آفرود یکی از لاکچری‌ترین تفریحاتی است که طرفداران بسیاری را به خود جذب کرده و روزبه‌روز بر محبوبیت آن اضافه می‌شود. رانندگی آفرود در دل طبیعت بدون رعایت اصول، اکوسیستم‌های ارزشمند طبیعی را تخریب کرده و حیات‌وحش را به خطر می‌اندازد.

«نیایش مظفری» از جمله حفاظتگران نسل جدید ایران که کار میدانی خود را با شمارش پرندگان شکاری مهاجر آغاز کرده است، می‌گوید: «مهاجرت آخرین مسیری‌ست که دلم می‌خواهد بروم. تصور جمع‌ کردن چمدانی که در آن نتوانم خانواده‌ام، جنگل‌های هیرکانی، خلیج‌فارس، دریای‌ کاسپین و کودکانی را که هنوز مدرسه‌ای برایشان ساخته نشده، جا دهم، برایم بسیار سخت است.» او که ۲۲ سال دارد، آکادمی حیات‌وحش «چمروش» را برای آموزش محیط‌زیست به کودکان راه‌اندازی کرده است، تأکید می‌کند: «اگر روزی احساس کنم که در این خاک بستری برای فعالیت‌های حفاظتی‌ام وجود ندارد،‌ می‌روم». مخاطب این گفته مسئولان سازمان حفاظت محیط‌زیست و سایر نهادها هستند‌؛ کسانی که می‌توانند نسل جدید را در ایران نگه دارند یا باعث شوند چمدانشان را ببندند و جایی را برای زندگی انتخاب کنند که امکان فعالیت داشته باشند. در این گفت‌وگو با نیایش مظفری که در شیراز به دنیا آمده و در ساری بزرگ شده، علاوه‌بر اهمیت شمارش پرندگان شکاری مهاجر و نقش آنها در اکوسیستم به موانع پیش پای زنان حفاظتگر محیط‌زیست و همچنین اهمیت آموزش به کودکان و نوجوانان پرداخته‌ایم که در ادامه می‌خوانید:

یک سال پس از ممنوعیت حضور خودرو در جنگل النگدره، طبیعت جان دوباره گرفت

آزادی کارشناسان محیط‌زیست‌، تغییر مدیران در سازمان محیط‌زیست و منابع‌طبیعی،‌ کسب جایزه‌های جهانی «مارخو» و «استو» و «قهرمان جهانی تالاب» به کارشناسان و انجمن‌های ایران‌، ممنوعیت شش کارشناس برای ورود به مناطق،‌ ثبت هفتمین سمندر به‌نام ایران،‌ درگذشت استیون کلمنت اندرسون و الن ووسالو، برگزاری انواع و اقسام شب‌های بخارا با موضوع محیط‌زیست،‌ جاده‌کشی در جنگل‌های شمال‌، کور شدن گره آلودگی هوا در ایران،‌ نابسامانی مدیریت پسماند در شهرهای شمالی، تخریب زاگرس و... گوشه‌ای از اتفاقات سال ۱۴۰۳ در حوزه محیط‌زیست و منابع‌طبیعی هستند. در «پیام ما» کوشیدیم در حد توان و بضاعت مهمترین اتفاقات روز را پوشش دهیم و درعین‌حال، نگاهی هم به سایر موضوعات بیندازیم،‌ از انعکاس دیدگاه‌های نسل جدید کارشناسان حیات‌وحش گرفته تا چالش‌های پیش روی زنان حفاظتگر،‌ یا انتشار خلاصه‌ای از مقالات کارشناسان ایرانی که در مجلات معتبر جهانی منتشر شده‌اند و.... واقف هستیم که برخی از موضوعات و وقایع این سال از قلم افتاده‌اند که هرکدام قابلیت تبدیل شدن به یک سوژه گزارش یا مصاحبه را داشتند. آنچه می‌توانست منتشر شود و نشده را به حساب توان محدود ما در مقابل حجم بالای اتفاقات در این حوزه بگذارید. امیدواریم سال آتی همچنان فرصت نوشتن درباره محیط‌زیست ایران را داشته باشیم و بتوانیم سنگی را از پیش پای حفاظت برداریم.

در سال‌های اخیر، اخبار متعددی درباره تلاش مردم منطقه گلیران در بندپی شرقی مازندران برای مقابله با تخریب محیط‌زیست منتشر شده است. اهالی این منطقه، که قرن‌ها در هم‌زیستی مسالمت‌آمیز با طبیعت زندگی کرده‌اند، اکنون با چالشی بزرگ مواجه شده‌اند: نابودی جنگل‌های هیرکانی، جاده‌سازی‌های بی‌رویه و توسعه معادن که بقای این اکوسیستم ارزشمند را تهدید می‌کند. جنگل‌های گلیران، بخشی از جنگل‌های هیرکانی با قدمتی بیش از ۴۰ میلیون سال هستند که به‌عنوان میراث طبیعی جهانی ثبت شده‌اند. این جنگل‌ها علاوه‌بر ارزش اکولوژیکی، نقش حیاتی در تولید و تنظیم آب، تقویت سفره‌های زیرزمینی و تأمین آب رودخانه بابل‌رود ایفا می‌کنند. رودخانه‌ای که آبیاری بیش از ۵۰ هزار هکتار از اراضی شالیزاری بابل را ممکن می‌سازد. اما این میراث گران‌بها، امروز زیر تیغ توسعه ناپایدار و شاید مافیایی قرار گرفته است و این درحالی‌است که نایب‌رئیس فراکسیون محیط‌زیست به «پیام‌ما» می‌گوید احتمال این که پروژه گازرسانی به منطقه در واقع پوششی برای توسعه معدن زغال‌سنگ باشد وجود دارد. بنابراین، از تمام نهادهای رسمی دولتی و مردمی و رسانه‌ها که اطلاعات دقیقی در این باره دارند می‌خواهم این گزارش‌ها را در اختیار ما بگذارند تا ورود مجلس و فراکسیون محیط‌زیست به این قضیه تسریع شود.

جنگل‌های تحقیقاتی ایران در حال فراموش‌شدن هستند و اگر تلاش‌ها و اقدام‌های دانشگاه‌ها نبود، امروز چیزی به نام جنگل‌های تحقیقاتی در ایران باقی نمی‌ماند. جنگل‌های تحقیقاتی جنگل‌هایی هستند که تحت مدیریت دانشگاه، البته با قرارداد منابع طبیعی محافظت می‌شوند. این جنگل‌ها بخشی از جنگل‌های هیرکانی ایران هستند و تفاوت‌های بنیادی با دیگر عرصه‌های جنگلی شمال ایران دارند؛ چراکه دست‌اندازی، تغییر کاربری و تصرف و شکار در آنها به چشم نمی‌خورد. به‌جای اینها زیستگاه‌هایی امن برای حیات‌وحش و گونه‌های گیاهی منحصربه‌فرد این محدوده‌ها ایجاد شده است؛ به‌گونه‌ای که در بخش کوچک دو هزارهکتاری تحت مدیریت دانشگاه تربیت‌مدرس، تصاویر پلنگ ایرانی به ثبت رسیده است. درباره چالش‌های جنگل تحقیقاتی دانشگاه تربیت‌مدرس نور پای صحبت مدیر این جنگل تحقیقاتی نشستیم. «حامد یوسف‌زاده»، دانشیار گروه جنگل با مدرک دکتری جنگل گرایش ژنتیک حفاظت گیاهی، می‌گوید نبود پاسخ‌دهی سازمان متولی به درخواست‌های مکرر دانشگاه‌ها برای عقد قرارداد مشکل‌ساز شده و جنگل‌های تحقیقاتی، قربانی نگاه «بهره‌بردارمحور» در سازمان منابع طبیعی شده‌اند.

|پیام ما| زمزمه‌های اجرای دستورالعمل برداشت درختان شکسته و افتاده از جنگل‌های شمال صدایی چندان بلند در فضای منابع طبیعی کشور داشت که باقی بحث‌ها در حوزه جنگل،‌ آبخیزداری و... را به حاشیه برد. در هفته‌های اخیر کمپینی که در مخالفت با برداشت شکسته و افتاده شکل گرفت، بیش از ۵۰ هزار امضا جمع‌آوری کرد. در مقابل موافقان اجرای دستورالعمل هم با نگارش‌ نامه‌‌هایی به مسئولان، خواستار اجرای آن شدند. درنهایت،‌ در دوگانه موافقان برداشت درختان شکسته و افتاده، مخالفان برداشت توانستند حرف خود را به کرسی بنشانند، به‌طوری‌که «علی تیموری»، رئیس سازمان منابع طبیعی، در نشستی در کافه‌کارزار از تعلیق اجرای این دستورالعمل خبر داد تا بحث‌‌های بیشتری پیرامون آن انجام شود. فارغ از اینکه این برداشت انجام شود یا خیر، این دوگانه‌سازی چه تبعاتی بر مدیریت جنگل‌ها دارد و برای حل آن چه باید کرد؟ «رحیم ملک‌نیا»، عضو هیئت‌علمی دانشگاه لرستان، از جمله کسانی است که در سال‌های اخیر به این تقابل‌ها و دوگانه‌سازی‌ها انتقادهایی را وارد دانسته و مطالبی را هم در این زمینه منتشر کرده است. او به‌تازگی در یک سخنرانی با عنوان «مدیریت جنگل‌ها؛ از سیاستگذاری مشارکتی تا برنامه‌ریزی فنی» که به همت انجمن علمی دانشجویی دانشگاه تربیت مدرس برگزار شده بود، ضمن انتقاد دوباره از رهاشدگی زاگرس در مقابل هیرکانی، تلاش کرد در شکل کلان به دو مقوله سیاستگذاری و برنامه‌ریزی در حوزه جنگل بپردازد.