صیانت و بهرهبرداری فرهنگی معرفی میشود، اما همزمان موجی از نگرانی، هشدار و پرسشهای بیپاسخ را در میان کنشگران و کارشناسان میراثفرهنگی برانگیخته است؛ نگرانیهایی که ریشه در تجربههای پیشین، حساسیت بیبدیل این میدان ثبت جهانی و پیامدهای بلندمدت هرگونه مداخله در ساختار کالبدی و معنایی آن دارد.
کمر زرین؛ آزمون مدیریت در اصفهان
نامه انجمن دوستداران اصفهان به استانداری این کلانشهر
صاحبقرانیه ۱۱ سال بعد از تعطیلی
|پیام ما| «کاخ صاحبقرانیه» یکی از بناهای شاخص پایتخت هم از منظر اهمیت تاریخی و هم از منظر معماری است. حوضخانه این بنا از سال ۱۳۹۳ بهدلیل مشکلات فنی و آسیبهای ساختاری تعطیل شد. یک سال بعد اعلام شد بنا دچار تبعات ناشی از فرونشست است و بازدید از بنا ممنوع شد. حالا صاحبقرانیه یازده سال است که تعطیل شده، ابتدا عنوان شد گودبرداری عمیق اطلس مال در جنوب این بنا عامل اصلی ترکها و فرونشست است، اما حالا مدیر مجموعه نیاوران میگوید مطالعات درباره وضعیت این بنا همچنان ادامه دارد و نمیدانیم چه زمانی دوباره میشود در راهروهای تاریخی آن قدم گذاشت و در تالار آینه به تهران دودگرفته چشم دوخت.
چه کسی به «مروی سنتر» مجوز داد؟
|پیام ما| پس از آنکه موضوع تخلفات یک پروژه عمرانی در حریم مجموعه جهانی گلستان رسانهای شد، وزیر میراثفرهنگی با حضور در محل پروژه دستور توقف آن را داد و پروژه متوقف شد. چند روزی است حصار اطراف کارگاه این پروژه در جلوخان شمسالعماره جمعآوری شده، اما همچنان اسناد و مستنداتی مطرح میشود که بر ابهامات این پروژه میافزایند؛ بهخصوص اقدامات شهرداری در محله عودلاجان. اگرچه مکاتبات میان شهرداری و میراثفرهنگی استان تهران زوایایی از موضوع را روشن میکند، اما ابهامات همچنان وجود دارند.
