وعده‌های سبز، سودهای سیاه

| پیام ما | در سال‌هایی که بحران اقلیمی از سطح هشدارهای علمی فراتر رفته و به واقعیتی ملموس در زندگی روزمره جهان تبدیل شده، شرکت‌های بزرگ نفت و گاز بیش از هر زمان دیگری از «پایداری»، «انتقال انرژی» و «کربن خنثی» سخن می‌گویند. اما هم‌زمان، سودهای کلان ناشی از جنگ‌ها و تنش‌های ژئوپلیتیک، افزایش تولید سوخت‌های فسیلی و عقب‌نشینی از تعهدات اقلیمی، تصویر دیگری از واقعیت صنعت انرژی ترسیم می‌کند. روزنامه «گاردین» در مجموعه گزارش‌های تحلیلی اخیر خود، این تناقض را در عملکرد غول‌هایی چون «BP»، «Shell» و «Total Energies» زیر ذره‌بین برده و نشان داده چگونه «شست‌وشوی سبز» به بخشی ساختاری از اقتصاد جهانی انرژی تبدیل شده است. پدیده‌ای که نه‌تنها اعتماد عمومی به ESG (گزارش پایداری شرکتی) را تضعیف می‌کند، بلکه آینده توسعه پایدار را نیز با تهدید روبه‌رو ساخته است.

تجدیدپـذیرها در مسیـر گـذار از حمایت دولتی به رقابت

سال‌ها توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر در ایران بر یک فرمول ساده استوار بود: نیروگاه بساز، برق را با قرارداد «خرید تضمینی» به دولت بفروش و منتظر دریافت مطالبات بمان. این مدل در سال‌های نخست برای توسعه نیروگاه‌های خورشیدی و بادی جذاب بود، چون ریسک فروش برق را کاهش می‌داد و سرمایه‌گذار از ابتدا مشتری خود را می‌شناخت. اما به‌تدریج شرایط اقتصادی این مدل را فرسوده کرد. جهش نرخ ارز، افزایش هزینه تجهیزات، تحریم‌ها و محدودیت منابع مالی دولت باعث شد مطالبات نیروگاه‌ها با تأخیر پرداخت شود. از سوی دیگر، نرخ‌های خرید تضمینی نیز متناسب با تورم و هزینه‌های جدید اصلاح نشد. نتیجه، کندشدن توسعه تجدیدپذیرها و افزایش بی‌اعتمادی در میان سرمایه‌گذاران و حتی بانک‌ها بود. هم‌زمان، ناترازی برق به یکی از چالش‌های مهم اقتصاد ایران تبدیل شد و سیاست‌گذاران را به سمت مسیرهای تازه برای توسعه برق پاک سوق داد. یکی از مهم‌ترین این مسیرها «تابلوی سبز» در بورس انرژی است؛ بازاری که برق تجدیدپذیر را میان تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان بزرگ قابل‌معامله می‌کند. بااین‌حال این پرسش همچنان مطرح است: آیا تابلوی سبز می‌تواند به رونق سرمایه‌گذاری در برق تجدیدپذیر و کاهش فشار بر شبکه کمک کند، یا صرفاً تجربه‌ای تازه در اقتصاد همچنان دستوری برق ایران خواهد بود؟

سخنگوی صنعت آب: کشور مطلقاً وارد ترسالی نشده است

 سخنگوی صنعت آب کشور با اشاره به شرایط بارش‌های کشور گفت: اینکه گفته می‌شود کشور وارد دوره ترسالی شده، «مطلقاً درست نیست» و نباید چنین برداشتی از وضعیت فعلی داشت.

پیش‌بینی قطعی روزانه ۲ ساعت برق در تابستان؛

رئیس کمیسیون انرژی اتاق بازرگانی با اشاره به وضعیت تأمین برق در کشور اعلام کرد به نظر می‌رسد در تابستان امسال خاموشی‌های برنامه‌ریزی‌شده ادامه داشته باشد و روزانه حدود دو ساعت قطعی برق در بخش‌های خانگی، تجاری و اداری اعمال شود؛ به گفته او، بخش صنعت نیز همچنان در اولویت قطعی‌ها قرار خواهد داشت.

روایت زندگی در جوار دود مشعل‌ها

وقتی از مناطق نفت‌خیز جنوب کشور گذر می‌کنی، حضور مشعل‌های متعدد فلرسوزی، یک امر کاملاً متداول و طبیعی است که جزء جدانشدنی زندگی مردمان بومی محسوب می‌شود. این در حالی است که برای کسانی که زیر سایه این شعله‌ها زندگی می‌کنند، این آتش دائمی نه فقط یک چشم‌انداز جالب، بلکه یک چالش عمیق در زیست روزمره محسوب می‌شود. این مشعل‌های همیشه روشن که برای سوزاندن گازهای اضافی استخراج شده همراه نفت تعبیه شده‌اند با نفوذ در لایه‌های زندگی مردم بومی، به‌مثابه نشانگان نابرابری عمل می‌کنند که نباید آنها را صرفاً یک چالش صنعتی یا معضل محیط‌زیستی تقلیل داد؛ بلکه باید آن را به منزله شکلی از خشونت فضایی و تغییر اجباری زیست‌بوم به بهانه توسعه خوانش کرد.

«گچساران» و ثروتی که هر شب می‌سوزد

ادعای آلودگی نفتی در جزیره خارک تکذیب شد

مدیرعامل شرکت پایانه‌های نفتی ایران گزارش‌های منتشر شده درباره وجود لکه نفتی در آب‌های اطراف جزیره خارک را جعلی دانست و اعلام کرد هیچ‌گونه نشتی در زیرساخت‌ها، مخازن ذخیره‌سازی، خطوط لوله، اسکله‌ها و کشتی‌های در حال بارگیری در این منطقه وجود ندارد.

یزد از خط قرمز گرما عبور کرد؛ سهم ۳۰ درصدی تجهیزات سرمایشی و هشدار ایمنی

با فرا رسیدن روزهای اوج مصرف انرژی در استان یزد، تجهیزات سرمایشی اکنون سهمی ۳۰ درصدی از کل بار شبکه برق استان را به خود اختصاص داده‌اند. کارشناسان ضمن تاکید بر تنظیم دما روی «مرز آسایش» و استفاده از سایه‌بان‌ها برای کاهش مصرف، نسبت به خطرات برق‌گرفتگی در سرویس کولر و اهمیت نصب کلیدهای محافظ جان هشدار داده‌اند.

مرکز جهانی بر احیای زمین، آب و تاب‌آوری اقلیمی با مشارکت یونسکو

در نشست اطلاع‌رسانی مشارکت یونسکو در هفدهمین کنفرانس مقابله با بیابان‌زایی (COP17)، بر نقش آموزش، علم و سیاست‌گذاری در احیای اراضی تخریب‌شده و تقویت همکاری‌های جهانی برای مقابله با بحران‌های محیط‌زیستی تأکید شد؛ اجلاسی که با حضور نمایندگان ۱۹۷ کشور در اولان‌باتور برگزار خواهد شد.

وقتی پشت‌بام‌ها به خط دفاعی انرژی تبدیل می‌شوند

در روزهای جنگ چهل‌روزۀ اخیر، میلیون‌ها ایرانی شب‌ها را با دغدغه‌ای مشترک به صبح رساندند: «اگر فردا نوبت زیرساخت‌های برق باشد چه؟» در آن مقطع حساس، تهدیدهای علنی به نابودی زیرساخت‌های حیاتی و هشدارهای پیاپی دربارۀ حمله به تأسیسات برق، نفت و گاز، یک حقیقت غیرقابل‌انکار را عیان کرد: در میدان جنگ مدرن امروز، انرژی نخستین و اصلی‌ترین قربانی است. برقی که در زندگی روزمره صرفاً به‌عنوان «روشنایی خانه‌ها» می‌شناسیم، درواقع ستون فقرات بیمارستان‌ها، شریان‌های ارتباطی، سامانه‌های آب‌رسانی، شبکه حمل‌ونقل و بخش عظیمی از صنعت کشورمان محسوب می‌شود. در ایران اما این نگرانی حیاتی با یک چالش قدیمی‌تر گره خورده است: ناترازی مزمن برق و خاموشی‌هایی که هر تابستان و زمستان، سایه‌شان بر سر کشور می‌افتد. ترکیب این دو عامل، یک پرسش را پیش روی ما می‌گذارد: اگر در اوج بحران و تنش، شبکه برق ایران هدف قرار بگیرد، چه میزان تاب‌آوری خواهد داشت؟ پاسخ به این سؤال، مستقیماً به آینده امنیت ملی کشورمان پیوند خورده است. کارشناسان حوزۀ انرژی بر این باورند که در چنین شرایطی، نیروگاه‌های تجدیدپذیر کوچک‌مقیاس، از یک «سیاست انرژی» صرف فراتر رفته و نقشی حیاتی در «پدافند غیرعامل» ایفا خواهند کرد.