بایگانی مطالب :
توجه صنعت اسباببازی به محیط زیست و اقوام
نگاه و گذر از کنار یک اسباببازیفروشی سطح شهر کافی است تا متوجه تنوع اسباببازیهای موجود برای کودکان و نوجوانان شوید؛ از عروسک انیمیشنهای معروف گرفته تا بوردگیمهای مختلف. اسباببازی بهعنوان یک محصول فرهنگی میتواند بر زندگی کودکان و نوجوانان تأثیر عمیقی بگذارد و ابزار رشد ذهنی و جسمی باشد. اما چقدر دربارهٔ اهمیت این موضوع آگاهیم و این صنعت در ایران در حال طی کردن چه مسیری است؟ آیا به اسباببازی بهعنوان یک ابزار مهم برای شکلگیری شخصیت کودکی توجه شده؟ کودکان با نیازهای خاص در این صنعت چه جایگاهی دارند؟ روز دوشنبه، بیستم آذرماه، سومین نشست از سلسلهنشستهای صنایع خلاق و توسعهٔ اجتماعی با عنوان «روندهای مصرف صنایع خلاق در جامعهٔ ایرانی» در خانهٔ اندیشمندان علوم انسانی برگزار و دربارهٔ این محورها و چالشهای این صنعت گفته شد.
آسیبهای توسعهٔ مرکزگرا
با وجود اینکه ایران به تکثر اقوامش مشهور است، اما بیتوجهی به مفهومپردازی عملیاتی در حوزهٔ مفاهیم هویت و اقلیتها متناسب با مناسبات اجتماعی خاص جامعه، آیندهٔ این افراد را با ابهام مواجه کرده است. مسئلهای که مؤسسهٔ رحمان را بر آن داشت که در میز آیندهپژوهی قومیت با حضور پژوهشگران اجتماعی و جامعهشناسان و استادان علوم سیاسی و مطالعات راهبردی به بحث و گفتوگو بنشینند. این نشست که با حضور متخصصان برگزار شد، هدف اصلی خود را پیشبینی سناریوهای پیش روی هویت ملی و راهبردهای بدیل مواجهه با چالشهای احتمالی آینده قرار داده بود. پژوهشگران مؤسسهٔ رحمان در این نشست، یافتههای مطالعهٔ خود از سناریوهای پیش روی قومیتها ارائه دادند و بهعقیدهٔ آنان غلبهٔ توسعهٔ مرکزگرا، رنج محرومیت را برای اقوام ادامهدار خواهد کرد. اما جامعهشناسان حاضر در این نشست در نقد این پژوهش، چالش اصلی ایران در مواجهه با مفاهیم هویتی را وارداتی بودن آنها و فقر نظری دانستند و توصیه کردند که پژوهشگران در وضعیت بیگفتمانی امروز و تقویت شدن سوژهٔ شخصی و مدنی، درک متقدم هویتهای جدید را اولویت قرار دهند؛ چراکه دور از انتظار نیست که در این وضعیت تعارضات و شکافهای قومی سر باز کنند.
نقض «سهوی» حقوق شهروندی
انتشار یک عکس از ایستگاه متروی شریعتی مشهد که نشان میداد چهره و مشخصات چند تن از شهروندان روی مانیتور به نمایش درآمده، دیروز در شبکههای اجتماعی دستبهدست شد و موجی از تعجب و انتقاد را در پی داشت. تصویری که دیروز منتشر شد، مانیتورهای این ایستگاه مترو را درحال انتشار تصاویر شناسنامهای شهروندان با اطلاعاتی مثل سن و جنسیت آنها نشان میداد. این اتفاق درحالی رخ داد که ۱۰ روز پیش روزنامهٔ «اعتماد» در گزارشی از بخشنامهٔ چندصفحهای وزارت کشور مربوط به خردادماه امسال را منتشر کرد که در آن به مدیران سازمانها و اماکن عمومی تکلیف شده بود که اشخاصی را برای ممانعت از ورود افراد هنجارشکن بهکار گیرند و بر عکسبرداری از آنها در اماکن عمومی از جمله مترو تأکید شده بود. سندی که انتشارش منجر به شکایت دادستانی علیه این روزنامه شد. اکنون با انتشار گستردهٔ تصاویر دوربین مداربستهٔ یک ایستگاه مترو در مشهد که اطلاعات شهروندان در آن به نمایش گذاشته شده، گمانهزنیهایی دربارهٔ ارتباط بین موضوع حجاببانها و مانیتورهایی که نقض آشکار حقوق شهروندی کردهاند، مطرح شده است. البته سخنگوی شورای شهر مشهد در گفتوگو با «پیام ما» این اتفاق را سهوی دانست و اعلام کرد: «قرار نیست این اتفاق به رویه تبدیل شود؛ چراکه نقض حقوق شهروندی است و اشکالی در شبکههای فناوری مترو پیش آمده بوده که این تصاویر منتشر شده است.» او بااینحال اضافه کرد که این دوربینها «در راستای پدافند غیرعامل و هوشمندسازی شهر مشهد» نصب شده و هدف از اینکار، شناسایی دشمنان نظام و پیشگیری از رخ دادن عملیات تروریستی است.
جامعهٔ مدنی یک مفهوم متعالی نیست
جامعهٔ مدنی چیست؟ چه الزاماتی و توانمندیهایی دارد؟ چطور میتوان از طریق آن در مسیر توسعه گام برداشت؟ چه سناریوهایی در برابر آیندهٔ جامعهٔ مدنی است؟ اینها سؤالاتی بود که «ابوالفضل دلاوری»، استاد علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبایی، در نشستی که در مؤسسهٔ رحمان با عنوان «جامعهٔ مدنی، ایضاح مفهومی و دلالتهای نظری» برگزار شد، پاسخ داد. به گفتهٔ این استاد دانشگاه، مبهم بودن مفهوم جامعهٔ مدنی و نبود تعریفی بینالاذهانی بین کنشگران جامعه سبب شده است تصورات غریبی از کارکرد جامعهٔ مدنی ایجاد شود و این گمان رود که راهحل همهٔ مشکلات ما از مجرای جامعهٔ مدنی میگذرد.
ریسکهای زلزله در تهران
مروج روشنایی
بیستوچهارمین دورهٔ اهدای جایزهٔ «ترویج علم ایران» امسال هم مانند سالهای گذشته فرصتی برای قدردانی از برخی چهرههای برگزیدهٔ ترویج علم از سراسر کشور بود. یکی از چهرههای برگزیدهٔ امسال که با انتخاب داوران و براساس معیار داشتن انگیزه، همت، اصالت، سابقهٔ فعالیت، برنامهریزی مؤثر، تنوع دستاورد، روحیهٔ کار گروهی و زمینهسازی برای فعالیتهای علمی جوانان و نوجوانان مورد تجلیل قرار گرفت، «معصومه میرحسینی»، زنی از زاهدان بود. اگر چه سیستانوبلوچستان مهد مفاخری از حوزهٔ علم و فرهنگ از سالیان دور تا دورهٔ معاصر بوده، اما ضعف زیرساختها، امکانات محدود و محرومیتهای افزوده طی سالهای متمادی، این استان را در برخی شاخصها متوقف کرده است. بااینحال، برخی چهرهها همچون معصومه میرحسینی، همچنان سختکوشانه به ترویج علم و معرفت مشغولند.
معرف آسمان بدون مرز زاهدان
پاسداشت روزهای زندگی «معصومه میرحسینی»
گره کور اصلاح نظام بازنشستگی
تصویب افزایش سن بازنشستگی در برنامۀ هفتم توسعه نگرانیهای جدی و بجایی را در بین ذینفعان ایجاد کرده است. جدای از ابهام زیادی که در متن مصوبه وجود دارد و تناقضاتی که در تفسیرهای متفاوت همین چندروزهٔ نمایندگان بارز است، به نظر میرسد «این مصوبه» اگر خود به افزایش ناپایداری مالی صندوقها دامن نزند، کمکی چندانی هم به حل ناپایداری نمیکند؛ بهویژه آنچه در قالب همین برنامۀ هفتم و در قالب لوایحی که در زمینۀ اصلاح قانون کار و اصلاح قانون تأمین اجتماعی در دستورکار قرار دارد، مجموعهای از مواد در تناقض آشکار با پایداری نظام بیمهای در جریان تصویب است.
مداخلهٔ بینتیجهٔ دولت در بازار شیرخشک
بحران کمبود شیرخشک در داروخانههای کشور ادامه دارد. بنا به اعلام مسئولان قرار بود این مشکل تا پایان آبانماه رفع شود اما کمتر از دو هفته مانده به پایان فرصت اعلام شده، نشانهای از رفع مشکل دیده نمیشود. در همین حال برخی فعالان صنعت دارو مدعی هستند که بخشنامههای سازمان غذا و دارو دو شرکت تولیدکننده شیرخشک را به مرز تعطیلی کشانده است. کشمکشها و اظهارات ضد و نقیض مسئولان دولتی و فعالان صنعت دارو در حالی مطرح میشود که خانوادهها همچنان برای پیدا کردن شیرخشک در داروخانههای در رفت و آمدند.
اشتغال پایدار تعصبات مخرب را از بین برد
ناهید، جانبیبی و مرضیه سه نسل از زنان بلوچی هستند که زندگیهایشان بههم گره خورده است و روزگار بسیاری از زنان مثل خودشان را تغییر دادهاند. آنها که زمانی فکرش را هم نمیکردند که در جایگاه تسهیلگر و کارآفرین، جامعهٔ محلی خود را دگرگون کنند، امروز به درجهای از خودباوری رسیدهاند که میگویند دلشان میخواهد نمایندهٔ مجلس شوند. زنان توانمندی که از دل مناطق کمبرخوردار سیستانوبلوچستان آمدهاند، روز جمعه در پنلی با عنوان «در یک مسیر زنانه: دربارهٔ توانافزایی زنان» که به مناسبت ۱۸ سال فعالیت «بنیاد توسعهٔ کارآفرینی زنان و جوانان» برگزار شده بود، قصهٔ زندگیشان را روایت کردند تا نور امید به تغییر را در دل زنان بسیاری روشن نگه دارند.
