۷۰ درصد نقاط سیل‌خیز کشور ایمن‌سازی نشده

مدیرکل دفتر کنترل سیلاب و آبخوان‌داری سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری با بیان این‌که از ۴۵ میلیون هکتار از حوزه‌های آبخیز کشور، ۱۱ میلیون هکتار تحت پوشش عملیات آبخیزداری قرار گرفته است، گفت: طی سال‌های ۹۰ تا ۹۶، ۱۱۳۹ مورد سیل در کشور اتفاق افتاده است.

ابوالقاسم حسین‌پور با بیان اینکه کشور ما کشور خشک و نیمه خشکی است و دارای بارندگی‌های نامنظم و با شدت بالا در مدت زمان کوتاه است که منجر به وقوع سیلاب می‌شود، اظهار کرد: از این‌رو در زمره کشورهای سیل‌خیز دنیا هستیم. در سال‌های اخیر بر اثر تغییرات اقلیمی و مسائلی که در کشور ما از جمله تغییر کاربری اراضی وجود دارد شاهد تشدید سیلاب‌ها بوده‌ایم و به همین دلیل ضرورت پرداختن به مدیریت سیلاب و راهکارهای کاهش آن در کشور روز به روز مهم‌تر می‌شود.

وی با اشاره به اینکه یکی از راهکارهای کاهش ریسک و خطرپذیری سیل در کشور طرح‌های آبخیز و آبخوان‌داری است، تصریح کرد: طرح‌های آبخیزداری از بالا دست حوزه‌های آبخیز که عرصه ایجاد سیل هستند آب را مدیریت و کنترل می‌کنند. درباره موضوع سیل نباید فقط به فکر مقابله و مواجهه با آن در پایین دست و در کنار مراکز جمعیتی، شهرها و روستاها، تاسیسات زیربنایی و اراضی کشاورزی باشیم بلکه باید در سطوح حوزه‌های آبخیز آب را مدیریت کنیم.

مدیرکل دفتر کنترل سیلاب و آبخوان‌داری سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری در ادامه با تاکید بر اینکه آبخیزداری و آبخوان‌داری اقدامی پیشگیرانه در جهت مدیریت سیلاب در کشور است، گفت: یکی از وظایف اصلی سازمان جنگل‌ها مدیریت سیلاب است. در حال حاضر تاکنون در مطالعات فاز شناختی و توجیهی  ۴۵ میلیون هکتار از حوزه‌های آبخیز کشور را تحت مطالعه آبخیزداری قرار داده‌ایم که از این ۴۵ میلیون هکتار ۲۶ میلیون هکتار را در فاز دوم مطالعات تفصیلی آبخیزداری به اتمام رسانده‌ایم. 

حسین‌پور ادامه داد: بر اساس منابع مالی که تاکنون به عملیات آبخیزداری و آبخوان‌داری اختصاص داده شده است و با کمک مردم و خیران توانسته‌ایم که ۱۱ میلیون هکتار از عرصه‌های حوزه‌های آبخیز کشور را تحت پوشش عملیات آبخیزداری قرار دهیم ولی وسعت کشور، تغییرات اقلیمی و تشدید سیل و به دنبال آن خسارت‌های مالی و جانی می‌طلبد که با نگاهی ویژه سرمایه‌گذاری بیشتری در حوزه‌های آبخیزداری در جهت پیشگیری از سیل انجام دهیم.

وقوع بیش از ۱۰۰۰ سیل طی شش سال

به گفته مدیرکل دفتر کنترل سیلاب و آبخوان‌داری سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری بر اساس آمار و اطلاعات سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری طی سال‌های ۹۰ تا ۹۶، ۱۱۳۹ مورد سیل در کشور اتفاق افتاده است، همچنین طی شش ماه نخست امسال ۱۰۶ مورد سیل در ۱۶ استان داشتیم. این سیل‌ها در استان‌های سمنان، اصفهان، گلستان، کهگیلویه و بویراحمد، یزد، قزوین، تهران، اردبیل، البرز، خراسان شمالی، کردستان، چهار محال و بختیاری، خراسان رضوی، همدان، هرمزگان و گیلان به وقوع پیوسته و بیشترین فراوانی سیل در ۶ ماهه اخیر در استان‌های سمنان، اصفهان و گلستان بوده است. وی با بیان اینکه آمار سیل‌های دهه اخیر نشان می‌دهد که استان‌های گلستان، هرمزگان و خراسان جنوبی بیشترین میزان سیل را داشتند، تصریح کرد: اما شدت سیل یعنی بارش‌های بیش از ۱۰۰ میلی‌متر در استان‌های شمالی کشور اتفاق افتاده است که شامل گلستان، مازندران و گیلان می‌شود. شدت سیلاب در این استان‌ها در سال‌های اخیر بیشتر از سایر مناطق کشور بوده است.

حسین‌پور با اشاره به اینکه متاسفانه این سیلاب‌ها سبب تلفات انسانی و آسیب به تاسیسات زیربنایی و اراضی کشاورزی شده است، گفت: در مناطقی که مشخصا در سطح پوشش عملیات آبخیزداری قرار گرفته‌اند این خسارت‌ها به شدت کاهش پیدا کرده است.  مدیرکل دفتر کنترل سیلاب و آبخوان‌داری سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری افزود: در اقلیم‌های مختلف کشور ایستگاه‌های آبخیزداری، داده‌های شاخص آبخیزداری از جمله سیل را پایش و رصد می‌کنند. بررسی این ایستگاه‌ها نشان می‌دهد که آبخیزداری و آبخوان‌داری باعث کنترل حجم سیلاب شده و دبی اوج سیل را که در لحظه بیشترین خسارت را وارد می‌کند تا هفت برابر کاهش داده است.