تخت‌گاز خودروهای فرسوده

طرح اسقاط خودروهای فرسوده در حالی از تیر امسال متوقف شده که مرکز پژوهش‌های مجلس پیش‌بینی کرده تا سال 1404 تعداد این خودروها از مرز یک میلیون می‌گذرد

طرح خودروهای فرسوده در حالی در کشورمان متوقف شده که مرکز پژوهش‌های مجلس پیش بینی کرده است آمار این خودروها تا هفت سال آینده از مرز یک میلیون دستگاه هم بگذرد.

در حال حاضر حدود 1400 دستگاه خودروی فرسوده در کشور وجود دارد و با در نظر گرفتن سن فرسودگی 20 سال، هر ساله حدود 350 هزار دستگاه به این تعداد اضافه می‌شود. آنطور که مرکز پژوهش‌های مجلس در گزارشی عنوان کرده است در بهترین شرایط حدود 200 هزار خودرو فرسوده در سال، اسقاط شده است در حالی‌که در سال 81 تولید خودرو به بالای 500 هزار دستگاه رسیده. بنابراین پیش بینی می‌شود تعداد خودرو‌های فرسوده در سال 1401 به مرز یک میلیون برسد.

توقف اسقاط خودروهای فرسوده

تیرماه امسال بود که خبر توقف اسقاط خودروهای فرسوده رسانه‌ای شد. در این خبر عنوان شد که با مصوبه ستاد فرماندهی اقتصادی مقاومتی از ابتدای تیر ماه واردات بیش از ۱۴۰۰ قلم کالای لوکس و غیرضروری از جمله خودرو ممنوع شده. ممنوعیت واردات خودرو، توقف طرح ملی فرایند اسقاط خودروهای فرسوده را هم به دنبال داشت. چراکه روال اسقاط و جایگزینی خودروهای فرسوده این بود که واردکنندگان خودرو با توجه به حجم موتور خودروهای وارداتی، موظف به خرید گواهی اسقاط و از رده خارج کردن تعدادی خودروی فرسوده بودند. 

 مصطفی جودی عضو هیات مدیره انجمن صنفی مراکز اسقاط و بازیافت خودروی فرسوده در این خصوص اعلام کرد: « اسقاط خودروهای فرسوده یک طرح ضروری و کلان ملی است و نباید فقط متکی به واردات خودرو باشد زیرا در آن صورت با اتفاقاتی همچون ممنوعیت واردات خودرو، این طرح ملی متوقف می‌شود.»

جودی با بیان اینکه در حال حاضر جلساتی با ستاد مدیریت حمل و نقل و سوخت برای رفع این مشکل در جریان است، گفته بود: در این شرایط پیشنهاد ما این است که دو درصد از هزینه‌های شماره‌گذاری خودروهای داخلی و وارداتی، به تامین هزینه‌های لازم برای اسقاط خودروهای فرسوده تعلق گیرد.

وی همچنین گفته بود: سالانه حدود یک میلیون و ۵۰۰ هزار دستگاه خودرو در کشور شماره‌گذاری می‌شود که با اختصاص دو درصد از هزینه‌های شماره‌گذاری آنها به اسقاط خودروهای فرسوده، منابع مالی عظیمی برای این طرح ملی تامین خواهد شد.

 متهم ردیف اول آلودگی هوا

آلودگی هوای کلانشهرهای کشور بخصوص تهران چند سالی است که به معضلی غیر قابل حل تبدیل شده است. وضعیتی که در بسیاری مواقع از مرز ناسالم برای تمامی گروه‌ها می‌گذرد و در شرایط خطر قرار می‌گیرد.

وسایل نقلیه، متهم ردیف یک این آلودگی همواره مورد بحث بوده و راه‌حل‌های بسیاری برای کنترل آن پیشنهاد شده است. یکی از این راه‌کارها، اجرای طرح خودروهای فرسوده بود که از سال 1385 آغاز به کار کرد. 

علیرضا چلویی مدیرعامل پیشین موسسه هماهنگی مراکز اسقاط و بازیافت خودروی کشور (مهاب) با بیان این‌که هر خودروی فرسوده حدودا معادل 25 خودرو‌ آلایندگی ایجاد می‌کند، گفته بود: سن مفید خودرو پنج تا 12 سال است اما در ایران سن فرسودگی را 20 سال قرار داده‌ایم.

به گفته چلویی، خودروهای فرسوده علاوه بر ایجاد آلودگی، سوخت بیشتری هم مصرف می‌کنند. او گفته بود: ‌ میانگین مصرف سوخت خودروهای سبک در کشور 7.5 لیتر در هر صد کیلومتر است اما خودروهای فرسوده به طور میانگین 16 لیتر سوخت مصرف می‌کنند.

دورنمای کیفیت هوا

در شرایطی که هوای کلانشهرها روز به روز سیاه‌تر و نفس‌گیرتر از قبل می‌شود و خودروها در ایجاد این آلودگی سهم پررنگی دارند. توقف و اجرا نشدن طرح‌هایی همچون از رده خارج کردن خودروهای  فرسوده ،  آینده نامعلومی را پیش روی هوای شهر و    سلامتی شهروندان قرار می‌دهد.