ساختمان شهر داری در حریم خانه لرزاده است

«این که با شما سخن می‌گوید، نامش حسین کنیه و تخلصش لرزاده فرزند محمد خان، معمار تهرانی الاصل، زادگاهش تهران، کوچه قلمستان، زادروزش ۱۲۸۵ شمسی، شغلش معماری و طراحی است. در موقع تنظیم شناسنامه، خان از نام پدر حذف و لر به لرزاده تبدیل شد. پدر از سادگی و صفای باطن به لر معروف بود.» حسین لرزاده، معمار معروف تهرانی در لابه‌لای کتابش خود را اینگونه معرفی کرده است. از مهم‌ترین یادگارهای لرزاده، آرامگاه فردوسی است. لرزاده معمار و مجری آرامگاه بوده است. کاخ مرمر، مسجد سپه‌سالار و مسجد اعظم قم از جمله مهم‌ترین بناهایی است که لرزاده آن‌ها را طراحی کرده است. خانه این معمار تهرانی اکنون در خیابان بهار شیراز تهران قرار گرفته است. در کنار آپارتمان‌های بزرگ و کوچک ساختمانی آجری رنگ با پنجره‌های سفید و گرد به چشم می‌خورد. نمونه‌ای از معماری مدرن که با استفاده از عناصر معماری سنتی ایران تلفیق شده است. خانه لرزاده سال 98 به عنوان خانه معمار در تهران افتتاح شد. این خانه اکنون در اختیار معاونت معماری و شهرسازی شهرداری تهران است، در روزهای کرونا که به نظر می‌‌رسد حضور گردشگر در این خانه ممنوع شده است، بنایی هفت طبقه در مجاورت ساختمان سبز شده است. بنایی که اتفاقا متعلق به شهرداری است.

در محوطه خانه لرزاده که از آن به عنوان خانه معمار یاد می‌شود، بنایی هفت طبقه سبز شده است. خانه لرزاده که میان بوستانی در انتهای خیابان بهار شیراز قرار گرفته است یکی از مهم‌ترین بناهای میراث معاصر است. احداث ساختمان هفت طبقه وجوه میراثی بنا را تحت تاثیر قرار داده است. احمد علوی، رئیس کمیته گردشگری شورای شهر تهران از ساخت ساختمان هفت طبقه در مجاور خانه لرزاده و رعایت نشدن حریم میراثی این مجموعه توسط شهرداری تهران گلایه کرد و گفت: این ساخت و ساز بدون رعایت حریم میراثی در مجاور خانه لرزاده است.
به گزارش روزنامه پیام ما، علوی در تذکر پیش از دستور خود در جلسه امروز شورای شهر تهران به ساخت و ساز بدون رعایت حریم میراثی در مجاور خانه لرزاده اشاره کرد و گفت: خانه استاد لرزاده که در خیابان شریعتی، پایین تر از بهارشیراز، انتهای کوچه سخن قرار دارد، پس از سال‌ها در تملک شهرداری قرار گرفت و بازسازی شد و در ۱۷ مهر ۱۳۹۸ و به مناسبت هفته تهران گشایش یافت. او با بیان اینکه این خانه مطابق مصوبه شورای چهارم تبدیل به خانه معمار شد تا محلی برای نمایش آثار دکتر لرزاده باشد، گفت: در شورای شهر پنجم، این خانه که در اختیار سرای محله منطقه ۷ قرار داشت در اختیار شهرداری قرار گرفت تا به عنوان خانه معمار از آن استفاده شود و خانه لرزاده با هدف ایجاد موزه توسط میراث فرهنگی ثبت ملی شده است و مانند همه بناهای میراثی دارای حقوق حفاظتی از جمله ممنوعیت ساخت سازهای بلندتر از بنای ثبت شده است؛ اما این موضوع در مورد خانه لرزاده رعایت نشده و حتی با وجود تذکرات اعلام شده از سوی شورای شهر تهران، در حریم میراثی خانه موزه لرزاده(خانه معمار) ساختمان ۷ طبقه ساخته شده است.
علوی افزود: جالب اینجاست که طرح ابتدایی ساخت ساختمانی ۲ طبقه با کاربری آمفی تئاتر بوده که در کمال تعجب به ناگاه تغییر کاربری داده و جایش را ساختمانی ۷ طبقه گرفته است.
او با بیان اینکه قاعدتا نباید ساخت و سازی با این ارتفاع زیاد در نزدیکی بنا صورت می‌گرفت و از این نظر موازین آثار ثبتی میراث مورد تایید نیست، گفت: وزارت میراث با توجه به ضوابط در مراحل کسب پروانه ساخت این ساختمان ورود نکرده و به نظر می رسد هیچ پروانه ای برای احداث بنا کسب نشده است و نظارتی هم وجود نداشته است.
رئیس کمیته گردشگری شورای شهر ششم با بیان اینکه ساختمان جدید ساخته شده، تحت مالکیت شهرداری است افزود: البته طبق مصوبه شورای شهر تهران، در ابتدا کاربری ساختمان مجاور، آمفی تئاتری برای برگزاری جلسات معماران در نظر گرفته شده بود. آنچه مهم است، این است که چگونه کاملا بی سروصدا، ساختمانی دو طبقه با کاربری آمفی تئاتر، به ساختمانی ۷ طبقه با کاربری درمانی تبدیل می‌شود.
او تاکید کرد: مالکیت این ساختمان، گویای تخلف صورت گرفته است. چرا که سازمانی که خود ناظر بر این تخلفات است، این ساختمان را به صورت غیر مجاز در حریم اثر ثبتی، احداث نموده است. فارغ از تمام این صحبت ها، وزارت میراث فرهنگی به عنوان یک نهاد ناظر بر حفاظت از آثار تاریخی، نظارت جدی بر مسئله ساخت و ساز در حریم آثار ثبتی نداشته است. لذا بایستی از سوی مجموعه شهرداری تهران هر چه سریعتر نسبت به ارائه دلیل احداث این سازه در حریم خانه میراثی توضیح داده شود.
اما این تمام ماجرا نیست. عدم رسیدگی به این بنا باعث شده تا در بعضی بخش‌های آن نم‌زدگی دیوار به چشم بخورد. گچ جداره پنجره‌ها هم در طبقه بالایی ساختمان ریخته است. آشپزخانه بنا که در طبقه همکف قرار دارد نیز این روزها به انباری تبدیل شده است.
خانه موزه معمار اما آثار کمی از وسایل لرزاده را در خودش جا داده است. به نظر می‌رسد تنها عصای این معمار بزرگ در طبقه همکف و در اتاق کار نصب شده است. عصایی که اهدای از سوی نوه اوست. نکته جالب توجه در خانه لرزاده زیر زمین آن است، در زیرزمین آن هم تالار کودک و معماری توسط تیم موزه عروسک‌های تهران ایجاد شده است تا با کمک بازی و سرگرمی کودکان با موضوع معماری بیشتر آشنا شوند. تعدادی از نقاشی‌ها و کاردستی‌های کودکان نیز در زیرزمین این بنا قرار گرفته است. بعد از تذکر عضو شورای شهر تهران اما هنوز خبری از واکنش شهرداری به این موضوع نشده است و مشخص نیست که پروانه احداث ساختمان کناری لرزاده چه زمانی صادر شده است.