بایگانی مطالب: گزارش روز
جدال ناعادلانه مزد و تورم
با ورود به سهماهه پایانی سال و آغاز مباحث تغییر دستمزدها، کارشناسان اقتصادی نسبت به شکاف عمیق میان افزایش حقوقها با تورم و سبد معیشت هشدار میدهند. «علیرضا حیدری»، کارشناس اقتصاد کارگری، میگوید سبد معیشت عملاً به شاخصی غیرالزامآور تبدیل شده و در تعیین دستمزد نقش واقعی ندارد. «مرتضی افقه»، اقتصاددان، هم معتقد است افزایش ۲۰ درصدی حقوق براساس آنچه دولت پیشبینی کرده، در برابر تورم حدود ۵۰ درصدی، بهمعنای عقبماندن جدی قدرت خرید مزدبگیران و تداوم فشار معیشتی بر خانوارهاست.
درمان اعتیاد؛ رویکرد دولتی یا مشارکتی؟
طرح مدیریت مصرف موادمخدر از سوی دولت با هدف کاهش آسیب مطرح شده است. «علی غلامی»، رئیس کانون درمانگران اعتیاد، موفقیت هر برنامه درمانی را مستلزم همراهی کامل دولت و اجرای پروتکلهای دقیق میداند. در مقابل، «نسیم صادقی»، پژوهشگر اعتیاد، هشدار میدهد درمانهای اجباری و متمرکز دولتی بدون مشارکت جامعه و نگاه علمی، اثربخشی لازم را ندارند و بازتوانی اجتماعی معتادان را تضمین نمیکند.
شبی که جامعه را بازتعریف میکند
شب یلدا، برای جامعه ایرانی فقط یک سنت قدیمی نیست، بلکه همزمان آیینی است که در آن همبستگی جمعی بازتولید میشود، مقاومت فرهنگی در برابر معناهای مسلط بروز پیدا میکند و تمایزهای طبقاتی به نمایش درمیآیند. این آیین کهن، از منظر جامعهشناختی امروز فراتر از یک سنت، بهعنوان آینهای از تحولات هویتی، فرهنگی و اجتماعی ایران عمل میکند.
قصهگویی تا روشنایی
راه نجات گذران شبهای تیره و تار، آنجا که امیدی نیست، چه میتواند باشد؟ نیاکانمان گویی رهایی را در قصهگویی یافته بودند؛ در داستانهای رستم و سهراب، شیرین و فرهاد، لیلی و مجنون. قدیمیهای دوران پیشادیجیتال و هوش مصنوعی یادشان میآید اوج این قصهگویی برای طولانیترین شب سال بود؛ یلدا. شب چلهای سحر نمیشد مگر اینکه داستانی در دورهمی گفته شود. تاریخ ما پر از فرازونشیب است. آنچه ما را از تالارهای سرد و تاریک زمان عبور داده و تمدنمان را ساخته، هیچ نبود جز قصهگویی تا طلوع خورشید و روشنایی.
یلدای ایرانی زیر سایه گرانی
در آستانه شب یلدا، هنوز بسیاری از خانوادهها نتوانستهاند مایحتاج شب چله خود را تهیه کنند. قیمت آجیل، میوه و اقلام دیگر چندین برابر شده و بسیاری را از خرید آنها منصرف کرده است. برخی در حسرت یلداهای گذشته هستند و برخی دیگر ترجیح میدهند بهتنهایی و بدون «شبچره یلدایی» بلندترین شب سال را سحر کنند.
جنوب ایران غرق در سیلاب
هشدار قرمز هواشناسی به استانهای جنوبی کشور برای ورود یک سامانه بارشی فعال، مانع از وقوع سیلاب، آبگرفتگی معابر و اختلال در زندگی روزمره شهروندان این استانها نشد. این درحالیاست که فعالیت این سامانه تا زمان نگارش این گزارش به تاریخ ۲۶ آذرماه ادامه دارد و ممکن است استانهای دیگری نیز درگیر سیلاب شوند.
امید کاذب به باران
دریاچه ارومیه از نمادهای سرزندگی کشورمان است که سالهای سال تمام کارشناسان درباره خشکیدن آن هشدار میدادند. اتفاق تلخ، شهریور امسال رخ داد و با تداوم خشکسالی و نبود بارش، دریاچه ارومیه کاملاً خشکید. حالا در اواسط آذرماه، بارشها سطح آب دریاچه را تا ۴۰ سانتیمتر بالا آورده و جان تازهای به این زیستگاه در احتضار داده است.
غایب در آمار، بیپناه در جامعه
آمارهای رسمی از افزایش تعداد معتادان متجاهر در کشور خبر میدهند، زنان در این آمارها غایباند و وضعیت آنان را در هالهای از ابهام قرار دارد. این درحالیاست که براساس آمار تعداد مراکز نگهداری و درمانی ویژه زنان دارای اعتیاد نیز کاهش پیدا کرده است. این موضوع بهگفته مددکاران اجتماعی و درمانگران اعتیاد موجب کاهش شانس آنان برای زندگی سالم و تداوم چرخه اعتیاد در میان آنان میشود.
تحمیل تجرد
اعلام آمار افزایش تجرد قطعی و کاهش میل به ازدواج توسط «مرضیه وحید دستجردی»، دبیر ستاد ملی جمعیت، نگرانیهای جمعیتی و اجتماعی بسیاری را برانگیخته است. او این امر را ناشی از تغییرات فرهنگی و تغییر دیدگاه نسبت به تشکیل خانواده میداند؛ اما «فاطمه موسوی»، عضو انجمن جامعهشناسی ایران، با انتقاد از دیدگاه دستجردی مبنیبر اینکه در آمار اعلامی او تنها زنان مجرد دیده شدهاند، کاهش میل به ازدواج را حاصل بحرانهای اقتصادی، فشار معیشتی، نابرابریهای حقوقی و کاهش امید اجتماعی میداند.
اعتبارات مرمت بازار وکیل کجا رفت؟
|پیام ما| «روزی نیست که گردشگران و پژوهشگران از ما درباره علت دودگرفتگی سقف سؤال نکنند.» این را یکی از کسبه بازار وکیل شیراز میگوید. بازاری که دو سال پیش دچار آتشسوزی شد و هنوز ردپای این آتشسوزی روی عرقچین (سقف) بازار باقی مانده است. اسفندماه ۱۴۰۲ ادارهکل میراثفرهنگی استان فارس اعلام کرد: «وزارت نفت برای مرمت بازار وکیل شیراز یک هزار میلیارد ریال هزینه میکند» و مردادماه امسال همین ادارهکل اعلام کرد: «هنوز بیش از ۲۵ میلیارد تومان اعتبار برای تکمیل این پروژه مرمتی باقی مانده است.» اما در روزهای اخیر زمزمههایی شنیده میشود مبنیبر اینکه پیش از اتمام پروژه مرمت بازار وکیل، قرار است میراث فرهنگی باقیمانده بودجه تخصیصدادهشده توسط وزارت نفت را بازگرداند؛ تصمیمی که موجب اعتراض کسبه و فعالان میراثفرهنگی شیراز شده است.
